Mollakratiya rejimi uzun illərdir ki, Urmiya (Urmu ) gölünü qurutmağı qarşısına məqsəd qoyub. Türk düşməni olan mollalar deyəsən öz çirkin niyyətlərinə nail olurlar. Bütün vasitələrdən istifadə edərək bu gölü qurutmağa çalışan rejimə yerli Azərbaycan əhalisi etirazlar etsə də, onların səsləri eşidilməyib.
Heç beynəlxalq qurumlar da İranın bu ekoloji terror siyasətinə reaksiya verməyib, onu dayandırmaq üçün addımlar atmayıb. Çox mütəxəssislər bu gölün qurudulmasını ekoloji terror adlandırsalar da, əslində bu, Azərbaycan türklərinin tarixinə, mədəniyyətinə, mədəni irsinə qarşı terrordur.
Qeyd edək ki, bir müddət əvvəl Urmiya Universitetinin professoru Nasir Ağ mətbuata açıqlamasında “Urmiya gölü gələn il tam quruyacaq” deyib.
“Azad İran” “Youtube” kanalı mövzu ilə bağlı süjet hazırlayıb.
Mütəxəssisin bildirdiyinə görə, artıq gölün tam şəkildə bərpası heç vaxt mümkün olmayacaq və ən yaxşı halda, onun kiçik bir hissəsi xilas edilə bilər.
Başqa bir iranlı mütəxəssis Şahin Rəcayi isə regionun kənd təsərrüfatında su məsrəfini 40% azaltmaqla Urmiya gölünü xilas etməyin mümkünlüyünü vurğulayıb, lakin bu da əslində mövcud şəraitdə baş tutması real olmayan bir məsələdir.
Fakt budur ki, artıq Urmiya gölünün 95%-i quruyub və son aylar İran mətbuatında “Urmiya gölü son nəfəsdə” , “Urmiya gölü ölümün bir addımlığında” başlıqları ilə məqalələr, foto və video reportajlar dərc olunur.
Bildirək ki, “Günaz TV”-nin rəhbəri Əhməd Obalı da deyib ki, Urmu gölünün qurudulması İranın xüsusi siyasətidir.
Qeyd edək ki, Urmiya gölünün qurudulması səbəbilə bağlı müxtəlif versiyalar var və bu versiyaların da hər biri özü-özlüyündə həqiqətdir. Bir versiyaya görə, mollakratiya rejiminin Urmu gölünün qurudulmasında məqsədi türklərin izini itirməkdir. Çunki türklərin ən qədim yaşayış məskənlərindən, mədəniyyətlərinin formalaşdığı ərazilərdən biri məhz Urmu ətrafidir ki, orada da bizim mədəniyyətimizə aid çoxlu sayda arxeoloji materiallar tapılıb, o ərazinin tarixi Azərbaycan ərazisi olduğu faktlarla sübut olunub.
Tehran rejimi 40 ildən artıqdır ki, soydaşlarımıza qarşı bu cür dəhşətli siyasət aparır, məqsəd də türk xalqının izini, mədəniyyət tarixi silməkdir.
“Molla rejiminin apardığı siyasətlə Urmiya gölü süni şəkildə qurudulur, mədəniyyətimizin izləri qəsdən məhv edilir...”
AVCİYA-nın vitse-prezidenti, siyasi şərhçi, professor Məhərrəm Zülfüqarlı “Bakı-Xəbər”ə şərhində bildirdi ki, Urmiya gölü məsələsi bir müəllim kimi onun tədris obyektidir. “Tələbələrə Azərbaycan tarixinin qədim dövrlərini keçərkən bunu da tədris edirəm. Azərbaycan dövlətçiliyinin ilk beşiyi Urmiya gölünün sahilidir. İlk dövlət birləşmələri, mərkəzi, qədim dövlətlərimiz olan miladdan əvvəl IX əsrdə yaranmış Manna, ondan sonra Atropatena dövlətləri Urmiya gölü sahilində mövcud olub. Dövlətçiliyimizin yaranması və inkişafı ora ilə bağlıdır. Urmiya gölünün sahillərində olan Həsənli və Zivyə kəndlərində aparılan arxeoloji qazıntılar zamanı dövlətçiliyimizə aid ilk tarixi mədəniyyət abidələri üzə çıxarılıb. Bura özündə xalqımızın böyük dövlətçilik ənənəsini, mədəniyyət tarixini əks etdirir. Azərbaycan türkləri bu ərazidə böyük tarixi mədəniyyət yaradıb, orada bizim böyük irsimiz mövcud olub. Dediyim kimi, arxeoloji qazıntılar zamanı saysız abidələr aşkarlanıb. Molla rejiminin apardığı siyasətlə Urmiya gölü süni şəkildə qurudulur, mədəniyyətimizin izləri qəsdən məhv edilir, nəticədə də tədricən əhalinin oradan köçməsi prosesi başlayıb. Bu proses yeni deyil, bir neçə ildir ki, başlayıb. Bunun səbəbini belə izah edirlər ki, guya Urmiya gölünə axan çayların qarşısı kəsilərək suvarma və digər məsələ ilə bağlı başqa səmtə yönəldilir. Guya səbəb budur. Bilirsiz ki, mərkəzi hakimiyyət olan indiki İslam Respublikasının rəhbərliyi bu işə məsuldur. Yəni onlar gölün qurumasını istəmirdilərsə, planlı şəkildə bunu həyata keçirməzdilər. Ona görə də əhalinin haqlı olaraq tələbləri bundan ibarətdir ki, Urmiya gölünün qurudulmasının qarşısı alınsın, orada yaşayan əhalinin köçü dayandırılsın. Şərait yaradılsın ki, insanlar burada normal yaşasınlar. Buna görə də, Urmiya gölünə gələn su mənbələrini bərpa etmək lazımdır, bununla da xalqın orada yaşayışı təmin olunmalıdır. Əgər indiki rejim bunu təmin etmirsə, demək həyata keçirilən məqsədli siyasətdir”.
M.Zülfüqarlı deyir ki, bugünkü hakimiyyət bu problemi aradan qaldırmırsa, onlardan sonra gələn hakimiyyət bunu etməlidir: “Çünki Urmiya gölünün sahili qədim mədəniyyət mərkəzidir, mədəniyyətimizin beşiyidir. Özü də iki çay arasında olan mədəniyyətə, sivilizasiyaya yaxın bir yerdədir. Bildiyimizə görə, ora Mesopotamiyaya yaxın bir ərazidə yerləşdiyi üçün burada mövcud olan ilk dövlətlərimiz daim Mesopotamiya ilə əlaqədə olublar. Bax, belə dünya əhəmiyyətli mədəniyyət abidəsi, tarixi ərazi böhran vəziyyətindədir. Biz də bir millət olaraq bunun bərpasına çalışmalıyıq. Azərbaycan xalqı təkcə Cənubi və Şimali Azərbaycandan ibarət deyil, bu səbəbdən də bütün dünya azərbaycanlıları bu işdə həmrəylik nümayiş etdirməlidir”-deyə M.Zülfüqarlı vurğuladı.
İradə SARIYEVA
