Azərbaycanda ailə institutunun inkişaf etdirilməsi, ənənəvi dəyərlərin ailə içində bərqərar olması məsələsi dövlətin diqqət mərkəzindədir. Ölkəmizdə ailə institutunun təməlləri o şəkildə qurulub ki, heç bir ölkənin təxribatı onu sarsıda bilməz. Təəssüf ki, yaxın qonşularımız və uzaq dövlətlər arasında ailə institumuzu zədələmək istəyənlər yox deyil.
Bu gün Azərbaycanda erkən nikah problemi mövcuddur, bu problemin yayılmasında “dinin” təsiri az deyil. Demək istəyirik ki, molla rejimi buradakı emisarları vasitəsilə cəmyyətimizdə erkən nikahı “epidemiya” vəziyyətinə gətirmək istəyir. Bunu o şəkildə etdirir ki, guya islam dini qızların 9 yaşda ərə getməsini tövsiyə edir. Halbuki,
hansı tərəfdən yanaşsaq islam dini təhsilin, elmin tərəfindədir və insanlara elm öyrənməyi təlqin edir, qızların erkən yaşda ailə qurmalı olduğunu tələb etmir. Təəssüflər olsun ki, adını “islam dövləti” qoyan İran dinimizdən sui-istifadə edib erkən nikahı tətikləyir.
Azərbaycan müstəqil olduqdan sonra nəinki Azərbaycanın bölgələrində, eləcə də paytaxtda və paytaxtətrafı qəsəbələrdə erkən nikah bir dəb halını aldı. Xoşa gəlməz dəb kimi yayılan bu “evlilik oyunu”nda mollabaşların təsiri az olmadı. Araşdırsaq görərik ki, xüsusən də bəzi Bakı kəndlərində və Azərbaycanın Cənub bölgəsində erkən nikah bağlayan, molla kəbini ilə ərə verilən qızların sayı çoxdur. Təsəvvür edin ki, indiyə qədər yüzlərlə qız mollabaşların təhriki və avam ata-anaları tərəfindən zorla ərə veriliblər. Acı olsa da, bir faktı da qeyd edək. Rayonlardan aldığımız məlumata görə, hətta 14-15 yaşlı qızlar olub ki, onlar sigə və molla kəbini vasitəsilə İran vətəndaşına ikinci, üçüncü, dördüncü arvad kimi ərə verilib. Elə ailələr olub ki, molların toruna düşüb qızını bu şəkildə ərə verib. Nəticədə elə faciələr yaşanıb ki, onu sözlə ifadə etmək çətindir. Tehran rejiminin əlaltıları ətraflarındakı valideynlərə təlqin edirlər ki, qızlarını nə qədər tez ərə versələr bir o qədər yaxşıdır, guya qızlar 15 yaşlarını ötsələr evdə qarıyıb qalmış sayılarlar. Bütün vasitə ilə mollalar qızların bakirə qalmasına qarşıdır. Valideynlərə “cənnət” vəd edən mollaların təhriki ilə onlarla qızımız bədbəxt olub. Onlar təhsildən, məktəbdən ayrılıb erkən yaşda ər evinə yola salınıblar. Molla rejiminin təbliğatı sayəsində ölkəmizdə bəzi ailələr qızlarını tamamilə təhsildən yayındırıblar. Çox zaman məktəblər şikayət edirlər ki, bəzi Bakı kəndlərində qızlar məktəbə gəlmirlər. Bu hamısı yanlış adamların cəmiyyətimizə təlqin etdiyi yanlış təbliğatın nəticəsidir.
“Mollaların təsiri altına düşüb qızlarını erkən ərə verənlər olsa da…”
Sosioloq-jurnalist Lalə Mehralı “Bakı-Xəbər”ə bildirdi ki, Cənub bölgəsində mollaların təsirinə düşənlər daha çoxdur. Amma ölkənin əhali nisbətini götürsək və bölgələrə görə dəyərləndirməsək, ölkə üzrə dəyərləndirsək əksəriyyət onların məkrli planlarını, hiylələrini bilir: “Camaatın əksəriyyəti onların məkrli planlarının arxasında nələr dayandığını, onların təbliğatının övladları üçün faydalı olmadığını yaxşı anlayır. Düzdür, onların toruna düşənlər var, amma kütləvi deyil. Hesab edirəm ki, azərbaycanlılar qədər qız övladının təhsil almağını istəyən çox az sayda Şərq ölkəsi var. Bizdə valideynlərin çoxu xüsusən qız övladının oxumağının tərəfdadır. Xalq Cumhuriyyətinə qədərki dövrdə qız uşaqlarının təhsili uğurunda çox ciddi mübarizələr gedib. Böyük ədiblərimiz, mütəfəkkirlərimiz, maarfçilərmiz bu yolda çox ciddi təbliğatlar aparıblar və nahayət istədiklərinə nail olublar, qızlar məktəbi fəaliyyətə başlayıb. Molların təsiri altına düşüb qızlarını erkən ərə verənlər olsa da, onların sayı elə də çox deyil. Azərbaycanda təsir altına düşüb qızlarını təhsildən yayındıran valideynlər azdır. Amma razıyam ki, təsirə düşənlər də yoxdur. Mən özüm bir neçə gün əvvəl 2 yaşlı körpənin başına hicab bağlandığının şahidi oldum. Yəni ailədə üç qız uşağı böyüdən bir ailənin timsalında bunu gördüm. Qızlardan biri 2, biri 5, o biri isə 7 yaşındadır. Bu mənzərəni çox böyük təəssüf hissi ilə seyr etdim. Yəni 2 yaşlı qız uşağının başını bağlayan, təhsil almasını “dinəzidd” kimi qəbul edən, bunu islam dininə “xidmət” olaraq qələmə vermək istəyən bu insanların əslində islamdan nə xəbərləri var, nə də dn haqda bilgiyə malikdirlər”.
“Qızların erkən nikaha cəlb edilməsi müsbət hal deyil”
L.Mehralı hesab edir ki, dini təhrif etmək, onu xurafata yönəltmək qızların, qadınların həyatına, gələcəyinə mənfi hal olaraq təsir edir. O, vurğuladı ki, islam dini onların təqdim etdiyi kimi deyil, dinimiz qızların təhsil almasının tərəfdarıdır. “Ona görə də dini gözdən salmaq uğurunda aparılan bu mübarizənin nə vaxtsa qarşısı alınacaq. O cür insanların ayağı bu ölkədən yığışacaq.
Qızların erkən nikaha cəlb edilməsi müsbət hal deyil, bu o qızların gələcəyinin məhv edilməsi deməkdir. Cəmiyyət olaraq erkən nikaha qarşı mübarizəmizi və dirənişimizi davam etdirməliyik. Əlbəttə, imkan verməli deyilik ki, kimlərsə bizim ailə dəyərlərimizə, qızlarımızın hüquqlarına əl uzatsınlar”-deyə mütəxəssis qeyd etdi.
Müşahidələr göstərir ki, molla rejimi ailə dəyərlərimizi, qızlarımızın hüquqlarını da hədəfə alıb. Bu rejim nə qədər çalışsa da, Azərbaycan qızlarını cəhalət içində boğa bilməyəcək. Çünki cəmiyyətimizdə kifayət qədər işıqlı düşünən insanlarımız var, ailələrimiz var.
İradə SARIYEVA Yazı Azərbaycan Respublikasının Medianın İnkişafı Agentliyinin maliyyə dəstəyilə çap olunur.
