Son xəbərlərə görə, ABŞ Konqresinin Nümayəndələr Palatasının spikeri Nensi Pelosi və onun nümayəndə heyətini daşıyan təyyarə Tayvanın paytaxtı Taybeyin Sonşan hava limanına enib.
Çin dövlət mediası Çin döyüş təyyarələrinin Tayvan boğazını keçdiyini bildirib.
XXX
ABŞ Konqresinin Nümayəndələr Palatasının sədri Nensi Pelosi Asiya ölkələrinə 4 günlük səfərə çıxıb. Bu səfərlə bağlı ən çox maraq doğuran sual Pelosinin Çinlə münaqişədə olan Tayvanı ziyarət edib-etməyəcəyidir. Son məlumata görə, ABŞ-ın rəsmi SPAR19 təyyarəsi Tayvanın hava məkanına daxil olub və tezliklə paytaxt Taypeyə enişi gözlənilir.
ABŞ və Çinə məxsus təyyarə gəmiləri hərəkətə keçib. Tayvan mediası Çin Tayvan boğazı üzərindəki hava məkanını bütün mülki uçuşlar üçün bağladığını açıqlayıb.
Təyyarələrin anında yerini göstərən “flightradar” saytında Pelosinin təyyarəsini on minlərlə insan izləyir. Saytdakı son görüntülərə görə, Pelosini daşıyan təyyarə Tayvana doğru gedir.
Təyyarə istiqamətini dəyişməsə, qısa müddət ərzində Tayvanın paytaxtı Taypeyə enişi gözlənilir.
Rəsmi açıqlamaya görə, Tayvan Pelosinin səfər cədvəlində yoxdur. Ancaq Tayvan və Amerika rəsmilərinə əsaslanan CNN telekanalının xəbərinə görə, Pelosi Çinlə qarşıdurmada olan Tayvana gedəcək. İddia rəsmi mənbələr tərəfindən hələ ki, təsdiqlənməyib.
Tayvan mediası yazıb ki, Pelosi bu gün yerli vaxtla saat 22:30-da paytaxt Taybeyin Songshan hava limanına enəcək.
Agence France-Presse (AFP) xəbər agentliyi xəbər verir ki, bütün gözlər Tayvandadır, lakin Taypey administrasiyası susur. AFP, Taypeydəki bir otelin qarşısında çəkilmiş təhlükəsizlik tədbirlərini əks etdirən fotolar paylaşıb.
Pelosinin Tayvana gözlənilən səfərindən əvvəl Pelosi və Konqres nümayəndə heyətini daşıdığı iddia edilən təyyarə adaya yaxınlaşdığı vaxt, Yaponiyanın Okinava adasındakı ABŞ hava bazasından döyüş təyyarələrinin havaya qalxdığı bildirilib.
Yaponiya mediası yazır ki, Kadena Hava Bazasından səkkiz “F-15” döyüş təyyarəsi və beş tanker təyyarəsi yola düşüb. Tayvanın 730 kilometr şimal-şərqindəki Ada şəhərindən qalxan təyyarələrin Pelosinin təyyarəsini qorumaq üçün yola düşdüyü təxmin edilir.
Tanker təyyarələrinin yanacaq doldurmaq üçün reaktivləri müşayiət etməsi onların uzun müddət havada qalmağı planlaşdırdıqlarından xəbər verir.
Okinava Müdafiə Bürosu bu gün bazaya 22 ədəd “KC-135” tipli tanker təyyarəsinin gəldiyini, “EP-3” tipli elektron kəşfiyyat təyyarəsinin isə Şərq dənizinə yola düşdüyünü qeyd edib.
Sosial mediada Tayvanla üzbəüz Çinin Fujian şəhərində hərəkətdə olan tankların görüntüləri paylaşılıb. Çimərlikdə üzən çinlilərin yanından keçən onlarla tankın çəkilişləri ilə yanaşı, Fujianın mərkəzi küçələrindən çoxlu zirehli maşın və tankların keçdiyi də görülür.
ABŞ ordusu isə Tayvanın ətrafına dörd döyüş gəmisi göndərib. Sözügedən gəmilərdən biri “USS Ronald Reagan” təyyarədaşıyan gəmisidir.
Çin mümkün səfərə sərt reaksiya verib. Çinin xarici işlər naziri Vanq isə deyib ki, ABŞ siyasətçiləri açıq şəkildə Tayvana qarşı odla oynayırlar: "ABŞ siyasətçilərinin sonu yaxşı olmayacaq".
Mövzu ilə bağlı Rusiyadan da açıqlama gəlib. Rusiya Xarici İşlər Nazirliyinin sözçüsü Zaxarova ölkəsinin tək Çin prinsipini dəstəklədiyini və Tayvanın müstəqilliyinə qarşı olduğunu bildirib. Zaxarova Pelosinin mümkün səfərini də təxribat kimi qiymətləndirib.
Qeyd edək ki, Nensi Pelosinin Asiya turuna Tayvanı da daxil etməsi 1997-ci ildən bəri ABŞ-ın Taypeyə etdiyi ən yüksək səviyyəli səfərdir.
Tahir TAĞIYEV
