Vüqar Qədirov: “Azərbaycanın təşəbbüskarı olduğu qlobal iqtisadi layihələrə ölkələrin marağının artması və digər faktorlar Ermənistanın regional təcridini daha da dərinləşdirmiş olacaq”
İşğalçı Ermənistan bütün diplomatik cəbhələrdə məğlub olmaqda davam edir. Azərbaycanın 20 faiz ərazisini işğal edən Ermənistan iqtisadi blokada vəziyyətində yaşayır. Ölkədə səfalət və kasıblıq həddi hər gün artır, insanlar sürətlə ölkəni tərk edirlər. Lakin Ermənistan hərbi sahədə olduğu kimi, diplomatik cəbhələrdə də ağır zərbələr alır və demək olar ki, təklənmiş vəziyyətə düşür. Qısa zaman ərzində Ermənistanın regional təcrid olunmasını şərtləndirən bir sıra vacib hadisələr baş verib.
29 oktyabr tarixində İstanbulda keçirilmiş Azərbaycan, Türkiyə və Gürcüstan xarici işlər nazirlərinin üçtərəfli görüşünün nəticəsi olaraq qəbul edilmiş yekun bəyanatda da dövlətlərin suverenliyi, ərazi bütövlüyü və beynəlxalq səviyyədə tanınmış sərhədlərinin toxunulmazlığına qarşılıqlı hörmət və qəti dəstəyi bir daha bəyan etdilər və bu xüsusda fiziki və hüquqi şəxslərin fəaliyyətlərinin bu prinsiplərlə tam uyğun olmasına dair razılıqlarını ifadə etdilər. Eyni zamanda, sözügedən bəyanatda Ermənistan-Azərbaycan Dağlıq Qarabağ münaqişəsinin dövlətlərin suverenliyi, ərazi bütövlüyü və beynəlxalq səviyyədə tanınmış sərhədlərinin toxunulmazlığı prinsipləri əsasında, həmçinin, BMT, ATƏT və Avropa Şurasının müvafiq qətnamələri, bəyanatları və qərarlarına uyğun olaraq həllinə nail olmağın əhəmiyyətini vurğuladılar, bütün qaçqın və məcburi köçkünlərin doğma yurd-yuvalarına təhlükəsiz və ləyaqətli qayıdışının zəruriliyini bildirdilər.
Oktyabrın 30-da isə İstanbulda Azərbaycan, Türkiyə və İran xarici işlər nazirlərinin altıncı üçtərəfli görüşü zamanı Dağlıq Qarabağ münaqişəsi ilə bağlı qəbul edilmiş qərarlarda Azərbaycanın ərazi bütövlüyü dəstəkləndi. Görüşün nəticəsi olaraq üç ölkənin xarici işlər nazirləri tərəfindən imzalanmış İstanbul Bəyannaməsində beynəlxalq hüququn prinsipləri, xüsusilə də suverenlik, ərazi bütövlüyü, beynəlxalq səviyyədə tanınmış sərhədlərin toxunulmazlığına hörmət və dəstək, Ermənistan-Azərbaycan Dağlıq Qarabağ münaqişəsinin bu prinsiplər əsasında həllinə dair qəti və prinsipial mövqe bir daha təsbit olundu.
Bundan başqa, iki Mərkəzi Asiya ölkəsi: Türkmənistan və Özbəkistan Bakı-Tiflis-Qars dəmir yol layihəsinə qoşulmaq istəyini açıq bəyan etdi.
Gürcüstanda keçirilən son prezident seçkilərində ermənipərəst siyasətçinin qələbə şansının get-gedə zəifləməsini də Ermənistanın məyus olduğu məqamlar sırasına aid edə bilərik.
Həmçinin, Rusiyanın Azərbaycana son vaxtlar daha etibarlı tərəfdaş kimi baxmasını da bu xüsusda qeyd etmək olar.
Azərbaycanın son uğurları, Ermənistanın təklənməsi sırasına ABŞ Prezidentinin milli təhlükəsizlik məsələləri üzrə müşaviri Con Boltonun səfərini də aid edə bilərik.
Məlum olduğu kimi, ABŞ-ın Ermənistandakı səfiri Riçard Millz Ermənistan-Azərbaycan münaqişəsinin həll edilməsi üçün Ermənistan qoşunlarının Azərbaycanın işğal olunmuş ərazilərindən çıxarılmalı olduğunu bildirmişdi. ABŞ Prezidentinin milli təhlükəsizlik məsələləri üzrə müşaviri Con Bolton Ermənistanda olan zaman sanki Azərbaycanın mövqeyini təkrarladı. Con Bolton bildirdi ki, Ermənistan dayanıqlı inkişafa nail olmaq istəyirsə, qonşu dövlətlərlə normal münasibətlər qurmağı bacarmalıdır. Yəni Ermənistanın çıxış yolu bundan ibarətdir.
Bütün bunlar region dövlətlərinin və bütün beynəlxalq ictimaiyyətin Azərbaycanın haqlı və ədalətli mövqeyini dəstəkləməsinin bariz nümunəsidir.
Ermənistan yürütdüyü destruktiv siyasət nəticəsində qonşu dövlətlərlə və beynəlxalq ictimaiyyətlə münasibətlərdə hərtərəfli gərginliyə malikdir. Bütün bu sadalanan amillər Ermənistanın regional təcrid olunmasını nə dərəcədə dərinləşdirə biləcək?
Politoloq Vüqar Qədirov qəzetimizə bildirdi ki, sadalanan bütün faktorlar Ermənistanın təklənməsi və regional təcrid vəziyyətinə düşməsini şərtləndirir: “Bunun da başlıca günahı Ermənistanın yürütdüyü işğalçı siyasətdən əl çəkmək istəməməsi ilə bağlıdır. Artıq heç bir dövlət ianə hesabına yaşayan Ermənistanla iqtisadi əlaqələri davam etdirməkdə maraqlı deyil. Güclü iqtisadiyyata malik Azərbaycan isə tək region dövlətlərinin deyil, bütün aparıcı ölkələrin diqqət mərkəzindədir. İstanbulda keçirilən görüşdə İran bir daha Azərbaycanın ərazi bütövlüyünü dəstəklədiyini vurğuladı. Bu məqamın özü İranın işğalçı Ermənistanla səthi münasibətlər saxladığının göstəricisidir. Ermənistan işğalçılıq siyasətini davam etdirdikcə regional münasibətləri iflas burulğanından qurtula bilməyəcək. Eyni zamanda, Türkiyə bir daha bəyan etdi ki, Ermənistan Azərbaycan torpaqlarını işğaldan azad etmədikcə, Ankara İrəvanla münasibətlər qurmaqda maraqlı olmayacaq. Bir sözlə, İstanbul görüşündə bizim üçün bir daha aydın oldu ki, bütün region dövlətləri bölgənin təhlükəsizliyinə ən böyük təhdid olan Dağlıq Qarabağ münaqişəsinin Azərbaycanın ərazi bütövlüyü çərçivəsində həllinin tərəfdarıdır”.
Ekspertin sözlərinə görə, Ermənistan yürütdüyü siyasətin acı nəticələrini hazırda yaşayır: “Ermənistan iqtisadiyyatı çöküb. Hakimiyyət dəyişikliyi belə heç bir nəticə vermir. Aydın olur ki, Ermənistan öz işğalçılıq siyasətinə davam edəcəksə, həmin ölkənin vəziyyəti daha da acınacaqlı olacaq. Artıq beynəlxalq güclər də, region dövlətləri də zəifləmiş, aclıq, səfalət içərisində olan Ermənistanın yanında olmadıqlarını göstərməkdədirlər. Onlar üçün güclü Azərbaycanla əməkdaşlıq daha önəmlidir”.
Politoloq hesab edir ki, regionda yaranmış mövcud situasiya, Rusiyanın Azərbaycana müsbət mənada dəyişən münasibəti, bütün qonşu ölkələrin Azərbaycanın ərazi bütövlüyünü bir daha dəstəkləməsi, ölkəmizin təşəbbüskarı olduğu qlobal iqtisadi layihələrə ölkələrin marağının artması və digər faktorlar Ermənistanın regional təcridini daha da dərinləşdirmiş olacaq.
Məhəmmədəli QƏRİBLİ
