“Qarabağın keçmiş “liderlərini” Ermənistanda da görmək istəmirlər”. Bunu Rusiya Prezidenti Vladimir Putin “Valday” Beynəlxalq Diskussiya Klubunun XX İllik Toplantısı çərçivəsində keçirilən plenar iclasda deyib. Putin rəsmi Bakının Qarabağın keçmiş “liderləri”nə münasibətdə humanitar mülahizələrə əsaslanacağına ümid etdiyini bildirib.
Xatırladaq ki, daha əvvəl Ruben Vardanyanın həbsi ilə bağlı vəziyyəti şərh edən Rusiya lideri onun özünün könüllü olaraq Rusiya vətəndaşlığından imtina etdiyini vurğulamışdı. Qeyd edək ki, qondarma qurumun keçmiş “liderləri” Arkadi Qukasyan, Bako Saakyan və David İşxanyan, eləcə də Arayik Arutyunyan və Ruben Vardanyan həbs edilib. Onlar barəsində belə qərar separatçılara qarşı cinayət işlərinin istintaqı çərçivəsində verilib. Qeyd edək ki, Azərbaycanın 19 sentyabr tarixində Qarabağ regionunda başlatdığı və 23 saat 43 dəqiqə davam edərək möhtəşəm nəticələrə səbəb olan lokal antiterror tədbirləri Qafqaz bölgəsində böyük dəyişikliklərə və yeniliklərə səbəb oldu. Ermənistanda bir müddətdir müxalifətin kəskin etirazları və Nikol Paşinyanın istefaya səslənmə yürüşləri Qarabağdan Ermənistana köç fonunda səngidi. Məhz belə bir vaxtda Həkəri körpüsündə Qarabağ separatçılarından olan Ruben Vardanyanın, eləcə də Xankəndidə digər separatçı liderlərin həbsi müxalifətin kəskin tənqid hdəfi olan Paşinyan üçün göydəndüşmə sayıla bilər. Çünki onlarla, xüsusən də Vardanyanla Paşinyan arasında yaranan gərginlik artmaqda idi. Ruben Vardanyan üzünü Ermənistana tərəf çevirmişdi və Mane Tandilyan vasitəsilə Ermənistan siyasətinə qoşulmaq niyyətində olduğunu gizlətmirdi. Ermənistanda əmək və sosial məsələlər naziri postunu icra etmiş Mane Tandilyan indi Paşinyan üçün təhdid hesab olunur. Tandilyan müxalifətdə dayanıb və Rusiyayönümlü siyasətçi sayılır. Onu Ruben Vardanyan da dəstəkləyir. Tandilyanın sözlərinə görə, Ermənistanın indiki hakimiyyəti Azərbaycanın “hücum etməsi” üçün imkanlar yaradıb: “Paşinyanın yeritdiyi siyasət dövlətçiliyimiz üçün dağıdıcıdır. Biz dövlətimizin yox olmasını istəmiriksə, Ermənistanı münaqişə zonasına çevirməməliyik. İndi dayaz siyasət yürüdən hakimiyyət məhz bunu edir. Eyni zamanda, bizim demokratik yolla hakimiyyətə gələcəyimizdən qorxurlar”. Bu günlərdə Rusiyanın “Birinci Kanal”ının şərhçisi Dmitri Kiselyov “Həftənin xəbərləri” verilişində Ruben Vardanyanın saxlanmasını şərh edərkən maraqlı fikirlər səsləndirib: “Ruben Vardanyan vaxtilə Rusiya vətəndaşlığından imtina edən uğurlu iş adamı, xeyriyyəçi, dollar milyarderi olub.
İrəvan indi onun azadlığa buraxılmasına yardım üçün Rusiyaya üz tutur. Lakin Ruben Vardanyan artıq Rusiya vətəndaşı olmadığı üçün bizim burada kömək etmək imkanlarımız məhduddur. Amma saxlanılan şəxsə kömək etmək pis olmazdı, çünki Bakı şəhəri Səbail Məhkəməsinin qərarı ilə Ruben Vardanyan barəsində 4 ay müddətinə həbs qətimkan tədbiri seçilib və onu “terrorizmin maliyyələşdirilməsi” maddəsi ilə 14 ilədək həbs cəzası gözləyir”. Kiselyovun sözlərinə görə, Ermənistanın baş naziri Nikol Paşinyan Ruben Vardanyana kömək etməyə tələsmir: “Çünki Vardanyan onun üçün ən güclü siyasi rəqibdir. Amerikalılara da Vardanyanın azad olması lazım deyil. Və reallıq belədir ki, Ruben Vardanyanın həyatı və bütün ümidləri indi yalnız bir şəxslə, Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevlə bağlıdır. Məhbusu əfv etmək yalnız onun səlahiyyətindədir. Əliyev artıq Qarabağ oyununda qalib gəlib və Vardanyan ona heç bir təhlükə yaratmır. Güclü mövqedən belə təsirli jest nəciblik və tolerantlıq rəmzi kimi hətta Azərbaycan xalqının dəstəyini də ala bilərdi. Ancaq burada tövsiyə vermək çətindir. Vardanyanı məhkəmə gözləyir”.
Beləliklə, Paşinyan da Qarabağ separatçıalrının liderlərini istəmir. Bu durumda Paşinyan hələlik rəqiblərini neytrallaşdırdığını düşünür və hazırda bütün diqqətin Qarabağdan köç edən ermənilərə yönəlməsi üzərində işləyir. Bununla həm daxili problemlərdən yayınmaq, həm də müxalifəti, qısamüddətli olsa da, fasiləyə şövq etmək istəyir. Amma Ermənistanın keçmiş prezidentlərinin açıqlamaları vəziyyətin başqa məcrada davam edəcəyindən xəbər verir. Keçmiş prezident Serj Sarkisyan açıqlama verərək Qarabağ məsələsinin onun üçün bitmədiyini bildirib. Bu, artıq Qarabağ məsələsinin tarixə qovuşduğunu üstüörtülü bəyan edən Paşinyana mesajdır. “Qarabağ klanı”nın liderlərindən olan Serj Sarkisyan Nikol Paşinyanı devirmək üçün Qarabağdan köçən ermənilərə, sabiq prezident Robert Köçəryan və Rusiyanın müxtəlif siyasi dairələrinə ümid edir. Ermənistan-Rusiya münasibətlərində gərginlik də “Qarabağ klanı” üçün əlverişlidir. Amma görünən odur ki, Paşinyan da geri çəkilmək istəmir. Bu da Ermənistanda gərgin vəziyyətin davam edəcəyini göstərir.
Nahid SALAYEV
