Məlum olduğu kimi, mayın 11-dən etibarən 2023-2024-cü tədris ili üzrə ümumi təhsil müəssisələrinin birinci siniflərinə şagird qəbuluna başlanılıb. Qəbul prosesi www.mektebeqebul.edu.az elektron portalı vasitəsilə aparılır.
Məlumat üçün qeyd edək ki, mayın 15-i saat 11:00-dan etibarən isə Azərbaycan bölməsi üzrə sorğuların yerləşdirilməsi (məktəb seçimi) həyata keçiriləcək.
Ancaq hər kəsə bəllidir ki, birinci sinfə qəbul heç də deyildiyi kimi asan deyil. Valideynlər ya “tanışlıq”, ya da “şirinlik” qarşılığında övladını məktəbə yazdırır. Əks halda məktəb rəhbərliyi “yer yoxdur” sözünü əsas gətirərək 6 yaşlını birinci sinfə qəbul etməkdən imtina edir.
Bu günlərdə Elm və Təhsil Nazirliyinin Ümumi və məktəbəqədər təhsilin təşkili və idarə olunması şöbəsinin müdir müavini Orxan Abbasov mediaya açıqlamasında qeyd edib ki, məktəbə qəbul prosesində məktəblərin pul tələb etməsi qanunsuzdur. O qeyd edib ki, birinci siniflərə qəbul zamanı "şirinlik" verilməsi qadağandır: “Belə hallar olarsa, vətəndaşlar bununla bağlı həm hüquq-mühafizə orqanlarına, həm nazirliyə, həm də regional təhsil idarələrinə müraciət edə bilərlər. Bu prosesdə məktəb direktorunun edə biləcəyi bir şey yoxdur".
Ancaq yuxarıda qeyd etdiyimiz problem illərdir öz aktuallığını qoruyub saxlayır. Maraqlıdır, məlum problem necə həll olunmalıdır?
Nizami Hüseynov: “Yer yoxdur” bəhanəsi ilə elektron qəbula müəyyən müdaxilələr edirlər, nəticədə ...”
Təhsil eksperti Nizami Hüseynov “Bakı-Xəbər”ə açıqlamasında qeyd etdi ki, birinci sinfə qəbul artıq elektron şəkildə həyata keçirilir. Proses elektron şəkildə aparılsa da, yenə də problem yaşanır: “Məktəb direktorları illərdir təkrarladıqları sözü hər il deyir. “Yer yoxdur” bəhanəsi ilə elektron qəbula müəyyən müdaxilələr edirlər. Sistemə süni müdaxilə var. Bəzi hallarda sistem bağlanır ki, həmin məktəblərə çox müraciət olmasın. Belə olan halda valideynlər uşaqlarını istədiyi məktəbə qoya bilmir. Sıxlıq yaşanır. Amma digər tərəfdə kimlərsə rahat şəkildə uşağına qəbul alır, lazım olanda sistemdə yer də seçə bilir”.
Elçin Əfəndi: “Məktəblərin əksəriyyətində hələ də pul yığılır, bütün bunlar qeyri-qanunidir”
Təhsil eksperti Elçin Əfəndi bildirdi ki, məktəblərin əksəriyyətində hələ də pul yığılır: “Biri “fond pulu”, digəri “süpürgə pulu” deyir, müxtəlif adlar altında pullar yığılır. Bütün bunlar qeyri-qanunidir. Əgər hər hansısa bir valideyn məktəbə könüllü şəkildə ianə etmək istəyirsə, bu, təhsil qanunvericiliyi ilə tənzimlənir. Amma hazırda yığılan vəsaitlər kiminsə maliyyə maraqlarına xidmət edir. Bu barədə Elm və Təhsil Nazirliyi tərəfindən müvafiq qaydalar tətbiq olunmalıdır. Eyni zamanda 4440-dan çox məktəb var, 900-a qədərinin direktoru yoxdur. Lakin onların hamısına tapşırıq verilməlidir ki, bu kimi hallara yol verilməsin, əgər verilsə, dərhal vəzifəsindən azad ediləcək. Yəni sərt cəza mexanizmi tətbiq edilməlidir. Həmçinin müntəzəm olaraq müvafiq komissiya olmalıdır. Şikayətlərin anonim saxlanılması nəzərə alınaraq nazirliyə bildirilməlidir. Bundan əlavə, nazirlik valideynlərə ismarıc göndərə bilər. Oranın elektron bazasında hər bir valideynin məlumatları mövcuddur. Bu nüanslara diqqət yetirərək problem, az da olsa, aradan qaldırmaq olar”.
Günel CƏLİLOVA
