Hər bir dövlətin, cəmiyyətin gələcəyini indiki uşaqlar və gənclər müəyyən edir. Bu mənada gənc nəslin düzgün tərbiyəsi, fiziki və mənəvi inkişafı, savadlı vətəndaş kimi böyüməsi və digər vacib amillər onların gələcəkdə cəmiyyətə inteqrasiyasında önəmli rol oynayır.
Müstəqillik qazandığı ilk gündən dövlətimiz bu sahəyə xüsusi diqqət və qayğı göstərir. Son illər bu diqqət və qayğı daha da artıb. Yeni məktəblərin tikintisi və təmiri, idman infrastrukturunun yenilənməsi, stadionların və olimpiya komplekslərinin inşası və s. buna sübutdur.
Əlbəttə hər bir uşağın və gəncin gələcəkdə layiqli vətəndaş kimi yetişməsində onun mənəvi və fiziki tərbiyəsi ilə yanaşı təhsil də önəmli yer tutur. Digər tərəfdən bunlar bir-biri ilə mütləq uzlaşmalıdır.
Onların xeyirli tərəfləri ilə yanaşı, zərərli tərəfləri də az deyil
Bu gün Azərbaycan insanının böyük bir qismi internetdən, xüsusən də sosial şəbəkələrdən istifadə edir. Bu sırada gənclər üstünlük təşkil edir. Əvvəlcədən qeyd edək ki, sosial şəbəkələrdən hər kəs öz tərbiyəsinə görə istifadə edir. Nədir sosial şəbəkə və gəncləri, insanları bura nə cəlb edir? Əlbəttə, bu suala birmənalı cavab tapmaq çətindir. Burada hər kəsi bir məsələ cəlb edir, maraqlandırır.
Gənclər var ki, özünü sosial şəbəkələrdən ayrı hiss edə bilmir. Reallıq budur ki, dünyanın internet aləmində yüzlərlə adda sosial şəbəkə, forum, virtual görüş məkanı mövcuddur.
Ekspertlər həyatımıza müdaxilə edən sosial şəbəkələri xarakterizə edərək yazırlar ki, onların xeyirli tərəfləri ilə yanaşı, zərərli tərəfləri də az deyil. Onlar bildirir ki, "sosial şəbəkə" termini elmi leksikona 1954-cü ildə ingilis sosioloq Barns tərəfindən daxil edilib. Tərifə görə, sosial şəbəkə sosial obyektlərdən ibarət qovşaqları birləşdirən sosial strukturdur.
Bəzən sosial şəbəkələrin qanundan kənar mahiyyəti insanların içində olan ədəbsizlik, mədəniyyətsizlik və tərbiyəsizliyi üzə çıxarır
“Uşaqların Gələcəyi Naminə” İctimai Birliyinin sədri Könül Quliyeva qəzetimizə bildirdi ki, bir zamanlar insanlar sosial şəbəkələrə adi əyləncə vasitəsi kimi baxırdı və bir növ internet aludəçisinə çevrilmişdi: “Qeyd edim ki, hazırda Azərbaycan sosial şəbəkələrinə görə dünyada aparıcı yerlərdən birini tutur. Elə bil yeni bir internet dünya, yeni bir internet ölkə yaranıb, insanlar da bu ölkənin vətəndaşına çevrilib. Bu "vətəndaş"lar bir-birinə istənilən münasibəti göstərə bilər. Amma bu, real münasibətlərdən fərqli olaraq, bir qədər hüquqdan kənar münasibətlərdir. Çünki hər bir ölkədə sosial münasibətlər qanun əsasında qurulur. Onlar bir-birinə qarşı hansısa təhqirə yol verirsə, qanun işə düşür, Konstitusiya öz sözünü deyir. Amma internet üzərində virtual sosial şəbəkələrin meydana gəlməsi artıq qanundan kənar mühit yaradır. Sosial şəbəkələrin bu gün yaratdığı ən böyük problem budur. Belə qanundan kənar mühit başqa dinləri, başqa mədəniyyətləri, başqa mental dəyərləri daşıyanları birdən-birə sosial mühitə gətirir. İkinci ən böyük problem ondan ibarətdir ki, sosial şəbəkələrin qanundan kənar mahiyyəti bəzən insanların içində olan ədəbsizlik, mədəniyyətsizlik və tərbiyəsizliyi üzə çıxarır. İnsanlar ata-anasının, müəlliminin, qonşusunun yanında demədiyini orda demək imkanı əldə edir. Və düşünür ki, bunu heç kim bilmir, burda özünü gizlədə, anonimliyini təmin edə bilər. Həmin insan abstrakt olan bir azadlıq mühitinə düşür. Amma o azadlıq təhlükəli azadlıqdır".
Bu yaxınlarda bizim xüsusi xidmət orqanları erməni xüsusi xidmət orqanlarının təsiri altına düşən bir azyaşlını müəyyən etdi
QHT sədrinin sözlərinə görə, sosial şəbəkələrin imkanlarından istifadə etməklə uşaq və gənclərin vətənpərvərliyini artırmaq mümkündür: “ Bunun üçün xüsusi proqrama ehtiyac var. Bəzi layihələrin köməkliyi ilə gəncləri düzgün istiqamətə yönəltmək olar. Mən sosial şəbəkələri dəqiq izləyirəm və görürəm ki, gənclərimiz orda vətənpərvərliklə çox az məşğul olur. Əsasən əyləncəyə üstünlük verilir. Çox istərdim ki, sosial şəbəkələrdə xalqımızın böyük şəxsiyyətlərini təhqir edən bəzi qrupların qarşısına sanballı gənclər çıxsın. Şəxsiyyətlərlə bağlı məsələlər müzakirəyə çıxarılarkən hər kəs bu məsələdə prinsipial mövqe tutmalıdır. Heç bir şəxsiyyətimizin təhqir edilməsinə yol verməməliyik. Təhqirə yol verən adamlara necə vətənpərvər demək olar? Bu istiqamətdə sistemli iş aparılmalıdır. Gənclərə sosial şəbəkədə etik normaları gözləmək, bir-birinin fikirlərinə hörmətlə yanaşmağı təlqin etmək, onları sosial şəbəkələrdə sağlam polemikaların aparılmasına cəlb etmək lazımdır. Dünyada aparılan müharibələr informasiya savaşı fazasına keçdiyindən, bizim gənclik informasiya müharibəsinə hazır olmalıdır. Məsələnin ikinci aspekti mənfur qonşularımız olan ermənilərlə bağlıdır. Bilirsiniz ki, onlar bizə qarşı daim informasiya müharibəsi aparmaqla məşğuldur. Onlar belə təbliğatın aparılmasında sosial şəbəkələrin imkanlarından geniş istifadə edir. Ermənilərlə təbliğat müharibəsini aparmaq üçün bizə informasiya texnologiyalarına yaxşı bələd olan vətənpərvər gənclər lazımdır. Belə gənclərimiz də var, çoxdur. Bu yaxınlarda bizim xüsusi xidmət orqanları erməni xüsusi xidmət orqanlarının təsiri altına düşən bir azyaşlını müəyyən etdi. Həmin mövzu içtimailəşəndən sonra məlum oldu ki, erməni kəşfiyyatı çox iyrəncliklə həmin azyaşlıdan öz maraqları naminə istifadə edib. Bu səbəbdən də, uşaq və gənclərimizin internet və digər müasir kommunikasiyalardan istifadəsinə xüsusi nəzarət olmalıdır ki, onlar yad təbliğatın təsiri altına düşməsinlər”.
Məhəmmədəli QƏRİBLİ Yazı Azərbaycan Respublikasının Medianın İnkişafı Agentliyinin maliyyə dəstəyilə çap olunur.
