şənbə günü, 11 iyul 2026
     

Qeyri-dövlət pensiya fondları reallaşmaq üzrədir

  • Tarix: 06.08.2014 / 02:00
  • Bölmə: İqtisadiyyat
Image


"Azərbaycanda qeyri-dövlət pensiya fondları yaradılacaq. Qarşıdakı illər ərzində sözügedən pensiya fondlarının yaradılması üçün qanunvericilik bazasının formalaşdırılması istiqamətində əsas addımlar atılacaq". Bunu mətbuata müsahibəsində Dövlət Sosial Müdafiə Fondunun sədri Elman Mehdiyev deyib. Fond sədrinin sözlərinə görə, bütün bunlar "2009-2015-ci illərdə Azərbaycan Respublikasında sığorta-pensiya sisteminin inkişafına dair Dövlət Proqramı" ilə müəyyən olunmuş tədbirlər planına uyğun olaraq həyata keçirilir.
Vahid sığorta-pensiya sisteminin kifayət qədər əhatəliliyinin təmin edilməsi hesabına hazırda Fondun mərkəzi məlumat bazasında ölkədəki pensiyaçılar və sığortaolunanlar barədə müvafiq məlumatlar toplanıb: "Maliyyə dayanıqlılığının artırılmasına yönəldilmiş istiqamətlərdən biri də sığorta-pensiya sistemində yığım komponentinin tətbiqidir. Yəni müəyyən stimullaşdırıcı vasitələr daxil edilməklə yığım komponenti vasitəsilə məşğul əhali sığorta-pensiya sistemində daha aktiv iştiraka cəlb olunacaq. Hazırda yığım komponentinin tətbiqi məqsədilə beynəlxalq təcrübənin öyrənilməsi və müvafiq təhlillərin aparılması işi davam etdirilir. Pensiya təyinatının yeni əsaslarla qurulması ilə yanaşı, onun artırılması məsələsi də pensiyaçıların daim diqqət mərkəzindədir. Bu sahədə də çox ciddi dəyişikliklər baş verib. Əvvəlki sistemlə pensiyaların artımı prosesində mövcud imkanların bütün pensiyaçılar arasında bərabər bölgüsü mexanizmi mövcud deyildi. Belə ki, pensiyaların artımı 2 qayda əsasında pensiya hesablanması üçün nəzərə alınan əməkhaqlarının indeksləşdirilməsi və pensiya-müavinətlərin ümumi məbləğinin minimum həddinin artırılması yolu ilə aparılırdı. Birinci qayda əsasında artımlar müxtəlif dövrlərə uyğun fərqli indeksləşdirmə metodları ilə və müxtəlif vaxtlarda aparılırdı ki, bu da müvafiq tədbirlərdən kənarda qalan bu və ya digər pensiyaçılar kateqoriyasının haqlı narazılığına səbəb olurdu. Pensiya-müavinətlərin aşağı məbləğlərlə ifadə olunduğu və daha az kontingenti əhatə etdiyi əvvəlki dövrlərdə bu hal qabarıq şəkildə özünü büruzə verməsə də, sonrakı mərhələdə xüsusilə hiss olunurdu. Başqa sözlə, çoxillik əmək və sığorta stajına malik şəxslərlə minimum əmək və sığorta stajına malik şəxslərin pensiya-müavinətlərinin məbləğinin bərabərləşdirilməsinə əsaslanan artım mexanizminin tətbiqi çox ciddi əks-effektə səbəb olurdu. Sadalanan mürəkkəbliklər pensiya sisteminin optimal və dinamik idarə olunmasına, maliyyə nəticələrinin əsas makroiqtisadi göstəricilərə təsirinin proqnozlaşdırılmasına imkan vermirdi".
Onun sözlərinə görə, bu gün pensiyaların artım mexanizmləri bazar iqtisadiyyatının tələblərinə tam uyğunlaşdırılıb. Bu da mövcud maliyyə imkanlarının pensiyaçılar arasında daha ədalətli bölgüsünə şərait yaradır. Eyni zamanda, yaradılacaq qeyri-dövlət pensiya fondları da prosesin sürətli inkişafına güclü təkan verəcək: "Sığorta-pensiya sistemi əmək pensiyalarının baza hissəsinin istehlak qiymətləri indeksi nəzərə alınmaqla bütün pensiyaçılar üzrə bərabər məbləğdə artırılmasını, sığorta hissəsinin isə indeksləşdirilməsini nəzərdə tutur ki, bu da bazar iqtisadiyyatı mühitində vətəndaşların pensiya təminatı hüququnun etibarlı müdafiəsini ifadə edir. Ölkəmizdə yeni sığorta-pensiya sisteminin fəaliyyət göstərdiyi 2006-cı ildən indiki dövrədək Azərbaycan Respublikası Prezidenti tərəfindən yaşa görə əmək pensiyasının baza hissəsinin artırılması ilə bağlı 7, sığorta hissəsinin artırılması ilə bağlı 6 sərəncam verilmiş, bununla yanaşı, əvvəlki sistemlə əhatə olunmuş şəxslərin yeni şəraitə inteqrasiyasının tamamlanması üçün ardıcıl qərarlar qəbul edilib. Nəticədə, yeni sistem fəaliyyətə başladığı dövrdən hazıradək əmək pensiyalarının minimum məbləği 3,4 dəfə, orta aylıq məbləği isə 5,2 dəfə artıb".
İqtisadçı-ekspert Rəşad Həsənov bizimlə söhbətində bildirdi ki, Azərbaycanda qeyri-dövlət pensiya fondlarının yaradılmasını müsbət qarşılayır: "Əlbəttə, lazımlı strukturdur. Bu gün inkişaf etmiş ölkələrdə yalnız dövlət pensiya fondları deyil, eyni zamanda, qeyri-hökumət təşkilatlarının, ictimai birliklərin yaratdığı və bir neçə insanın yaratdığı qeyri-dövlət pensiya fondları da fəaliyyət göstərir. Belə fondların yaradılması vətəndaşlar üçün pensiya-sığorta rolunu oynayır. Vətəndaş pensiya yaşına çatan zaman yalnız dövlətdən deyil, eyni zamanda, qeyri-dövlət fondlarından daha çox vəsait almağa çalışır. Bunun da mahiyyəti ondan ibarətdir ki, vətəndaş işlədiyi müddətdə əməkhaqqının bir hissəsini qeyri-dövlət pensiya fonduna ödəyir və fond həmin insana lazımi yaşa gəlib çatdıqdan sonra aylıq pul ödəməyə başlayır. Bu model xüsusilə ABŞ-da daha çox tətbiq edilir. Ölkəmizdə də belə fondların yaradılmasına ehtiyac var. Proseslərin önündə bəzi problemlər dayanır. Sadəcə, sözügedən fondların reallaşmasını əngəlləyən faktorlardan biri də ondan ibarətdir ki, əhalinin aldığı aylıq məvacib aşağıdır. Qeyri-dövlət pensiya fondları yaradılan zaman əhalinin gəlir səviyyəsi çox olmalıdır. Yəni insanların əməkhaqqı ona imkan verməlidir ki, həm aldığı vəsaitdən dövlət fonduna ödəniş etsin, həm də qeyri-dövlət fonduna versin. Bu baxımdan əhalinin maaşlarının yüksək olması olduqca vacibdir. Diqqət yetirsək, görərik ki, qeyri-dövlət pensiya fondları o ölkələrdə fəaliyyət göstərir ki, həmin dövlət yüksək inkişaf tempinə malikdir. İndiki mərhələdə belə fondların yaradılması və inkişaf etdirilməsi üçün həm də insanların maarifləndirilməsinə ehtiyac var. Əhalini ilk növbədə bu fondların funksiyaları ilə tanış etmək, onları məlumatlandırmaq lazımdır. Çünki bəzi hallarda pensiya fondlarının fəaliyyət istiqamətini insanlara çatdırmaq ciddi problemə çevrilir. Əgər sadaladığım problemlər aradan qaldırılarsa, onda təbii ki, qeyri-dövlət pensiya fondlarının yaradılması insanların təqaüdlərinin da artımına səbəb olacaq".
İqtisadçı onu da əlavə etdi ki, Azərbaycanda da həm məcburi, həm də könüllü pensiya yaşının müəyyən olunmasına ehtiyac var. Yəni əsas məsələlərdən biri yaş senzinin dəqiq təyin olunmasıdır.




DİGƏR XƏBƏRLƏR

  • Tarix: 10.07.2026 / 20:55

Rusiyada dərin yanacaq qıtlığının Azərbaycana təsirləri gündəmdə...

  • Tarix: 10.07.2026 / 17:50

Əli Əsədovun rəhbərliyi ilə İqtisadi Şuranın iclası keçirildi - FOTO

  • Tarix: 10.07.2026 / 15:52

Beyləqan şəhərində fermerlər üçün aqrar sığorta ilə bağlı maarifləndirici təlim keçirilib

  • Tarix: 10.07.2026 / 14:47

Rusiya alimindən Ermənistan iqtisadiyyatı barədə inanılmaz rəylər - böhran olmayacaq...

  • Tarix: 10.07.2026 / 13:56

Azərbaycanın xarici dövlət borcu azaldı - 4 milyard 616,8 milyon...

  • Tarix: 10.07.2026 / 11:58

Rusiya Azərbaycan üzərindən Ermənistana propan və gübrə göndərəcək...

  • Tarix: 10.07.2026 / 09:17

Azərbaycan və Rusiya Samur çayının bölüşdürülməsini müzakirə edib

  • Tarix: 09.07.2026 / 19:05

Azərbaycana diri heyvan idxal edən iri şirkətlər əsas məlumatları "gizli" saxlayır...

  • Tarix: 09.07.2026 / 17:56

Britaniya “Zəngəzur” tankerini sanksiya siyahısından çıxardı

  • Tarix: 08.07.2026 / 15:30

"Avropa Yaşıl Enerji Dəhlizi" layihəsi icra mərhələsinə keçdi

  • Tarix: 08.07.2026 / 10:53

Beyləqanda şəkər çuğunduru fiaskosu...

  • Tarix: 07.07.2026 / 20:28

Sahibkarlara böyük şans açılır - üstəlik “qapı-qapı gəzməyə” son veriləcək...

VİDEO

  • Tarix: 27.11.2025 / 11:10

Biri ermənini öpür, biri sovet bayrağı qaldırır... Günümüzə baxın! - VİDEO

  • Tarix: 12.11.2025 / 11:05

Lavrov işdən kənarlaşdırılır, yoxsa oyun qurulur? - VİDEO

  • Tarix: 21.06.2025 / 08:15

Dünyada xaos böyüyür, Azərbaycana təhlükə də artır... - VİDEO

  • Tarix: 09.07.2026 / 21:52

İrandan Trampa “İrəvan mesajı” - sülh olmasa, TRIPP marşrutuna dözmərik...

  • Tarix: 09.07.2026 / 19:38

Vətəndaşın məmurlarla birbaşa ünsiyyətində sıfır hədd - rəqəmsallaşma dövrünün hədəfi...

  • Tarix: 09.07.2026 / 18:51

Çin və ABŞ-ın mübarizə apardığı Gürcüstan limanında Azərbaycan həlledici söz sahibinə çevrilir...

SON XƏBƏRLƏR

10.07.2026 / 22:43
Paşinyan hələ də Ermənistanda qalan Azərbaycan kəndlərindən danışdı...
10.07.2026 / 22:18
Kreml rəsmisi ABŞ-ın Ukraynaya “Patriot hədiyyəsini” dəstəklədi - Peskov nə demək istəyir?...
10.07.2026 / 21:44
Paşinyan yeni konstitusiya layihəsini dekabrda Əliyev və Trampla görüşədək təqdim edəcək...
10.07.2026 / 21:16
Avroparlament Putinin devrilməsinə doğru daha bir addım atdı...
10.07.2026 / 20:55
Rusiyada dərin yanacaq qıtlığının Azərbaycana təsirləri gündəmdə...
10.07.2026 / 20:41
Prezident İlham Əliyev bir sıra beynəlxalq qurumların rəhbər şəxslərini qəbul edib - FOTO
10.07.2026 / 20:37
Azərbaycan JF-17 qırıcı təyyarələri ilə bütün Xəzəri nəzarətə götürür
10.07.2026 / 20:36
Ərdoğanın hədiyyə etdiyi revolverlərin bir çoxu geri qaytarıldı
10.07.2026 / 20:21
Ermənistan İranın əlindən çıxır, TRIPP layihəsinin də buna birbaşa dəxli var
10.07.2026 / 20:05
Akademik Musiqili Teatrda "Şahmaran" tamaşasına daxili baxış keçirilib
10.07.2026 / 19:55
Ermənilərin məhkəməsi çıxışlarla davam etdirilib FOTO
10.07.2026 / 19:39
Tramp İrandan yeni təklif aldığını iddia etdi – “Biz də qəbul etdik”...
10.07.2026 / 19:22
Vasitəçi ölkələr ABŞ-İran gərginliyini azaltmaq üçün hərəkətə keçdi - Qətər Tehrana heyət göndərdi...
10.07.2026 / 18:57
Yaxın Şərqdə gərginliyi daha da artıracaq iddia - ABŞ-dan sonra iki körfəz ölkəsi də İrana hücum etdi...
10.07.2026 / 18:40
Xaricdə təhsil şirkətləri ilə bağlı vətəndaşlara xəbərdarlıq edildi... - "özünü "təhsil ekspertləri" kimi təqdim edənlər..."
10.07.2026 / 18:12
Kreml Türkiyənin S-400-ləri satacağını rəsmən təsdiqlədi – sistemlər üçüncü ölkələr üzərindən Rusiyaya qaytarıla bilər...
10.07.2026 / 17:50
Əli Əsədovun rəhbərliyi ilə İqtisadi Şuranın iclası keçirildi - FOTO
10.07.2026 / 17:35
Nazir Vilayət Eyvazovun göstərdiyi rəqəmlərlə bağlı müzakirə başladı - necə və hansı üsullarla?...
10.07.2026 / 17:19
Professor Məhərrəm Zülfüqarlının “ Atillanın yeni sərgüzəştləri” kitabı nəşr olundu - FOTO
10.07.2026 / 16:32
“Zəngəzur dəhlizi bəyanatına” Ermənistan XİN-nin əks-reaksiyası tam yersizdir...
10.07.2026 / 15:58
“XXI Əsrin Qadınları” İctimai Birliyinin layihəsinin yekun tədbiri Ağsuda keçirilib
10.07.2026 / 15:57
Yunus Oğuzun “Türk” etnonimi və törələri kitabı Respublika Gənclər Kitabxanasının fonduna daxil edilib
10.07.2026 / 15:52
Beyləqan şəhərində fermerlər üçün aqrar sığorta ilə bağlı maarifləndirici təlim keçirilib
10.07.2026 / 15:49
ABŞ MKİ-nin “əllərini pişik yeyib ki, İsrail kəşfiyyatı önə çıxıb?!”...
10.07.2026 / 15:41
Marketlər yerli istehsalçılardan 100 min manat istəyir? – Deputatdan iddia...
10.07.2026 / 15:27
Ölkədə qulaqdibi xəstəliyinin artması iddiaları ilə bağlı rəsmi açıqlama...
10.07.2026 / 15:10
Azərbaycanın Ermənistandakı eksklav kəndlərinin taleyini özümüz həll edəcəyik...
10.07.2026 / 14:59
Azərbaycandakı sabitlik və inkişaf Prezident İlham Əliyevin uğurlu siyasətinin nəticəsidir - ŞƏRH
10.07.2026 / 14:47
Rusiya alimindən Ermənistan iqtisadiyyatı barədə inanılmaz rəylər - böhran olmayacaq...
10.07.2026 / 14:34
Kəlbəcərdə mina partladı...
10.07.2026 / 14:29
İran hakimiyyətində yeni parçalanma? - İranda əhali, ABŞ-da mətbuat radikallaşır...
10.07.2026 / 14:18
Bakıda sərnişinlərdən küsən avtobus sürücüsü ilə bağlı QƏRAR VERİLDİ...
10.07.2026 / 14:12
Türkiyə Rusiyadan aldığı S-400 sistemlərini körfəz ölkəsinə satır – İDDİA...
10.07.2026 / 14:05
Bakcell və Gənclər Fondu "İnnovasiya və Süni İntellekt" üzrə təqaüd proqramının qalibləri ilə görüş keçirib - FOTO
10.07.2026 / 13:56
Azərbaycanın xarici dövlət borcu azaldı - 4 milyard 616,8 milyon...
10.07.2026 / 13:51
Ukrayna Rusiyaya ağır zərbə - neft zavodu, neft terminalı, neft anbarı və böyük bir müdafiə zavodu vuruldu...
10.07.2026 / 13:39
“Valideyn himayəsindən məhrum qalmış uşaqlarla iş” layihəsinin yeddinci təlimi
10.07.2026 / 13:17
Qazaxıstan da vitse-prezidentlik institutuna keçir...
10.07.2026 / 13:05
Rusiyaya qarşı yeni sanksiyalar paketi AB-ni parçaladı – birlik ölkələri razılığa gələ bilmir...
10.07.2026 / 12:54
Təbii qazın Azərbaycandan Gürcüstana təchizatı barədə saziş təsdiq edildi
10.07.2026 / 12:16
Trampın Ankaraya yeni təyyarəsi ilə gəlib köhnə təyyarəsi ilə qayıtmasının əsl səbəbi ortaya çıxdı...
10.07.2026 / 11:58
Rusiya Azərbaycan üzərindən Ermənistana propan və gübrə göndərəcək...
10.07.2026 / 11:30
Azərbaycan avtonom nəqliyyat vasitələrinin tətbiqinə hazırlaşır...
10.07.2026 / 10:51
Bakıda media və dekolonizasiya mövzusunda beynəlxalq konfrans keçiriləcək..
10.07.2026 / 10:20
Şuşada IV Qlobal Media Forumu keçiriləcək
10.07.2026 / 10:12
Zakir Həsənov Selçuk Bayraktarla görüşdü
10.07.2026 / 09:55
Azərbaycan və Serbiyanın hərbi kibertəhlükəsizlik mütəxəssislərinin görüşü oldu...
10.07.2026 / 09:17
Azərbaycan və Rusiya Samur çayının bölüşdürülməsini müzakirə edib
10.07.2026 / 07:22
İran ABŞ-ı ikinci mərhələ cavab zərbələri ilə hədələdi
10.07.2026 / 07:12
İranın enerji strukturu yenidən hədəfdə - gecə partlayışlar baş verib
10.07.2026 / 06:32
İran Trampa qarşı sui-qəsd planlaşdırır(?) - WSJ…
10.07.2026 / 06:11
Zaxarova Londonun Zelenskini həbs etməməsindən təəccüblənib…
10.07.2026 / 05:56
Tehrandakı Britaniya səfiri İran XİN-ə çağırıldı
10.07.2026 / 05:48
Tramp Netanyahu ilə bölgədəki vəziyyəti müzakirə etdi
10.07.2026 / 05:38
İİKK generalı raketlə vuruldu
09.07.2026 / 22:51
Separatçı qüvvələrin ortaya atdığı “Bakılılar günü”, “Bakılılar milləti” - “Azərbaycançılıq” ideologiyasına qarşı təxribat
09.07.2026 / 22:18
“Qərbi Azərbaycanın sakral coğrafiyası” silsiləsindən - Göyçə gölündən Araz çayınadək uzanan vadi: Türk-Müsəlman Ruhani və İrfan yurdları…
09.07.2026 / 21:52
İrandan Trampa “İrəvan mesajı” - sülh olmasa, TRIPP marşrutuna dözmərik...
09.07.2026 / 21:30
Ankara zirvəsində 2 əsas yekun - ABŞ-Avropa konsensusu, hamı Rusiyaya qarşı...
09.07.2026 / 21:06
Zirvədən sonra “daha güclü NATO” yarandımı? - Mübahisə var...
09.07.2026 / 20:40
Daxili İşlər Nazirliyi ilk 6 aya yekun vurdu... Cinayətlərin açılma faizi xeyli yüksəlib...
09.07.2026 / 20:27
Azərbaycanın "JF-17 Thunder" qırıcıları Ermənistanı qorxuya saldı...
09.07.2026 / 20:12
Diasporumuza Rusiyada problemlər yaradılandan sonra Avropa, Amerika istiqamətində fəallıq başladı...
09.07.2026 / 19:55
Tramp İranı birbaşa NATO zirvəsindən vurdu - mesajlar nədir?...
09.07.2026 / 19:38
Vətəndaşın məmurlarla birbaşa ünsiyyətində sıfır hədd - rəqəmsallaşma dövrünün hədəfi...
09.07.2026 / 19:21
Çexlər separatçı cani Vardanyana görə əfsanəvi Vatslav Haveli hörmətdən saldılar...
09.07.2026 / 19:08
Vüsal Tahirov haqqında deyilənlərdən...
09.07.2026 / 19:05
Azərbaycana diri heyvan idxal edən iri şirkətlər əsas məlumatları "gizli" saxlayır...
09.07.2026 / 18:51
Çin və ABŞ-ın mübarizə apardığı Gürcüstan limanında Azərbaycan həlledici söz sahibinə çevrilir...
09.07.2026 / 18:37
TRIPP-ə İran təhdidi böyüyür, Qafqaz savaşa cəlb edilə bilər...
09.07.2026 / 18:22
Azərbaycanlı miqrantların Rusiyada işi çətinləşir, pul köçürmələri kəskin azalır...
09.07.2026 / 18:10
İran İordaniyadakı ABŞ bazasını vurdu...
09.07.2026 / 17:56
Britaniya “Zəngəzur” tankerini sanksiya siyahısından çıxardı
09.07.2026 / 17:53
“İki sahil” qəzeti 35 yaşını qeyd edir
09.07.2026 / 17:51
Vatikanla humanitar və mədəni əməkdaşlığın perspektivləri müzakirə olunub
09.07.2026 / 17:39
Nəsimidə ər arvadını güllələdi
09.07.2026 / 17:28
ABŞ İranın Çin və Rusiya ilə əsas ticarət yolunu bombaladı...
09.07.2026 / 17:17
"Sözün hekayəsi": növbəti Vaqif Poeziya Günləri keçiriləcək
09.07.2026 / 17:04
Süni intellekt üçün internet Bakcelldən
09.07.2026 / 16:52
NATO zirvəsində Türkiyədən Rusiyanın xoşuna gəlməyəcək bəyanat...
09.07.2026 / 16:42
İranın Buşehr əyalətində partlayış səsləri eşidildi...
BÜTÜN XƏBƏRLƏR

Diasporumuza Rusiyada problemlər yaradılandan sonra Avropa, Amerika istiqamətində fəallıq başladı...

Populyar xəbərlər

XƏBƏR ARXİVİ