Son günlərdə Ermənistanı yenidən etiraz aksiyaları bürüməkdədir. Aksiyalar müxtəlif motivlər daşısa da, belə görünür ki, radikal qüvvələr bunlardan öz məqsədləri üçün istifadə edib, ölkədə hakimiyyət çevrilişinə nail olmağa çalışır.
Qeyd edək ki, bu günlərdə Ermənistanın baş naziri Nikol Paşinyanın oğlu Aşot Akopyanı oğurlamağa cəhddə şübhəli bilinən Qayane Akopyan barəsində 1 ay müddətinə həbs qətimkan tədbiri seçilib.
Xatırladaq ki, mayın 18-də 44 günlük müharibədə Ermənistan ordusu tərkibində iştirak edib ölən hərbçinin anası Qayane Akopyan baş nazirin oğlu Aşotun oğurlanmasına cəhddə şübhəli bilindiyi üçün saxlanıb. Qayane Akopyanın həbsi ilə bağlı İrəvanın mərkəzində etiraz aksiyası keçirilib. Etirazçılarla polislər arasında toqquşmalar baş verib. Ermənistan ordusunun Azərbaycanla 44 günlük müharibədə məhv edilmiş hərbçilərinin valideynləri artıq Paşinyana qarşı davamlı aksiyaya başlayacaqlarını bildiriblər. Ermənistanın sabiq dövlət başçısı, birinci prezident Levon Ter-Petrosyan xalqa müraciətində bildirib ki, bu gedişlə ölkəni daha acınacaqlı gələcək və partlayış gözləyir. O, Azərbaycanla müharibədə məhv edilmiş erməni əsgərin anasının yerli hüquq-mühafizə orqanları tərəfindən saxlanılmasını pisləyib: “Narahatlıq doğuran vəziyyətdir. Oğlunu döyüşdə itirmiş ananın saxlanılması, hətta Ermənistan parlamentinin bədnam spikerinin İrəvanın mərkəzində günorta saatlarında vətəndaşın üzünə tüpürdüyü iyrənc əməldən də böyük biabırçılıqdır. Bu iki hal onu göstərir ki, hakimiyyətin həyasızlığının həddi-hüdudu yoxdur. Belə görünür ki, Ermənistanda daxili siyasi gərginliyin səngiməsi üçün hakimiyyətin məsuliyyəti və qayğısı olmalıdır, lakin gördüyümüz kimi, onlar öz həyasız və uzağı görməyən hərəkətləri ilə gərginliyi daha da artırırlar. Belə davam etsə, ölkəmizi daha acınacaqlı, hətta partlayışlı perspektiv gözləyir. Bunu nəzərə alaraq, eyni zamanda qeyd etməyi zəruri sayıram ki, dövlət məmurlarının ailə üzvlərinə qarşı nalayiq davranışların təzahürləri də yolverilməzdir”. Ermənistan parlamentinin müxalif “Şərəf duyuram” fraksiyasının katibi Tiqran Abramyan isə qeyd edir ki, barmaqlıqlar arxasında hakim siyasi qruplaşmanın lideri və onun əlaltıları oturmalıdır: “Hakim siyasi qrupun lideri və onun əlaltıları dəmir barmaqlıqlar arxasında olmalıdır, nəinki vətənin müdafiəsi naminə həlak olan hərbçinin anası”. Hesab edilir ki, məhv edilmiş erməni hərbçilərinin valideynlərinin aksiyasından müxalifət maksimal dərəcədə öz lehinə istifadə etməyə çalışacaq. Bununla yanaşı, erməni revanşistlər Gorus rayonunun “Kornidzor” adlandırılan kəndində mitinq keçiriblər. Onlar Ermənistanın Azərbaycanla sülh müqaviləsi imzalamasına və sərhədlərin müəyyənləşdirilməsinə qarşıdırlar. Aksiyada parlamentin müxalif “Hayastan” fraksiyasının deputatları xüsusi fəallıqları ilə seçiliblər. Burada bəyan edilib ki, Paşinyanın Azərbaycanla imzalayacağı istənilən sülh müqaviləsi qeyri-legitim xarakter daşıyacaq.
Cəmiyyətdə revanşist əhval-ruhiyyəni qızışdırmağa çalışan müxalifət müxtəlif məzmunlu aksiyaların davamlı xarakter almasında maraqlıdır. Bununla yanaşı, müxalifət hakimiyyətə gəlmək üçün xaricdən, indiki halda Rusyadan da yardım alacağına ümid bəsləyir. Elə bu fonda Ermənistanın “Past” nəşri yazır ki, Emənistanda hakmiyyət çevrilişi istisna olunmur: “Məlumata görə, danışıqlar prosesi ilə paralel olaraq müxtəlif platformalarda başqa diqqətçəkən müzakirələr də gedir. Diplomatik mənbələrdən alınan məlumatlara görə, mümkün Ermənistan-Azərbaycan razılaşmasının maraqlı mərkəzləri, xüsusən də Qərb sənədin imzalanmasından sonra Nikol Paşinyanın hakimiyyətdə qalması məsələsinin çox ciddi problemə çevrilə biləcəyini anlayaraq, bu günlərdə alternativ, “ehtiyat” variantının müzakirəsi ilə bağlı fəallıq nümayiş etdirir. Həmin mərkəzlər başa düşürlər ki, müqavilə imzalananda sonra Paşinyanı hakimiyyətdə saxlamaq nəinki qeyri-mümkün ola, həm də məqsədəuyğun olmaya bilər. Buna görə də onlar “B planı” tapmağa çalışırlar. Eyni mənbələrə görə, bu gün Paşinyanın dəyişdirilməsi məsələsi həm də öz siyasi maraqlarını qorumaq və onları sona qədər irəli aparmaq, gələcəkdə regional proseslərdən kənarda qalmamaq baxımından əsasdır. Müvafiq olaraq, bir neçə mümkün namizəd müzakirə edilir ki, onlar da təbii olaraq Qərb qanadına aiddir. Yeri gəlmişkən, namizədlər arasında Paşinyanın komandasının bəzi nümayəndələri ilə yanaşı, hazırda Ermənistanın daxili siyasi həyatında fəal olmayan fiqurların da olduğu barədə məlumatlar var. Əldə etdiyimiz məlumata görə, Moskvada da bu mövzuda oxşar müzakirələr olub”. Siyasi təhlilçi Geqard Mansuryan qeyd edir ki, Paşinyan hökumətinin siyasəti iflasa uğrayıb və əleyhdarları bundan istifadə etməyə çalışırlar: “Paşinyan iqtidarı Qərbə olan qeyri-real ümidi və saxtakar hərəkətləri ilə Rusiyanın və Kollektiv Təhlükəsizlik Müqaviləsi ölkələrinin narazılığına səbəb olub. Ermənistanın üzv olduğu yeganə ciddi təhlükəsizlik sazişini itirib. 2018-ci ildə Ermənistanda baş verən siyasi dəyişikliklərdən sonra qərbləşməyə əsaslanan liberalizm nəzəriyyəsi Ermənistanın siyasi arenasını dəyişdirib. 2020-ci ildə Azərbaycanın iki strateji müttəfiqi olan Türkiyə və İsrailin köməyi ilə Qarabağı azad etməsi və 2020-ci il noyabrın 10-da atəşkəs haqqında saziş imzalaması faktiki olaraq Ermənistanın daxili və xarici siyasətinə təsir edib. Azərbaycan və Türkiyə ilə daimi sülhə doğru irəliləyən Paşinyan qeyri-müəyyənlik aurasındadır. Sadə dillə desək, idealist yanaşma ilə o, diplomatiyasında heç bir nailiyyət qazanmayıb. Mövcud vəziyyətin dəlilləri Nikol Paşinyan hökumətinin siyasətinin iflasa uğradığını, Ermənistanın və onun strateji müttəfiqi olan Rusiyanın mövqeyinin Qafqaz regionu və beynəlxalq aləmdə zəiflədiyini açıq şəkildə ifadə edir. Qərbin məqsədi Rusiyanı Cənubi Qafqaz regionunda uzun müddətdir olduğu təcrid vəziyyətindən çıxarmaq və İranın həmin regionda nüfuzunun genişlənməsinə qarşı çıxmaqdır. Paşinyanın Qərb siyasətinin həyata keçirilməsi istiqamətində atdığı addım və ağılsız hərəkətləri isə Ermənistanın milli təhlükəsizliyini və ərazi bütövlüyünü təhlükə altına alıb, Ermənistanın mövcudluğunu belə təhlükə altına qoyub". Bununla yanaşı o da vurğulanır ki, indiki vəziyyət Paşinyan iqtidarının özü üçün də ciddi təhdid yaradıb.
Nahid SALAYEV
