Son günlər dəm qazından zəhərlənmə hallarının sayı artıb. Açıqlanan statistik rəqəmlərdən də bəlli olur ki, son zamanlar dəm qazından zəhərlənənlərin sayı artıb. Hava soyuyan kimi dəm qazından zəhərlənmə xəbərləri də artır.
Bəs niyə hər il havaların soyuması ilə əlaqədar dəm qazı zəhərlənmələri vüsət alır? Zəhərlənmədən necə qorunmaq olar? Bunun günahı kimdədir?
Nüsrət Qasımov: “Dəm qazı zəhərlənmələrində qazın keyfiyyəti rol oynamır”
Mütəxəssis Nüstət Qasımov bildirdi ki, dəm qazından zəhərlənmə və ölüm halları qaz cihazlarından istifadə qaydalarının kobud pozulması nəticəsində baş verir. Onun sözlərinə görə, qaz cihazının yandığı otaqda qazın yanması üçün hava olmalıdır: "1,5 kub metr qazın yanması üçün 9,5 kub metr hava lazımdır. Hava çatmadığı zaman və ya həddən çox olduğu zaman karbon 4 oksid (CO2) əvəzinə karbon monoksid (CO) ayrılır. CO - karbon monoksid olduqca zəhərli qazdır və insanı da bu zəhərləyir. Bundan əlavə, otağın sahəsi qaz cihazına uyğun olmalıdır. Qazdan yanarkən ayrılan tüstünün bayıra çıxışı olmalıdır. Çox vaxt insanlar ev, hamam isti olsun deyə hamamlarda qapının altındakı deşikləri və nəfəslikləri bağlayırlar. Bu da nəticədə içəridə dəm qazının yaranmasına səbəb olur".
Ekspert bildirdi ki, dəm qazı zəhərlənmələrində qazın keyfiyyəti rol oynamır.
Pərvanə Mustafayeva: “Dəm qazı əksər hallarda otaqda qaz qızdırıcısından və hamama quraşdırılmış qaz cihazından düzgün istifadə edilmədiyi halda baş verir”
Həkim ekspert Pərvanə Mustafayeva bildirdi ki, dəm qazından zəhərlənmə hadisələrinin baş vermə səbəbi insanların bu səssiz ölümə qarşı biganəliyidir: “Qaz cihazlarının işlədiyi otaqlarda mütləq şəkildə havalandırma olmalıdır. Çox təəssüf ki, insanlar əksər hallarda qaz cihazları işləyərkən dəm qazının yarana bilmə ehtimalını nəzərə almırlar. Hamamlarda qaz cihazı yerləşdirmək yolverilməzdir. Əgər qaz cihazı hamamda işlək vəziyyətdədirsə, bu zaman hamamın qapısının aşağı hissəsi deşikli olmalı, yaxud da nəfəslik açıq saxlanılmalıdır. Dəm qazı əksər hallarda otaqda qaz qızdırıcısından və hamama quraşdırılmış qaz cihazından düzgün istifadə edilmədiyi halda baş verir. Dəm qazından zəhərlənmə zamanı ilkin əlamətlər başgicəllənmə, başağrısı, ürəkbulanma, qulaqlarda küy, qusma, yuxululuq, müvazinətin itməsi, sayıqlama, hallüsinasiyalar, qıcolma tutmalarıdır”.
Günel CƏLİLOVA
