Məlumdur ki, Ermənistan hazırda Sədərək rayonu yaxınlığında Arazdəyən kəndində metaləritmə zavodu inşa etməyə başlayıb. Ermənistan KİV-ində yayılan məlumata görə, sahəsi 16 500 km/kv olacaq zavodda ildə 180 min ton metal istehsalı nəzərdə tutulur.
Naxçıvan Muxtar Respublikası ilə həmsərhəd bölgədə və Türkiyə ilə sərhədə çox yaxın ərazidə Ermənistanın inşasını nəzərdə tutduğu iri metallurgiya zavodu ətraf mühitə birbaşa təhdiddir. Bu zavodun inşası ətraf mühitin, ekosistemin geniş miqyasda ziyan görməsinə, havanın zəhərli tullantılarla çirklənməsinə səbəb olacaq.
Adıçəkilən zavodun inşasının dayandırılmasının vacibliyi barədə AR Nazirlər Kabineti məlumat yayıb. Müraciətdə zavodun dayandırılmasının zəruriliyi qeyd edilir.
Ceyhun Musaoğlu: "Ermənistan üçün ekoloji tarazlıq, ekoloji cinayət, insanları zəhərlənmək, təbiəti məhv etmək önəmli deyil"
Jurnalist Ekspert Mərkəzinin sədri Ceyhun Musaoğlu "Bakı-Xəbər"ə açıqlamasında qeyd etdi ki, Ermənistanın Azərbaycanla sərhəddə metallurgiya zavodu tikməsi tək Azərbaycan tərəfindən etirazla qarşılanmır. Yalnız yerli ekoloqlar deyil, dünyanın tanınmış mütəxəssisləri də bu məsələyə qarşı çıxır: "Məlum faktla bağlı vətəndaş cəmiyyətləri də bəyanat hazırlayıb. Həmin bəyanata dünyanın müxtəlif ölkələrinin qeyri-hökümət təşkilatlarının rəhbərləri də qoşulub. Onlar da belə bir zavodun sərhəd ərazidə tikilməsinin düzgün olmadığını bəyan edir. Danılmaz faktdır ki, həmin zavod ekologiyanın korlanmasına birbaşa təsir edəcək. Ekologiyanın korlanması isə beynəlxalq qanunvericiliyin tələbinə ziddir. Onu da nəzərə almaq lazımdır ki, tək bir ölkəyə ziyan dəyməyəcək, həmin zavod tikiləcəyi təqdirdə ordan atılacaq tullantı maddələr çaylara töküləcək. Təsəvvür edin, həmin çayın suyundan istifadə edəcək milyardlarla insanın sağlamlığı təhlükə altında olacaq. Bu da beynəlxalq ekoloji tarazlığın pozulmasına səbəb olacaq. Ermənistan üçün ekoloji tarazlıq, ekoloji cinayət, insanları zəhərləmək, təbiəti məhv etmək önəmli deyil. Onlar Azərbaycanın yaşıllıqlarını məhv edib, meşələrimizi qırıb, çaylarımızı qurudub, zəhərləyib. Sanki onların missiyası insanları məhv etmək, təbiəti korlamaq, ekologiyanı pozmaqdan ibarətdir".
Sevil Yüzbaşova: "Bir ölkənin sərhədinə yaxın yerdə çevrəyə zərər verə biləcək bir zavodun tikilməsini mütləq qarşı tərəflə məsləhətləşmək lazımdır, bu beynəlxalq hüquqda belədir"
“Eko Aləm” İB-nin sədri Sevil Yüzbaşova “Bakı-Xəbər”ə açıqlamasında qeyd etdi ki, bu ərazidə hava və su çirklənərsə, ətrafda olan bütün ölkələrə ciddi ziyan dəyə bilər: "Ümumiyyətlə, bir ölkənin sərhədinə yaxın yerdə çevrəyə zərər verə biləcək bir zavodun tikilməsini mütləq qarşı tərəflə məsləhətləşmək lazımdır. Bu, beynəlxalq hüquqda da belədir. Bu tikilən metallurgiya zavodunun, təbii ki, vurduğu zərərlər olacaq. İstər metalın qazıntısı və ərintisi zamanı, istərsə də oradan çıxan tullantıların Araz çayına axıdılması zamanı ciddi problemlər yaranacaq. 30 il ərzində torpaqları işğal altında saxlayan Ermənistan Azərbaycana qarşı misilsiz cinayətlər törətdi. Təəssüf ki, onların bu əməli günü bu gün də davam edir. Onlar insanlarla yanaşı, təbiəti də məhv etmək istəyir. Arazdəyən kəndində metaləritmə zavodu inşa etmək istəyi ondan xəbər verir ki, ermənilər ekoloji terrora davam edir. Həm Azərbaycan, həm Ermənistan “Transsərhəd kontekstində ətraf mühitə təsirin qiymətləndirilməsi haqqında” Konvensiyanın tərəfləridir. Həmin Konvensiyanın tələbinə görə, bir ölkənin öz ərazisində planlaşdırdığı iri təsərrüfat fəaliyyəti digər ölkələrin ərazisinə mənfi ekoloji təsir göstərərsə, bu fəaliyyət həmin ölkələrin müvafiq qurumları ilə razılaşdırılmalıdır. Yəni Ermənistan sərhəddə belə bir zavod inşa etmək istəyirsə, mütləq məsələni Azərbaycanla razılaşdırmalıdır. Azərbaycan tərəfindən müvafiq qurumlar, ekspertlər əraziyə baxmalı, zavodun hansı məqsədlə inşa edilməsi, nə ilə çalışacağı öyrənilməli, qiymətləndirmə aparılmalı, yalnız bundan sonra Konvensiyanın şərtlərinə uyğun müvafiq rəy verilməlidir. Bu rəyə əsasən zavodun inşa edilib-edilməməsi qərarlaşdırılmalıdır. İnsanlığa qarşı dəfələrlə cinayət törətmiş bir ölkənin həyata keçirmək istədiyi ekoloji terrora son qoymaq üçün beynəlxalq ictimaiyyət hərəkətə keçməlidir”.
Günel CƏLİLOVA
