Oktemay Haldarova: “Bizim Bakıya gəlişimizin məqsədi Azərbaycan-Özbəkistan ədəbi əlaqələrinin daha da möhkəmlənməsinə, bu sahədə daha çox iş görülməsinə nail olmaqdır” Gülçöhrə Şahabaddinqızı: “Azərbaycan və Özbəkistan arasında çox zəngin ədəbi-mədəni əlaqələr var”
Çağdaş Azərbaycan və özbək ədəbiyyatının qarşılıqlı əlaqələrinin tarixi çox böyükdür. Türk etnosunun ayrılmaz qolları olan Azərbaycan və özbək xalqları ortaq dil, mədəniyyət və dəyərlər sisteminə çox böyük töhfələr veriblər. Əlbəttə, ədəbiyyat, söz insanları bir-birinə daha da doğmalaşdırır, uzaq-uzaq qitələri, diyarları yaxınlaşdırır.
Son dövrlər Özbəkistan və Azərbaycan arasında əlaqələr daha geniş vüsət alıb. Əlaqələrin daha da möhkəmlənməsi üçün ədəbiyyat, elm, mədəniyyət və digər sahələrdə tədbirlər keçirilir. Azərbaycan şair və yazıçılarının əsərləri Özbəkistanda, özbək yazarların şeir və nəsr nümunələri isə Azərbaycanda çap olunur, ədiblərin iştirakı ilə tez-tez qarşılıqlı səfərlər təşkil edilir.
Özbəkistan Yazıçılar Birliyinin üzvləri, tanınmış özbək yazarları Oktemay Haldarova və Gülçöhrə Şahabaddinqızı “Bakı-Xəbər”in qonağı oldular.
Hər iki tanınmış şairənin kitabları Azərbaycanda, Türkiyədə və digər ölkələrdə nəşr edilib, şeirləri müxtəlif dillərə tərcümə edilib. Çağdaş özbək ədəbiyyatının təmsilçiləri olan hər iki xanım bizimlə söhbətlərində Azərbaycanı, onun ədəbiyyatını çox sevdiklərini bildirdilər.
Oktemay xanım həm ədəbi yaradıcılıqla, həm də naşirliklə məşğul olur, bir çox Azərbaycan şairinin kitablarını tərcümə edərək öz nəşriyyatında çap edib.
Oktemay xanım bildirdi ki, bizim soysökümüz birdir, mədəniyyətimiz, mənəviyyatımız ayrılmazdır. “Bakıya ilk dəfədir gəlmişik. Biz Azərbaycanı çox sevirik, dilimiz də, dinimiz də, mədəniyyətimiz də, adətlərimiz də eynidir. Qədim zamanlarda Əlişir Nəvai Nizami Gəncəvindən bəhrələnərək əsərlər yaradıb. O deyirdi ki, “Xəmsə”ni Nizami Gəncəvi yaradıb. Sonra Nəvai özü də “Xəmsə” yaratdı. Sonrakı zamanlarda Fizuli də Nəvaini özünə ustad bilmişdi. Bu dahi şairlər türk xalqının böyük övladlarıdır və onların bir-birinin yaradıcılığından bəhrələnməsi təbiidir. Müasir dövrdə də Özbəkistan və Azərbaycan arasında ədəbi-mədəni əlaqələr çox yüksək səviyyədə inkişaf edib. Bizim şeirlərimiz tərcümə edilərək Azərbaycanda yayılır, Azərbaycan şairlərinin şeirləri də Özbəkistanda çox çap olunur. Məsələn, professor Amaz Ülvi Nəvainin yaradıcılığı haqqında çox məqalə yazıb. Özbəkistan haqqında onun başqa məqələ və yazıları da var. Mənim nəşriyyatım olan “Kamalak” nəşriyyatında Nizami Gəncəvinin “Məxzənül-Əsrar” (“Sirlər xəzinəsi”) əsərini Camal Kamalın tərcüməsində çap etdik. “Azərbaycan alovlar yurdu” və “Azərbaycan mədəni mirası” və s. kitabları nəşr etmişəm. Xalq şairi Nəbi Xəzrinin, İslam Türkayın, Rüstəm Behrudinin və başqa şairlərin şeirlərini də tərcümə edib “Cahan” ədəbi dərgisində çap etdim. Bizim Bakıya gəlişimizin məqsədi Azərbaycan-Özbəkistan ədəbi əlaqələrinin daha da möhkəmlənməsinə, bu sahədə daha çox iş görülməsinə nail olmaqdır” - deyə Oktemay Haldarova qeyd etdi. O, həmçinin, bildirdi ki, Azərbaycanın qüdrətli şairi İmadəddin Nəsiminin 650 illik yubileyi çərçivəsində Özbəkistanda kitab da nəşr edilib. Özbəkistandakı Heydər Əliyev adına Mədəniyyət Mərkəzində hər iki dövlətin, xalqın mədəni, ədəbi əlaqələrinin daha da gücləndirilməsi üçün çoxlu iş görüldüyünü deyən O.Haldarova hesab edir ki, qarşılıqlı ədəbi-mədəni əlaqələr xalqlarımızı daha da bir-birinə bağlayır.
Azərbaycanda Şahməmməd Dağlaroğlunun tərcüməsində “Səni sevirəm həyat” adlı kitabı nəşr olunan özbək şairəsi Gülçöhrə Şahabaddinqızı da bizimlə söhbətində bildirdi ki, bizim xalqlar eyni kökdəndir və lap qədim dövrdən Özbəkistan və Azərbaycan arasında böyük əlaqələr olub. “Bizim əcdadlarımız bir, dilimiz, dinimiz, mədəniyyətimiz birdir. Nizami Gəncəvi, Nəsimi, Füzuli özbək xalqının qürurudur. Özbəkistanda Azərbaycan mədəniyyət mərkəzi var. Bu mərkəzdə çoxlu iş görülür, Azərbaycan və özbək şairlərinin, yazıçılarının əsərləri nəşr edilir. Azərbaycan və Özbəkistan arasında çox zəngin ədəbi-mədəni əlaqələr var, bu əlaqələrin formalaşmasında hər iki ölkənin şair-yazıçılarının böyük rolu var” - deyə G.Şahabaddinqızı bildirdi.
O, həmçinin, qeyd etdi ki, Bakıda olduqları müddətdə bir sıra ədəbi görüşlərdə iştirak edəcəklər, o cümlədən, AYB sədri, Xalq yazıçısı Anarla görüşəcəklər.
İradə SARIYEVA
