Avropa İttifaqı Azərbaycanda insan hüquqları və demokratiya ilə bağlı vəziyyətə dair illik hesabat yayıb. Brüsseldə Azərbaycanın dövlət başçısı İlham Əliyevlə Aİ Şurasının sədri Donald Tuskun görüşündən dərhal sonra qurumun rəsmi saytında dərc edilən hesabatda bildirlir ki, Azərbaycanda insan hüquqları ilə bağlı vəziyyət hələ də narahatlıq doğurur. Avropa Birliyi ölkəmizdə guya insan haqları ilə bağlı vəziyyətin qənaətbəxş olmadığını bir sıra amillərlə izah etməyə çalışır.
Xüsusilə də vətəndaş cəmiyyəti institutları ilə bağlı vəziyyətin onların ürəyincə olmadığına dair bir sıra faktlar sadalanır. Sitat: “Fundamental sərbəst toplaşmaq, söz və birləşmək azadlığı və hakimiyyət orqanları tərəfindən opponent və ya opponent hesab edilənlərin təqibi davam edir. Vətəndaş cəmiyyəti üçün kiçildilmiş fəaliyyət dairəsi məhdudlaşdırıcı qanunvericiliklə, o cümlədən, xaricdən maliyyələşdirmə üzrə müddəalarla daha da sıxılıb...”.
Məlum hesabatda Azərbaycanın rəsmi dairələrinin insan hüquq və azadlıqlarının qorunması istiqamətində atdığı müsbət addımlardan da bəhs olunur: “Aİ-nın Bakıdakı Nümayəndəliyi insan hüquqları ilə bağlı təcili məsələlərin ünvanlanması üçün Ədliyyə və Daxili İşlər nazirlikləri ilə işçi səviyyəsində münasibətlər qurub, humanitar mahiyyətli bir sıra müraciətlər təqdim edib. Üzv dövlətlərlə yaxın əməkdaşlıqda Aİ Nümayəndəliyi siyasi məhbuslar, müxalifətdən olan fəalların inzibati qaydada saxlanması kimi cari halları yaxından yoxlayıb, müxalifətdən olan tərəflərin vəkilləri və qohumları, nümayəndələri, vətəndaş cəmiyyəti təşkilatları, eləcə də dövlət qurumları ilə görüşlər keçirib. Ölkədə insan hüquqları ilə bağlı vəziyyəti müzakirə etmək məqsədilə Ombudsman Aparatında bir sıra görüşlər keçirilib”.
Maraqlıdır ki, Avropa İttifaqı Azərbaycanın öz təhlükəsizliyini, stabilliyini qorumaq məqsədilə qanunvericiliyə lazım bildiyi əlavələr etməsini insan azadlıqlarının məhdudlaşdırılması kimi qələmə verir. Məlumdur ki, bu zərurət təsadüfən yaranmayıb. Azərbaycanın əlaqədar qurumlarının yaydığı məlumatlardan bəlli olub ki, məhz xaricdən maliyyələşən bəzi QHT-lərin xətti ilə ölkədə təxribatlar törətmək, əhalini kütləvi itaətsizliyə çağırmaq kimi planlar olub. Belə olan halda, Azərbaycanın qabaqlayıcı tədbirlər görərək qanunvericiliyinə etdiyi dəyişiklik və əlavələr niyə Avropa İttifaqını ciddi narahat etməlidir?
Rauf Zeyni: “Dövlətin özü milli QHT-lər üçün donor rolunda çıxış edir”
Milli Qeyri-Hökumət Təşkilatları Forumunun prezidenti Rauf Zeyni “Bakı-Xəbər”ə açıqlamasında bildirdi ki, Avropa İttifaqının bu mövqeyi kökündən yanlışdır: “Çünki öz müstəqilliyini, təhlükəsizliyini qorumağa borclu olan istənilən dövlət istədiyi qanunları qəbul edə bilər. Azərbaycan da bundan kənar nəsə etməyb. Öz qanunvericiliyinə bəşəri mahiyyət daşıyan, heç bir halda sivil dünyanın tələblərinə zidd olmayan əlavələri edib. Bu baxımdan da bizim qanunvericiliyimizə edilən əlavələrin insan haqlarının məhdudlaşdırılması ilə zərrə qədər də əlaqəsi yoxdur. Bu, dövləti və milli maraqlardan irəli gələn addım olub. Avropanın özündə olan dövlətlərdə də belə hallarla tez-tez rastlaşılır. Məsələn, Almaniya, İtaliya və Fransa kimi ölkələrdə onların mənafelərinə zidd olan istənilən məsələni qanunla qadağan edirlər. Bunun üçün heç kimlə məsləhətləşməyə də zərurət görmürlər. Hətta elə faktlar var ki, dünyanın demokratikləşməsi istiqamətində atılan addımların tərkib hissəsi sayılan konvensiyalara məhz Avropanın bəzi ölkələri qadağa qoyub. Deyiblər ki, bu onların marağına uyğun deyil. Necə ola bilir ki, bu cür addımları atanlar bizi indi insan haqlarını məhdudlaşdırmaqda günahlandırırlar? Çox maraqlıdır ki, bu cür nüfuzlu təşkilatlar lazım olan məsələlərin üstünə heç bu şəkildə sərt getmirlər. Azərbaycanın ərazisi işğal olunub, sayı milyonla ölçülən köçkün-qaçqını var. Niyə onlar bundan, Ermənistanın BMT qətnamələrinə əməl etməməsindən danışmırlar?”
Rauf Zeyninin sözlərinə görə, Azərbaycanda QHT-lərin xaricdən maliyyələşməsi uzun müddət mümkün olub: “Sonra biz gördük ki, bu vasitə ilə Azərbaycana ciddi təzyiqlər olunur. Azərbaycan hakimiyyəti bunun alternativini də təklif edir. Dövlətin özü milli QHT-lər üçün donor rolunda çıxış edir. Onların maliyyələşməsini həyata keçirirsə, bunun harası insan haqlarına zidd oldu?
Məhəmmədəli QƏRİBLİ
