Rusiya Ukraynanın işğalına başladıqdan sonra Qərb Putinə yaxın oliqarxların sərvətinin izinə düşüb. Rusiyaya qarşı sanksiyaları genişləndirən Qərb xüsusilə rus oliqarxların yaxtalarını hədəf alıb.
ABŞ prezidenti Bayden ABŞ Ədliyyə Nazirliyinin xüsusi bir qrupla rus oliqarxların izinə düşəcəyini deyib: "Yaxtalarınızı, lüks mənzillərinizi, şəxsi təyyarələrinizi tapmaq və ələ keçirmək üçün Avropalı müttəfiqlərimizlə birləşirik”.
Ancaq Kremlin komandanlığı altında olan oliqarxlara məxsus superyaxta və şəxsi təyyarələri tapıb onlara əl qoymaq o qədər də asan olmaya bilər. Məsələn, milyarder Alişir Usmanovun anasının adını daşıyan “Dilbar” adlı yaxtanın Kayman adaları bayraqlı və Maltada qeydiyyatdan keçmiş şirkətə məxsus olduğu görünür.
İngiltərə mətbuatında yazır ki, ABŞ və Avropanın arxasınca getdiyi oliqarxların 25 metrdən uzun, superyaxta sinfinə aid 56 gəmi var və bunların da ümumi dəyəri 5,5 milyard dollar civarındadır. Yaxtaların bəziləri sanksiyalardan uzaq təhlükəsiz sularda lövbər salıb, Aralıq dənizi sularında olan yaxtaların bir qismi isə müsadirə edilib.
Qeyd edə ki, Putinə məxsus olduğu güman edilən Almaniya istehsalı Rusiya bayrağı altında olan “Graceful” superyaxtası fevralın 7-də, Rusiyanın Ukraynanı işğal etməsindən iki həftə əvvəl Hamburq gəmiqayırma zavodunu tərk edib. Hazırda o, Rusiyanın Kalininqrad limanında, Qərb sanksiyalarının əli çatmayan yerdə dayanıb.
“Amore Vero” adlı superyaxta isə Fransanın Alp-Kot-d'Azur bölgəsindəki La Ciotat kurort şəhərində ələ keçirilib. Fransa Maliyyə Nazirliyi 88 metrlik yaxtanın heyətinin təmir işləri başa çatmamış yola düşməyə hazırlaşdığını açıqlayıb.
120 milyon dollarlıq yaxtanın Rusiyanın enerji nəhəngi “Rosneft”in şefi İqor Seçinə məxsus olduğu güman edilir. Putinə yaxınlığı ilə tanınan Seçin 2014-cü ildə Rusiya Krımı ilhaq edəndən sonra ABŞ-ın sanksiyalar siyahısına salınıb.
İtaliyada isə San-Remo limanında Britaniyanın Virgin Adaları bayraqlı 132 metrlik super yaxta “Lena” ələ keçirilib. Səlahiyyətlilər qayığın Putinin ən yaxın dostlarından biri və Avropa Birliyinin son sanksiyalar siyahısında olan Gennadi Timçenkoya məxsus olduğunu açıqlayıb. Sərvətinin 16 milyard dollardan çox olduğu bilinən Timçenko, xüsusən enerji və nəqliyyat başda olmaqla bir çox sektorlarda fəaliyyət göstərən Volqa Qrupunun qurucusu kimi tanınır.
İtaliyalılar tərəfindən ələ keçirilən digər yaxta isə 65 metr uzunluğunda və 27 milyon dollar dəyərində olan “Lady M” olub. İtaliya baş nazirinin sözçüsü yaxtanın polad baronu kimi tanınan və 30 milyard dollarlıq sərvətlə Rusiyanın ən zəngin adamı olan Aleksey Mordaşova məxsus olduğunu açıqlayıb.
“Forbes”in milyarderlər siyahısında yer alan rus oliqarxlarının əksəriyyəti ABŞ və onun müttəfiqləri tərəfindən hələ də sanksiyalar siyahısına salınmayıb və onların superyaxtaları okeanlarda üzməkdə davam edir.
Məsələn Alişir Usmanovun daha bir yaxtası, 300 milyon dollarlıq 111 metrlik “Lady Gulya” hazırda Şri-Lankanın Galle limanında dayanıb.
Sanksiya siyahısında olan Rusiyanın ən böyük banklarında VTB-nin rəhbəri Andrey Kostinə məxsus 65 metrlik “Sea Rhapsody” də Seyşel adalarında təhlükəsiz limanında gözləyir.
Gübrə istehsalçısı EuroChem və kömür nəhəngi SUEK-in qurucusu Melniçenkoya məxsus ümumi dəyərinin 750 milyon dollar olduğu təxmin edilən iki yaxtadan biri sonuncu dəfə Hindistanın qərb sahillərində, digəri isə Triestdə görünüb.
Rusiyanın LSR tikinti şirkətinin qurucusu, Leninqrad vilayətinin qubernatoru olmuş və 2018-ci ildə ABŞ-ın sanksiya siyahısına daxil edilən Putinin yaxın dostu Molçanova məxsus Kayman adaları bayraqlı Aurora adlı yaxta isə sonuncu dəfə Barselonada görünüb.
TAHİR
