Narkomaniya qlobal sosial problem, milyonlarla insanın həyatına son qoyan dəhşətli müharibədir. Bu müharibə başqa amansız müharibələr kimi xalqların genofondlarını məhv edir. Narkomaniya, heç də bəzilərinin dediyi kimi, xəstəlik deyil. Narkomaniya şəxsiyyətin total məğlubiyyəti və onun sağlamlığının amansız cəlladıdır.
Ötən il dünyada təxminən 275 milyon insan narkotik vasitələrdən istifadə edib. 36 milyon insan isə narkomaniyanın törətdiyi fəsadlardan əziyyət çəkib. Onlardan 13 milyonu narkotikdən asılı olan insanlardır. Bu siyahıya əsasən ağır sintetik maddələrdən istifadə edən insanlar daxildir. Onların da yarısı gənclərdir.
21-ci əsrin bəlası olan, “ağ ölüm” adlandırılan narkomaniya problemi bütün dünyada olduğu kimi, Azərbaycandan da yan keçməyib. Ölkəmizdə bununla bağlı görülən tədbirlərə baxmayaraq, problemin qarşısını hələ də tam almaq mümkün olmayıb.
Azərbaycanda son zamanlar “populyarlaşan”, əsl adı metanfetamin olan “patı” gəncləri ölümə sürükləyən və ən çox yayılan sintetik maddədir. Bu maddədən ilk dəfə İkinci Dünya müharibəsi zamanı alman əsgərləri yatmamaq və aclığa dözmək üçün istifadə ediblər.
Qeyd edək ki, “patı”nın ölkəmizdə və dünyada sürətlə yayılmasına səbəb daha ucuz başa gəlməsi və satış qiymətinin münasib olmasıdır. Hazırda onun bir qramı narkotacirlər tərəfindən 10 manata təklif olunur. Bu maddəni qəbul etdikdə bədəndə təzyiq yüksəlir, temperatur artır, göz bəbəkləri böyüyür, beynin funksiyaları pozulur və istifadəçi bir çox hallarda 2-3 gün yatmır, yeməkdən imtina edir. qeyd etdiyimiz kimi, “patı” adlanan narkotik maddənin qiyməti 10 manatdan başlayır. Qiymətin ucuz olması isə narkotik çəkənlərin işini daha da rahatlaşdırır.
Ekspertlər bildirir ki, “patı”nın ucuz olmasının səbəbləri var. Bu işlə məşğul olan qüvvələr məqsədli şəkildə ucuz qiymətə təklif edirlər ki, hamı üçün əlçatan olsun və kütləviləşsin. “Patı” istifadə edənlərin sayı kütləvi şəkildə artarsa bu işlə məşğul olanlar həmin maddənin qiymətini qaldıracaqlar. Bu maddədən asılı olan şəxslər birşəkildə “patı” əldə etməyə çalışacaq.
“Patı”dan asılı olanlar çarəsizlikdən həmin maddəni qəbul etmək üçün, qiyməti neçə olursa-olsun…”
“Vəfa” Sosial İctimai Birliyinin rəhbəri Fatimə Hacıbəyli bildirdi ki, “patı" adlanan narkotik vasitənin satışının artmasının bir əsas səbəbi qiymətinin çox ucuz olmasıdır: "Hətta bu gün satışda "patı"nı 10-15 manata təklif edənlər var. Metamfetaminin istifadəsinin artması çox təhlükəlidir. Qiymətin ucuz olması bu narkotik vasitəni əlçatan edir. "Patı"ya maraq yaratmaq üçün o, gənclərə stressi atmaqda kömək edən vasitə kimi təqdim olunur. Qiymətin ucuz olmasının müxtəlif səbəbləri var. Belə ki, narkotik istifadəçilərinin sayının daha da artması üçün “patı”nın qiyməti bilərəkdən ucuz təklif olunur. Müəyyən müddət sonra bu maddənin satış qiymətinin artması gözlənilir. “Patı”dan asılı olanlar çarəsizlikdən həmin maddəni qəbul etmək üçün qiyməti neçə olursa-olsun əldə edəcəklər”.
Həmsöhbətimiz onu da əlavə etdi ki, narkomaniya yaşaya-yaşaya ölmək deməkdir. Narkotikdən istifadə edənlər hər gün ölürlər: “Belə insanların meyitlərdən fərqi yoxdur. Narkomaniya elə bir bəladır ki, onunla bütün cəmiyyət mübarizə aparmalıdır. Narkotik asılılığa düşənlərlə apardığımız profilaktiki söhbətlər zamanı məlum olur ki, burada ən birinci baiskar mühitdir. Gənclər nəzarətsiz mühitin təsirinə düşürlər və uzun müddət narkotik aludəçiliyinə düçar olanlar onları öz torlarına salırlar. İkinci səbəb işsizlik, savadsızlıqdır. Biz bu sahədə xeyli maarifləndirmə işləri həyata keçirmişik. Narkomandan üz döndərmək olmaz, onunla sona qədər iş aparmaq, müalicələrə cəlb etmək vacibdir”.
Günel CƏLİLOVA
