İran rejimi əsl xislətini, türkofob siyasət yürütdüyünü növbəti dəfə nümayiş etdirib. Xoyda baş verən məlum zəlzələdən sonra cərəyan edən hadisələr də bunu təsdiq edir. İran mediasında yayımlanan xəbərlərdə bildirilir ki, İran Qərbi Azərbaycan vilayətinin Xoy şəhərində yanvarın 28-də baş verən zəlzələdən zərərçəkənlər üçün Ermənistan və Rusiyadan humanitar yardımı qəbul edib.
Xatırladaq ki, yanvarın 28-də Qərbi Azərbaycan vilayətinin Xoy şəhərində baş verən zəlzələ nəticəsində 3 nəfər həyatını itirib, mindən çox insan yaralanıb. Zəlzələdən sonra çadırlarda standartlara uyğun olmayan istilik cihazlarından istifadə nəticəsində həyat itkiləri artıb. Zəlzələnin nəticələrinin aradan qaldırılması ilə bağlı Azərbaycan və Türkiyənin uyğun qurumları yardım etmək istədiklərini bildirmiş, lakin Tehran rejimi bu humanist addımdan imtina etmişdi. Amma buna baxmayaraq, hakimiyyət Rusiya və Ermənistandan Güney Azərbaycanın Xoy şəhərinə aparıldığı iddia olunan yardımları qəbul edib. “Tasnim” xəbər agentliyi Rusiya humanitar yardım yüklərinin Ermənistan sərhədindən İrana gətirilərək Xoy şəhərinə aparıldığını bildirib. Bu yardımlar İran Qızıl Aypara Cəmiyyətinin nümayəndələrinə çatdırılıb. Ermənistan İctimai Radiosunun internet saytının farsca bölməsində dərc olunan xəbərə görə, Rusiya-Ermənistan Humanitar Müdaxilə Mərkəzi tərəfindən 5 yük maşını ilə çadır, qatlanan çarpayı və yorğan kimi humanitar yardımlardan ibarət 23 tonluq yük İrana göndərilib. Yarı-rəsmi İSNA xəbər agentliyi Rusiya səfirliyinin sosial media hesabına istinadən Rusiya Fövqəladə Hallar Nazirliyinə aid olan bir təyyarə ilə 35 ton ərzaq və digər humanitar yardımlar olan yükün Urmiyə hava limanında İranın Qızıl Aypara Təşkilatına çatdırıldığını xəbər verib. Rusiya və Ermənistanın Xoy zəlzələsindən zərərçəkənlərə yardımının İrana çatmasına baxmayaraq, Türkiyə Qızıl Aypara Cəmiyyətinin rəsmi “Twitter” hesabı daha əvvəl İranın Xoy zəlzələsindən zərərçəkənlərə yardım təklifini rədd etdiyini açıqlamışdı. Türk Qızıl Aypara Cəmiyyətinin rəhbəri Kerem Kınık da yanvarın 30-da yazdığı tvitində, “zəlzələdən dərhal sonra onlara kömək təklifimizi açıqladıq, lakin onlar zəlzələnin miqyasının özlərinin idarə edə biləcəkləri dərəcədə olduğunu bildirdilər və təşəkkür etdilər” deyə qeyd etmişdi. İran Azərbaycanın da yardımını qəbul etməyib. Nəticə etibarilə, İran rejiminin laqeydliyi və bölgənin zərərçəkən sakinlərinə sayğısızlıq Güney Azərbaycanın Təbriz və başqa bölgə sakinlərinin Xoy əhalisinə daha çox yardım etməsinə səbəb olub. Güney Azərbaycan bölgələrindən zəlzələdən zərərçəkənlər üçün 2 milyon 400 min avro dəyərində yardım toplanıldığı vurğulanır. Onu da qeyd edək ki, Xoy şəhərində baş verən zəlzələ nəticəsində 130 min nəfər evsiz qalıb. Rəsmilər evləri dağılan güney azərbaycanlıların çadır düşərgələrində yerləşdirildiklərinə dair açıqlama verir. Yerli sosial media fəalları düşərgələrdə minlərlə insanın acınacaqlı durumda olduğunu yazır. Çadırların yetərli sayda paylanmaması, vaqon sığınacaqların verilməməsi və standart istilik cihazlarının olmaması zəlzələdən zərər çəkmiş əhalinin çadırlarda qazdan zəhərlənməsinə və yanğına səbəb olur.
Beləliklə, Güney Azərbaycanın problemlərinə Tehran rejiminin laqeydliyi davam edir. Bu fonda bir qrup milli fəal Xoy şəhərinin zəlzələdən zərər çəkmiş ərazilərində ərzaq paylanması ilə yanaşı, “azadlıq, ədalət, milli hökumət” şüarının əks olunduğu vərəqələr paylayıb. Sosial mediada yayımlanan video-görüntülər və fotolarda bir sıra milli fəalın zəlzələdən zərər çəkmiş bölgələrdə ərzaqla bərabər insanlar arasında vərəqələr payladığı görünür. Milli fəallar Xoy şəhərində zəlzələdən zərər çəkmiş bölgələrdə ərzaq paylamaqla Azərbaycan Milli Hərəkatının xalqa dəstəyini nümayiş etdirməyə çalışıb. Zəlzələ qurbanlarının arasında dağıdılan vərəqələrdə Azərbaycan milli fəallarının xalqın “arxasında olduqları və yalnız buraxılmayacaqları” bildirilir. Həmin vərəqələrdə milli fəallar Tehran hakimiyyətinin xalqı aldatmaq fikrində olduğunu qeyd edib. Azərbaycan Milli Hərəkatı adından paylaşılan bu vərəqələr “sizin dərdiniz bizim dərdimiz və sizin rifahınız bizim arzumuzdur” cümləsi ilə tamamlanır. Son məlumatlara əsasən, İranda Evin və Təbriz mərkəzi həbsxanalarında saxlanılan bəzi azərbaycanlı siyasi məhbuslar Xoy şəhərində zəlzələdən zərər çəkənlərə yardım kampaniyasına başlayıblar. İran Azərbaycanından siyasi məhbuslar Əlirza Fərşi, Əkbər Nəimi və Tovhid Əmir Əmini zəlzələdən zərər çəkənlərə maddi yardım kampaniyasına başlayıblar. Onların hər biri Qərbi Azərbaycan vilayətinin Xoy şəhərində zəlzələdən zərərçəkənlərə istilik cihazlarının alınması üçün 10 milyon tümən pul ayırıb. Digər siyasi məhbus, Təbriz Mərkəzi Həbsxanasında saxlanılan Ruzbeh Piri də bu kampaniyaya qoşularaq, zəlzələdən zərərçəkənlərə 3 milyon tümən yardım edib. Güneyli milli fəallar Xoyda zəlzələdən zərərçəkənlərə yardım toplamaq məqsədilə ciddi şəkildə fəaliyyət göstəriblər. Həmçinin xaricdəki milli fəallar Xoy şəhərində zəlzələdən zərər çəkənlərə maddi yardım toplamaq üçün kampaniyalara başlayıblar.
Samirə SƏFƏROVA
