Erməni din xadimlərinin fitnə-fəsaddan əl çəkmək niyyətləri yoxdur. Dünyanın hansı nöqtəsində olurlarsa olsunlar, əsas işləri separatizmi təbliğ etmək, şovinizmə, revanşizmə, irqçiliyə rəvac verməkdir.
Erməni Qriqoryan kilsəsinin rəhbəri II Qareginin yürütdüyü terror və revanşizm siyasəti azmış kimi, Kilikiya Evinin (Livan, Suriya və Kiprin yunan hissəsindəki ermənilər) baş keşişi I Aram da ondan geri qalmaq istəmir. Uzun illərdir I Aram Qarabağdakı separatçıların “hüquqlarını müdafiə etməklə”, onlara “araçılıq yapmaqla” məşğul olur. Aram gecə-gündüz antitürk siyasətini, separatçılığı təbliğ edir.
Erməni mediasının yaydığı məlumata görə, “Böyük Kilikiya Evinin” katolikosu I Aram ilə separatçıbaşı Arayik Arutyunyan arasında telefon danışığı olub.
I Aram Qarabağda yaşayan ermənilərə tam dəstəyini bildirib, Araik vasitəsilə onlara təsəlli verib.
Qarabağın Azərbaycanın suveren ərazisi olduğunu “unudan” I Aram deyib ki,Yunanıstan və Kanadanın baş nazirləri, Kipr prezidenti ilə “Artsax məsələsi ilə bağlı son məsləhətləşmələr aparılıb”.
Azərbaycanla Ermənistan arasında sülh danışıqlarına doğru addımlar atılmaqda və Qarabağda yaşayan ermənilərin Azərbaycana reinteqrasiya etmək ərəfəsində olduğu bir vaxtda I Aramın Azərbaycanın daxili işlərinə qarışması, Yunanıstanın, Kanadanın və Kiprin də rəhbərliyini özünə yoldaş etməsi hiddət doğurmaya bilmir.
“Birinci Aram istəyirsə ermənilər Azərbaycanın suveren ərazisində rahat yaşasınlar...”
Kilikiya katolikosunun Azərbaycanın daxili işlərinə qarışmasını pisləyən AMEA-nın Qafqazşünalıq İnstitutunun Qafqaz tarixi şöbəsinin müdiri, professor Qasım Hacıyev “Bakı-Xəbər”ə “Erməni din xadimlərinin əsas missiyası həmişə fitnə çıxarmaq olub. Birinci Aram da bu yolu tutub. Kilikiya katolikosunun bizim ölkəmizin daxili işlərinə qarışması, hansısa ölkələrin rəhbərlərini də öz məkrli niyyətlərinə şərik etməsi yolverilməzdir. Birinci Aram kimdir ki, bizim ölkəmizin daxili işlərinə qarışır? Əlbəttə, ona layiqli cavab verilməlidir ki, öz yerində otursun, fitnə-fəsad çıxarmasın”-deyə bildirdi.
Q.Hacıyevin sözlərinə görə, yüz ildən artıqdır erməni kilsəsi və daşnaklar nəinki Azərbaycanda, eləcə də başqa ölkələrdə yaşayan xalqların hüquqlarını pozmaqla məşğul olub. Q.Hacıyevin qeyd etdiyinə görə, Qafqaz regionunda elə bir xalq yoxdur ki, ermənilər onun tarixinə, mədəniyyətinə, ərazisinə, yaşayış yerinə mənfi təsir göstərmək istəməsin. “Ermənilər üçün Qafqazda Azərbaycan torpaqları hesabına süni dövlət yaradıldı və bu da onların burada möhkəmlənməsi üçün idi. Ermənilər hər zaman kənar qüvvələr tərəfindən idarə olunub və xarici təsirlər nəticəsində hərəkət ediblər, onların özlərinin müstəqil fikirləri olmayıb. Ermənilər üzərində xaricdəki erməni diasporunun, xüsusən də onlar üçün dövlətdən də artıq təsirə malik olan katolikosluğun hökmü çox böyükdür. Çünki katolikosluq ermənilərin taleyi ilə həmişə “məşğul olub”. Onların separatizmə, terrorizmə, pozuculuğa dair nə qədər fəaliyyətləri varsa bunların arxasında həmişə erməni katolikosluqları dayanıb, revanşizmə, separatizmə kilsə rəhbərlik edib, kilsə həvəsləndirib.
Bir çox iri Qərb dövlətləri ermənilərin əsl simasını gördüyü üçün onlara elə də üz göstərmir. Çünki onlar ermənilərin yalançı, terrorçu olduğunu bilirlər, ona görə də bir çox Avropa dövlətlərinin dini rəhbərləri onlara elə də ciddi əhəmiyyət vermir, yalnız öz siyasi məqsədlərini həyata keçirmək üçün onlardan istifadə olunur. Amma dini məqsədlər üçün onlara rəğbət göstərmirlər. Bu baxımdan hesab edirəm ki, Kilikiya katolikosunun əl-ayağa düşməsi faydasız olacaq. O, Yunanıstanın, Kanadanın və Kiprin rəhbərliyi ilə Qarabağdakı ermənilərin taleyini “müzakirə etdiyini” deyib. Onun buna heç cür ixtiyarı yoxdur. Yadımdadır ki, hətta Uruqvayla da əlaqə yaratmışdılar, orada qondarma “genosid” abidəsi qoymuşdular. Erməni kilsəsi elə adamlarla, elə ölkələrlə, elə təşkilatlarla əlaqə qurur ki, heç onlar Ermənistanı dövlət kimi tanımırlar. Belə işlər edirlər. Qondarma, oyuncaq “Arsax”a gəlincə, bütün dünya da, Kilikiya katolikosu özü də bilir ki, bu boş və mənasız bir məsələdir, ora Qarabağ İqtisadi rayonudur, oradakı ermənilər Azərbaycan Respublikasının əhalisidir. Onlar gec-tez inteqrasiya olacaqlar”.
Q.Hacıyev qeyd etdi ki, Azərbaycan çoxmillətli dövlətdir və ermənilər də burada bizim vətəndaşlarımız kimi yaşaya bilərlər. Q.Hacıyev hesab edir ki, Qarabağdakı erməniləri ədavətə, kinə, separatizmə, revanşizmə çağırmaq cəhdləri ermənilərin özlərinə ziyan vurur. “Əgər Birinci Aram istəyirsə ki, ermənilər Azərbaycanın suveren ərazisində rahat yaşasınlar, onda separatizmi körükləməli deyil, onlara humanist, tolerant, multikultural Azərbaycan dövləti ərazisində bütün insanlıq qaydalarına uyğun yaşamağı tövsiyə etməlidir. O din xadimidirsə, öz missiyasını dərk edib erməniləri dinc yaşayışa, sülhə çağırmalıdır, onları bu ruhda tərbiyələndirməlidir. Amma təəssüf ki, bu keyfiyyət onda yoxdur. Birinci Aram hər zaman separatizmə, revanşizmə, fitnə-fəsada yol verib. Erməni katolikoslarının, din xadimlərinin o zaman Qarabağa gəlib-getməsindən sonra hansı fəsadlar yarandığını hamı bilir”-deyə Q.Hacıyev əlavə etdi.
Q.Hacıyev dedi ki, hazırda Kilikiya katolikosu xristian təəssübkeşliyindən istifadə edib ermənilərə yeni “müdafiəçilər” axtarır, amma bu axtarışlar nəticəsiz qalacaq.
İradə SARIYEVA