Türkiyədə baş verən dağıdıcı zəlzələyə ölkəmizdə də həssas yanaşılır. Xüsusilə də yerli əhali son illər ərzində tikilən çoxmərtəbəli binaların zəlzələyə nə qədər davamlı olub-olmaması ilə dərindən maraqlanmağa başlayıb. Bu narahatlıqlar təbii sayıla bilər. Çünki hazırda kimin əlinə bir az pul keçirsə, bina tikib satmaqla məşğul olur.
Eyni zamanda son illər ərzində bina tikən bəzi sahibkarlarla bağlı yayılan xoşagəlməz xəbərlər onların reputasiyasını ciddi zədələyib. Maraqlıdır ki, bizim bəzi həmkarlarımız binaların zəlzələyə davamlı olub-olmadığını gedib elə bina tikənin özündən soruşur. Belə adamlardan hansı cavabı gözləmək olar? Deyəcək ki, tikdiyim bina zəlzələyə davamlı deyil? Bəli, son illər ərzində ölkədə, xüsusilə də Bakıda tikilən binaların təkrar ekspertizasına ciddi ehtiyac var. Əhalini binaların təhlükəsizliyi ilə bağlı maraqlandığı suala da bina tikən deyil, məhz dövlət məmurları cavab verməlidir. Görün vəziyyət nə yerə çatıb ki, bina tikən sahibkar bu yöndə suallara artıq ironik ysnaşmağa başlayıb. Deyir ki, hətta 9 bal zəlzələ olsa belə, heç yerə qaçmaq lazım deyil, oturub rahat çaylarını içsinlər.
Sosial məsələlər üzrə ekspert İlqar Hüseynli “Bakı-Xəbər”ə açıqlamasında bildirdi ki, zəlzələ Azərbaycanda binaların təhlükəsizliyi və keyfiyyət məsələləri ilə bağlı problemi ciddi şəkildə gündəmə gətirdi: “Nəzərə alsaq ki, Bakı şəhəri də seysmik bir regionda yerləşir, o cümlədən qaz və neft hasilatı olan şəhərdi. Bilirsiz ki, qazma prosesləri də seysmik aktivlikdə öz hərəkətverici rolunu oynayır. Bu baxımdan, sözsüz ki, bu məsələ aktualdır və gündəmdədir. Vətəndaşlarımız haqlı olaraq narahatdılar. Nəzərə alsaq ki, bir neçə il öncə “Caspian Plaza”nın qarşısında hazır olaraq tikilib, mənzillərin təmiri üçün istifadəyə verildiyi mərhələdə bina çökdü, 10-a yaxın insan öldü, böyük fəlakət yaşandı. Hətta zəlzələ olmadan belə, biz Bakı şəhərində bunun bir nümunəsini yaşadıq. Ondan sonra Fövqaladə Hallar Nazirliyinin laboratoriyaları sementin keyfiyyətinə nəzarətə başladılar. Əgər əvvəllər bizim istifadə olunan armaturlarımız birbaşa Ukraynadan və digər ölkələrdən hazır dəmir yeraltı filizlərdən hazırlanmış olaraq gəlirdisə, indi tikintidə Bakı şəhərində hazırlanan armaturlardan istifadə olunur və o armaturların tərkibində poladın nə qədər olması, az da olsa, bizi narahat edir. Bilirsiz ki, bizim Daşkəsən filiz yataqlarımız istifadə olunmur, daha çox tullantı dəmir materiallarının ərintisi orda xammal kimi istifadə edilir. Bu da keyfiyyətə ciddi təsir yaradan faktordur. Bu baxımdan götürsək, təbii ki, "Zəlzələ 9 bal olsa da, gedin evinizdə rahat çayınızı için" deyən tikinti şirkətinin rəhbəri özü artıq mühəndis işlərini bilməyən, özünün etiraf etdiyinə görə yazmağı, pozmağı bacarmayan insandır. Bu gün biz tikinti şirkətlərinin rəhbərlərinə fikir versək, mən əminliklə deyə bilərəm ki, onlar ilkin olaraq tikintini Bakı şəhərində rüşvətxorluqla, korrupsiya ilə başlayıblar. Təbii ki, bu faktorlar fundamentindən korrupsiya ilə başlayıbsa, o binaların keyfiyyətində də mütləq problemlər olacaq. Yəni demək istədiyim budur ki, hər şey analiz olunmalıdır, laboratoriyalarda yoxlanmalıdır, rəy verilməlidir. Kifayət qədər də ciddi problemlər və qanun pozuntuları aşkarlanacaq. Hesab edirəm ki, bu məsələ ölkənin bir nömrəli işi olmalıdır. Bu bir milli təhlükəsizlik məsələsidir. Buna görə də, belə sualları bina tikənə ünvanlamaq doğru deyil. Yaxşı olar ki, bu sualın cavabını dövlət öz lazımi hərəkətləri ilə versin”.
Məhəmmədəli QƏRİBLİ
