Məlum olduğu kimi, Prezident İlham Əliyev 2020-ci ilin yekunlarına həsr olunmuş videoformatda müşavirədə çıxışı zamanı deyib ki, Gəncə şəhərində Ermənistan tərəfindən ballistik raketlərlə dağıdılan binalar xatirə komplekslərinə çevrilməlidir.
“Gəncə şəhərində yaşayış binalarının Ermənistan tərəfindən ballistik raketlərlə dağıdılması və bunun nəticəsində bir çox insanın həlak olması faktı erməni vəhşiliyini bir daha bütün dünyaya göstərib. Bu evlər yenidən tikilməlidir. Amma hesab edirəm ki, həmin yerlərdə yox, həmin yerlər xatirə komplekslərinə çevrilməlidir. Hesab edirəm ki, biz artıq orada təmizləmə işlərinə də start verməliyik. Çünki bir müddət o yerlər dağılmış vəziyyətdə qalmışdır ki, xarici jurnalistlər, eyni zamanda, diplomatik missiyaların nümayəndələri gedib orada erməni vəhşiliyini öz gözləri ilə görsünlər. Demək olar ki, dünyanın bütün aparıcı kütləvi informasiya vasitələri bu dəhşətli görüntüləri öz videoreportajlarında əks etdirmişlər. İndi isə Gəncə şəhərində dağılmış çoxmənzilli evlərin ərazilərində təmizlik işlərinə start verilməlidir. Yerli icra orqanlarına kömək göstərin və layihələr hazırlayın. O xatirə kompleksi həmin yerlərdə olmalıdır ki, heç kim bizim şəhidlərimizi unutmasın və biz onların əziz xatirəsini əbədiləşdirməliyik.
Azad edilmiş torpaqlarda artıq işlər başlamışdır. O mənada ki, müvafiq göstərişlər verilmişdir. İlk növbədə, minalardan təmizlənmə işləri gedir. Şəhərsalma ilə bağlı artıq ilkin təmaslar yaradılıb”.
Prezident İlham Əliyev, həmçinin, qeyd edib ki, azad olunmuş bütün şəhərlərdə işğal muzeyləri də yaradılmalıdır: “Hesab edirəm ki, azad olunmuş bütün şəhərlərdə işğal muzeyləri də yaradılmalıdır... Şəhərlər bərpa olunarkən hesab edirəm, hər bir şəhərdə dağıdılmış yerlər qalmalıdır ki, bunu heç kim heç vaxt unutmasın. Şəhərsalma işləri aparılarkən müəyyənləşdirib, sonra mənə məruzə edin, misal üçün, Ağdam şəhərinin, Füzuli şəhərinin, digər şəhərlərin hansı hissəsi, hansı kvartalı dağıdılmış vəziyyətdə qalsın, Ermənistan işğalının açıq səma altında muzeyi kimi. Hesab edirəm ki, azad olunmuş bütün şəhərlərdə işğal muzeyləri də yaradılmalıdır. Memorial komplekslərlə, bizim zəfərimizi əks etdirən abidələrlə bərabər, işğal muzeyləri də yaradılmalıdır. İndidən bu muzeylərin konsepsiyasını işləyin. Bu muzeylərdə Ermənistanın işğalçılıq siyasətinin ümumi mənzərəsi əks olunmalıdır. Eyni zamanda, hər bir şəhərin, hər bir rayonun öz təqdimatı orada göstərilməlidir ki, həm Azərbaycan vətəndaşları bunu heç vaxt unutmasınlar, həm də xaricdən gələn qonaqlar görsünlər biz hansı vəhşilərə qarşı müharibə aparmışıq, öz torpağımızı və Cənubi Qafqazı hansı bəladan xilas etmişik”.
“...dinc əhaliyə qarşı faşizm cinayətləri törədən düşmənin vəhşiliyinin bir simvolu olacaq”
Azərbaycan Milli Elmlər Akademiyasının (AMEA) Fəlsəfə və Sosiologiya İnstitutunun aparıcı elmi işçisi, tarix üzrə fəlsəfə doktoru, tanınmış tarixçi-alim Faiq Ələkbərli hesab edir ki, ölkə başçısının verdiyi ideyanın həm tarixi, həm siyasi, həm də strateji baxımdan əhəmiyyəti böyükdür. F.Ələkbərlinin fikrincə, Gəncədə yaradılacaq xatirə kompleksi və işğaldan azad edilən bütün şəhərlərimizdə inşa ediləcək işğal muzeyləri erməni vəhşiliyinin bütün dünyaya göstərilməsi üçün vacib rol oynayacaq.
F.Ələkbərlinin sözlərinə görə, Gəncə ilə yanaşı, Bərdədə və Tərtərdə də bu cür kompleks inşa etmək mümkündür və o, Gəncənin ardınca bu şəhərlərimizdə də analoji komplekslərin ucaldılmasının vacib olduğunu vurğuladı: “Gəncədə ermənilər tərəfindən ballistik raketlərlə dağıdılan binaların xatirə komplekslərinə çevrilməsi çox mühümdür. Hesab edirəm ki, Gəncə ilə yanaşı, Bərdədə və Tərtərdə də xatirə kompleksləri ucaldılacaq. Çünki bu şəhərlərdə də ermənilərin ballistik raketlə vurduğu binalar var. Bu binaların da xatirə kompleksinə çevrilməsi mümkündür. Bu həm də Azərbaycan xalqının yaddaşında düşmənlə mübarizənin və İkinci Qarabağ müharibəsinin - Vətən müharibəsinin daim yaşadılması və eyni zamanda da xalqımızın milli ruhunun daim diri qalması üçün vacibdir. Bu baxımdan, Prezident İlham Əliyevin Gəncədə ermənilər tərəfindən ballistik raketlərlə dağıdılan binaların xatirə kompleksinə çevrilməsi və işğaldan azad edilən şəhərlərimizdə işğal muzeylərinin yaradılması ilə bağlı irəli sürdüyü fikirlər çox əhəmiyyətli və vacibdir. Ballistik raketlərdən istifadə insanlıq üçün böyük bir faciədir və insanlıq adına utancverici bir haldır. Gəncədə belə bir xatirə kompleksinin yaradılması bizə imkan verəcək ki, ölkəmizə gələn müxtəlif səviyyəli qonaqları ora aparaq və onlar orada erməni vəhşiliyinin, insanlıq əleyhinə cinayətlərinin şahidi olsunlar. Fikrimcə, düşmənin Stalinqrada çevirdiyi Tərtərdə də bir xatirə muzeyi, muzey kompleksi yaradılmalıdır ki, düşmənin bizim bu şəhərimizi hansı vəziyyətə saldığını dünya bir daha görsün. Çünki düşmən Tərtəri amansızlıqla dayanmadan ağır artilleriyadan, qadağan olunmuş raketlərdən atəşə tutarkən Tərtəri Stalinqradla müqayisə edənlər çox oldu. Eyni zamanda, işğaldan azad edilən şəhərlərimizdə işğal muzeylərinin yaradılması ideyası da təqdirəlayiqdir. Bu muzeylər düşmənin əsl simasını, faşistliyini, vəhşiliyini özündə əks etdirəcək.
Əlbəttə, bu xatirə komplekslərinin və işğal muzeylərinin yaradılması insanlıq əleyhinə dinc əhaliyə qarşı faşizm cinayətləri törədən düşmənin vəhşiliyinin bir simvolu olacaq. Hər kəs bizim necə vəhşi, qaniçən düşmənlə üzləşdiyimizi əyani şəkildə görə biləcək”
F.Ələkbərli hesab edir ki, bu müharibədən bütün anlamlarda nəticə çıxarmalıyıq və baş verənləri, düşmənin vəhşiliyini yaddaşlarımızda yaxşı saxlamalıyıq ki, gələcəkdə buna yenidən məruz qalmayaq. F.Ələkbərlinin sözlərinə görə, bu işğal muzeylərinin, xatirə komplekslərinin yaradılması o deməkdir ki, biz düşmənimizi unutmayaq və məkrli düşmənin bizə qarşı atacağı hər hansı bir təxribatdan hər zaman qalib, müzəffər çıxaq.
İradə SARIYEVA