Avtomobil sahibi olmaq hər kəsin arzusudur. Ancaq onu idarə etmək də bir uşağın əlifbanı öyrənməsi qədər çətindir. Bunun üçün sürücülük kurslarına getmək birinci şərtdir. Orada istənilən nəticə əldə edilməzsə, növbəti variant təlim maşınlarıdır. Paytaxtın müxtəlif yerlərində 1 saatı 20 manata təlim maşını tapmaq mümkündür.
Azərbaycanda son zamanlar avtomobil təlimçilərinin sayı günü-gündən çoxalır. Kim təlimçi olmaq istəyirsə, asan şəkildə sənədlərini düzəldib təsdiqlədir, daha sonra avtomobilinin arxasına təlim maşını işarəsini yapışdırır. Bununla da yeni sürücü olmaq istəyən insanlara təlim keçməyə başlayır. Təbii ki, ucuz qiymətə olan bu təlimlər çox insanı cəlb edir. Həmin dərslərin keyfiyyətini isə sürücülərin yol hərəkəti qaydalarına necə əməl etməsindən, daha dəqiq desək, qaydaları “çeynəməsindən" görmək mümkündür.
Son zamanlar avtotəlimçilərlə bağlı narazılıqlar artıb. Bildirilir ki, təlimçilər bu sahənin mütəxəssisi deyil, adi avtomobil idarə etməyi bilən şəxslərdir. Bəllidir ki, təlim maşınlarının əsas özəlliyi, sükan arxasında tələbənin olmasına baxmayaraq, təlimçinin ayağında da idarəetmə qurğularının olmasıdır. Bununla təlimçi avtomobili qəzalardan sığortalayır.
Eldəniz Cəfərov: “Qəzaların əsas səbəbi peşəkar sürücülük təlimlərinin olmamasıdır”
Nəqliyyat məsələləri üzrə ekspert Eldəniz Cəfərov bildirdi ki, qəzaların əsas səbəbi peşəkar sürücülük təlimlərinin olmamasındadır: “Sürücülük vəsiqəsi almaq istəyən hər bir şəxs mütləq qaydada sürücülük kursunda hazırlıq keçməlidir. Kursda hazırlıq keçməsi barədə verilən arayış əsasında bu şəxslər imtahana buraxılır. Qəzaları araşdıranda məlum olur ki, başlıca səbəb sürücülərin məsuliyyətsizliyidir. Bu da ondan irəli gəlir ki, Azərbaycanda sürücülərə təlimlər o qədər də peşəkarcasına, keyfiyyətlə həyata keçirilmir. Sürücülərin bir qismi avtomobili qaydalara uyğun idarə etməyi bacarmır, parklanma, yol hərəkəti qaydalarını bilmir, yol nişanlarından xəbərsizdir. Ümumiyyətlə, sürücülərin hazırlanması üçün mütləq bir neçə qurumun icazəsi olmalıdır. Razılıqlar ölkə qanunvericiliyinə uyğun olaraq əldə edilir. Məsələn, Rəqəmsal İnkişaf və Nəqliyyat, Daxili İşlər nazirliklərində, Dövlət Yol Polisində, Dövlət Vergi Xidmətində qeydiyyata alınmış tədris müəssisələrində və ya kurslarda təlim həyata keçirilə bilər. Sürücülərin hazırlanması və ya ixtisasının artırılması Elm və Təhsil Nazirliyi tərəfindən təsdiq edilmiş, dövlət təhsil standartları əsasında razılaşdırılmış vahid tədris planı üzrə həyata keçirilməlidir”.
Azər Məlikov: “Bəzən qadınlar təcrübəsiz, savadsız təlimçilərə rast gəlir və nəticədə öyrəndiklərini yolda tətbiq edən zaman…”
Təlimçi Azər Məlikov bizimlə söhbətində bildirdi ki, bəzən qadınlar təcrübəsiz, savadsız təlimçilərə rast gəlir və nəticədə öyrəndiklərini yolda tətbiq edən zaman əks effekt yaranır: “Ölkə başçısı tərəfindən təsdiq edilmiş "Yol hərəkətinin təhlükəsizliyinə dair 2019–2023-cü illər üçün Dövlət Proqramı”na uyğun olaraq, təlimçilərin özlərinə də təlim keçmək lazımdır. Onlar tam olaraq sertifikatlaşdırılmalıdır. Kimlər təlimçi ola bilər, kimlər yola verməklə məşğuldur, bax, bu üzə çıxmalı, təlimçilər peşəkar olmalı, vaxtlı-vaxtında imtahandan keçirilməlidirlər. Bu gün yollarda təlimçilər tərəfindən yola çıxarılan xanım sürücülər görürəm. Həmin xanımlar təlimçilərdən yaxşı maşın sürürlər. Təlimçilər isə əllərində telefonla video çəkməklə məşğuldurlar, təlim də kənarda qalıb. Biabırçı mənzərə müşahidə edilir. Təlim keçən sürücü işini dəqiq bilməlidir. Əks halda böyük yol qəzaları baş verə bilər. Belə təlimçilərə irad bildirəndə isə onlar qəbul etmir və acıqları tutur. Ümumiyyətlə, təlimçilərin sağlamlığı, psixologiyası da yoxlanılmır. Heç yoxlamırlar ki, narkomandır, yaxud içkilidir. Buna görə də təlim zamanı baş verən qəzaların sayı artır”.
Günel CƏLİLOVA
