İranın dini rəhbəri Əli Xamneinin ali müşaviri Əli Əkbər Vilayəti Zəngəzur dəhlizi ilə bağlı yazdığı məqalədə bildirib ki, İran-Ermənistan əlaqələri Əhəmənilər və Parfiya dövründən başlayır.
Ermənistanın İran üçün xüsusi və strateji əhəmiyyətə malik olduğunu yazan ali müşavir Zəngəzur dəhlizinin açılması ilə Ermənistanın ikiyə bölünməsi, İranla Ermənistan arasında olan sərhədin bağlanmasının planlaşdırıldığını iddia edib:
“Dəhliz açıldıqdan sonra biz on beş ölkə ilə deyil, on dörd ölkə ilə qonşu olacağıq və İranın Şimali Qafqaz, Rusiya və Avropa qitəsi ilə azad rabitəsi zərər görəcək. Bölgədə istənilən növ sərhəd dəyişikliyi uzunmüddətli gərginliyə səbəb olacaq və sərhədlərdə xarici ölkələrin olması ciddi narahatlıq doğuracaq”.
Birincisi, Ermənistan niyə ikiyə bölünür? Onda belə çıxır ki, Ermənistanın bir hissəsi də İrandadır və Tehran bütöv Ermənistanı özününkü sayır? Müşavir “biz on beş deyil, on dörd ölkə ilə qonşu olarıq” ifadələri ilə nə deməyə çalışır?
Müstəqil siyasətçi Bünyamin Qəmbərli “Bakı-Xəbər”ə açıqlamasında bildirdi ki, İranın ali dini rəhbəri, müşaviri və digərləri nə tarixlə məşğul olurlar, nə də etnik, dini məsələlərə diqqət göstərirlər: “Onlar yalnız siyasi məsələləri üstün tuturlar. Ona görə də, Əli Əkbər Vilayəti sayıqlayaraq agzına gələni danışır. Birincisi, sasanilər və əhmənilər dövründə buralarda ermənilər yox idi. Ərmən vilayəti ərmən tayfalarına məxsus idi. Ərmən tayfaları da türk tayfaları idi. İkincisi, perslərin özünün bura gəliş tarixi miladdan öncə 8 - ci yüzilliyə təsadüf edir. Onlar Hindistan ərazilərindən gəliblər. Üçüncüsü, bunlar dini, etnik, coğrafi məsələlərin heç birinə söykənmirlər, yalnız siyasi məsələlərə istinad edirlər. Siyasi məsələ də belədir ki, onlar Azərbaycan adlı müstəqil, güclü dövlətin mövcudluğunu qəbul edə bilmirlər. Ona görə də, maksimum dərəcədə çalışırlar ki, Azərbaycana zərər verən bütün siyasi motivləri, amilləri, dövlətləri dəstəkləsinlər. Burada Ermənistandan istifadə etməyə başlayırlar. Keçək digər məsələyə. Əgər Zəngəzur dəhlizi çəkilərsə, Ermənistan bölünəcək. Bu özü bir sayıqlamadı. Zəngəzur dəhlizi Ermənistanı bölmür. Digər tərəfdən, Ermənistanın bölünüb-bölünməyəcəyinin İrana nə dəxli var? Bu nə qədər savadsız bir açıqlamadır ki, İranı Şimali Qafqaza və ya Rusiyaya bağlayırlar. Belə çıxır ki, onlar Ermənistanı özlərininki bilir, Azərbaycana da qatı şəkildə düşmən mövqeyindədirlər. Əsas məqsəd Azərbaycanla bağlı gərginliyin qalmasına, davam etməsinə çalışmaqdır. Bu gərginlik onların həm daxili, həm də xarici siyasətlərinə sərf edir. Mən düşünürəm ki, Ermənistanda olan sağlam qüvvələr İranın bu sayıqlamalarına əhəmiyyət verməyəcək. Ermənistanın gələcəyi Azərbaycanla, Türkiyə ilə açıq, şəffaf, səmimi dostluqdan, işbirliyindən asılıdır. Əks halda Ermənistan həm demoqrafik, iqtisadi, hərbi, siyasi, həm də iqtisadi cəhətdən məhv olub gedər”.
Məhəmmədəli QƏRİBLİ