“Hamı anlayır ki, Azərbaycan və Ermənistan arasında sülhə alternativ yoxdur və sülhə nail olmağın ən yaxşı yolu insanların qarşılıqlı əlaqəsi üçün imkanlar açmaq, ümumi yol çəkməkdir”. Bu sözləri Rusiya baş nazirinin müavini Aleksey Overçuk TASS-a müsahibəsində deyib.
O qeyd edib ki, Azərbaycan, Ermənistan və Rusiya baş nazirlərinin müavinlərindən ibarət üçtərəfli işçi qrup görüş keçirib və bunun nəticəsində kompleks sənəd hazırlanıb: “Regionda nəqliyyat əlaqələrinin açılması Arazdəyən-Culfa-Mehri-Horadiz dəmir yolunun bərpası ilə başlayacaq və bu, tərəflərin suverenliyinə hörmət əsasında əsas yanaşmaları müəyyənləşdirir. Tərəflərdən heç biri şübhə etmir ki, bu yolun ayrı-ayrı hissələri onların ərazisində yerləşdiyi ölkənin yurisdiksiyasında olacaq. Belə ki, bu yola münasibətdə istər Azərbaycanda, istərsə də Ermənistanda yerli qanunvericilik tətbiq olunacaq”. Overçuk vurğulayıb ki, Azərbaycan öz ölkəsinin qərb rayonları ilə Naxçıvan arasında ən qısa zamanda birbaşa və rahat nəqliyyat əlaqəsi yaratmağa çalışır. Bundan əlavə, dəmir yolunun İran və Türkiyəyə daha da uzanacağı göz qabağındadır ki, bu da onu Avrasiyanın ən mühüm nəqliyyat marşrutlarından birinə çevirəcək. Ermənistan isə bu vaxta kimi buna müqavimət göstərsə də, cəhdlərinin əbəs olduğunu başa düşür. Hətta erməni mediasinda indi belə fikirlərə rast gəlimir ki, Azərbaycan və Türkiyə ilə münasibətlərin normallaşdırılmasının alternativi yoxdur. Bu xüsusda “armenianreport” portalı yazır: “Ermənistan prezidenti Vaaqn Xaçaturyan Almaniya prezidenti Frank-Valter Ştaynmayerlə görüşündə deyib: “İrəvan ilkin şərt olmadan qonşuları ilə münasibətləri normallaşdırmağa hazırdır”. Və çox düzgün ifadə idi. Üstəlik, öz növbəsində Ştaynmayer qeyd edib ki, Berlin İrəvanın regionda sülhə nail olmaq səylərini yüksək qiymətləndirir, həmçinin Ermənistanın Azərbaycanın ərazi bütövlüyünün tanınması ilə bağlı bəyanatına əhəmiyyət verir və bu, münasibətlərin daha da normallaşması istiqamətində mühüm addımdır. O, həmçinin qeyd edib ki, Almaniya Ermənistanla Türkiyə arasında münasibətlərin normallaşmasına töhfə verir. Bu halda bəziləriTürkiyə və Azərbaycanla daha da düşmənçiliyi təbliğ edən qüvvələrin ardınca gedə bilər. Bəs bu nəyə gətirib çıxaracaq? Türkiyə “erməni soyqırımı”nı tanıyacaqmı və təzminat ödəyəcəkmi? Aydındır ki, olmayacaq. İndi Türkiyə çox güclüdür və ona xüsusi təzyiq yoxdur, açığı, yoxdur. Azərbaycana gəlincə, biz görürük ki, ABŞ və Aİ-də yalnız Qarabağ ermənilərinin hüquqlarına hörmət etmək tələb olunur. Bakı bunu etməyə hazırdır, bu bölgəni özününkü adlandırır və Qarabağ erməniləri ilə digər Azərbaycan vətəndaşları kimi rəftar edəcəyinə söz verir. ABŞ və Aİ məhz Azərbaycana yaraşan sülh istəyir. Ölkəmizin rəhbərliyi isə bütün bu reallıqları anlayaraq, qonşu dövlətin ərazi bütövlüyünü tanıdığını bəyan edir. Bu, düzünü desək, məcburi addımdır. Bu, Ermənistanı indiki sərhədləri daxilində saxlamağa və müharibədən qaçmağa imkan verəcək. Düzünü desək, yeni müharibədə Azərbaycan-Türkiyə tandemi qarşısında müqavimət göstərməyə gücümüz çatmır.
Dünyanın heç bir dövləti yeni müharibədə Ermənistanın tərəfində vuruşmağa hazır deyil. Təəssüf ki, biz ABŞ və Avropanın gözündə Ukrayna deyilik. Onlar üçün biz Rusiyanın güclü əlindən qurtulmalı olan vacib ölkəyik. Və burada Qərb, Azərbaycan və Ermənistanın planları üst-üstə düşür. Təbii ki, yalnız Rusiyanın özünə qarşı, lakin o, artıq bütün cəbhələrdə məğlubiyyət yaşayır. İlk növbədə, döyüş meydanında. Ukrayna ordusu əks-hücum üçün belə hazır olmasa da, artıq 100 kvadrat kilometrdən çox ərazisini azad edib. Bundan əlavə, Rusiya Federasiyası üçün hər şey daha da pisləşəcək, çünki o, müasir silahlarla təchiz olunmaq və müasir tipli müharibə aparmaq qabiliyyəti baxımından Ukraynaya və onun Qərb müttəfiqlərinə uduzur. Üstəlik, Rusiya iqtisadiyyatı çökür və onun “tərəfdaşları” Kremldən üz döndərirlər. Məsələn, Serbiya prezidenti Aleksandr Vuçiçin açıq şəkildə dediyi kimi: Serbiyada istehsal olunan silahların Ukraynaya satışına “bəli”, NATO ilə tərəfdaşlığa “bəli” və Rusiyaya qadağan olunmuş malların təkrar ixracı yolu ilə Qərbin sanksiyalardan yan keçməyə yardıma “yox” ifadələrini yada salaq. Serbiya prezidenti açıq şəkildə etiraf edib ki, Moskva ilə Qərb dövlətləri arasında nazik bir xətlə gedir. Və buna görə də, hər halda o, Rusiyanın hərbi səylərinə kömək etməyəcəyini və Serbiyanın BMT-nin bütün qətnamələrinə qoşulacağını, BMT-nin Rusiyanın Ukraynaya genişmiqyaslı işğalını pisləyən bəyanatlarına eyham vuracağını söyləyib. Və sonra Çinin aktivlərinə görə üçüncü ən böyük bankı olan “Bank of China” Rusiya müştəriləri üçün yuanla ödənişlərə məhdudiyyətlər tətbiq edib. “Finam” şirkətinin nümayəndəsi Dmitri Lesnovun RBC-yə verdiyi məlumata görə, iyunun 13-dən bank “Bank of China”nın müxbir hesabları vasitəsilə təkcə yuanla deyil, həm də ABŞ dolları, avro və Honq Konq dolları ilə vəsait köçürməsini dayandırıb. “Modulbank” İdarə Heyətinin sədri Pavel Semyonov nəşrə bildirib ki, məhdudiyyətlər yuanla köçürmələr üçün “Bank of China”dan əsas müxbir bank kimi istifadə edən bütün banklara təsir edib. Ümumiyyətlə, tendensiya aydındır - Rusiyanın məğlubiyyəti hamı üçün aydın, aşkar bir şeyə çevrilir. Və bu şəraitdə axına qarşı deyil, onun boyunca üzmək lazımdır. Yoxsa daş-qalaqla əziləcəyik”. Erməni nəşri məhz bu şəraitdə Azərbaycanla sülhə alternativ olmadığını xüsusi vurğulayır.
Nahid SALAYEV
