İlham Əliyev üç dövlətin birgə geosiyasətində yeni mərhələ başlatdı

Tarix: 07.05.2014 / 09:10
Bölmə: Gündəm

Mayın 6-da Tiflisdə Azərbaycan, Türkiyə və Gürcüstan prezidentlərinin üçtərəfli sammiti keçirilib. "2014 Tiflis sammiti" adlı tədbir Gürcüstan parlamentinin Milli Kitabxanasında keçirilib. Sammitə Azərbaycan prezidenti İlham Əliyev, Türkiyə Prezidenti Abdulla Gül və Gürcüstan Prezidenti Georgi Marqvelaşvili qatılıb.
Sammiti açan Gürcüstan Prezidenti Georgi Marqvelaşvili qeyd edib ki, Gürcüstanın Azərbaycan və Türkiyə ilə əməkdaşlığı son illər ərzində son dərəcə təsirli olub.
Gürcüstan Prezidenti vurğulayıb ki, İlham Əliyev və Abdullah Gül ilə gözəl münasibətləri var: "Məni Türkiyədə çox səmimi qarşıladılar, eləcə də iki dəfə İlham Əliyevlə görüşmək şərəfinə nail olmuşam və biz bir-birimizdən çox razı qalmışıq".
Marqvelaşvili qeyd edib ki, sammit regionda həyata keçirilən iqtisadi xarakterli layihələrin dəstəklənməsini hədəfləyir.
Tiflisdə Azərbaycan, Türkiyə və Gürcüstan prezidentlərinin iştirakı ilə keçirilən sammitdə çıxış edən Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyev ilk növbədə Gürcüstan Prezidentinə bu təşəbbüsə görə minnətdarlığını bildirib. "Trend" xəbər verir ki, dövlət başçısı qardaş Gürcüstan toprağında yenidən olmasından məmnunluğunu ifadə edib.
İlham Əliyev bildirib ki, prezidentlər rəsmi qaydada sammitə toplaşıblar: "Əminəm ki, sammitin çox gözəl nəticələri olacaq. Ölkələrimiz arasındakı əlaqələr böyük tarixə malikdir. Həm ikitərəfli əlaqələr çox yüksək səviyyədədir, üçtərəfli formatda biz bir çox hallarda birgə səylər göstəririk, birgə təşəbbüslər irəli sürürük. Və bu gün Gürcüstan-Türkiyə-Azərbaycan üçtərəfli əməkdaşlığı nəinki ölkələrimiz üçün, eyni zamanda, bölgə üçün və dünya üçün böyük əhəmiyyət kəsb edir. Çünki bizim əməkdaşlığımızın təməlində ortaq maraqlar dayanır. Eyni zamanda, bizim birgə həyata keçirdiyimiz layihələr regional çərçivələrdən çıxıb, qlobal məna daşımaqdadır. Ona görə sammitin keçirilməsi özlüyündə çox əlamətdar bir hadisədir, beynəlxalq hadisədir".
Azərbaycan Prezidentinin sözlərinə görə, əlbəttə ki, sammitdə müzakirə olunacaq məsələlər mahiyyət etibarilə də çox böyük məna daşıyır: "Əminəm ki, bu gün beynəlxalq məsələlər, regional təhlükəsizlik məsələləri, enerji təhlükəsizliyi, nəqliyyat, humanitar sahədəki əməkdaşlıqla əlaqədar biz fikir mübadiləsi aparacağıq və növbəti dövr üçün birgə fəaliyyət planı haqqında da danışacağıq. Bir daha sizə bu təşəbbüsə görə və göstərdiyiniz qonaqpərvərliyə görə minnətdaram".
Türkiyə, Gürcüstan, Azərbaycan arasında çoxsahəli əməkdaşlıq mövcuddur. "Trend"in məlumatına görə, bunu Türkiyə Prezidenti Abdullah Gül Tiflisdə Azərbaycan, Türkiyə və Gürcüstan prezidentlərinin iştirakı ilə keçirilən sammitdə bildirib. A.Gül xatırladıb ki, prezidentlər 2007-ci ildə Bakı-Tiflis-Qars dəmiryol layihəsinin Gürcüstan ərazisindən keçən hissəsinin təməlqoyma mərasimində görüşüblər: "Prezidentlər səviyyəsində keçirilən görüşlərlə yanaşı, XİN rəhbərlərimiz və digər nazirlərimiz də mütəmadi olaraq görüşlər keçirirlər".
Türkiyə Prezidenti əlavə edib ki, bugünkü sammitdə regionun bir çox önəmli layihələri - Bakı-Tiflis-Qars, Bakı-Tiflis-Ceyhan, Bakı-Tiflis-Ərzurum və TANAP layihələri də müzakirə ediləcək: "Azərbaycan, Gürcüstan və Türkiyə bir çox regional və beynəlxalq layihələr həyata keçirir. Hər üç ölkənin Cənubi Qafqazda sülh və sabitliyə verdiyi töhfə hər kəs tərəfindən təqdir edilir. Biz Qafqazın yüksək dağlarını divar olmaqdan çıxartdıq, bir qapı, bir işbirliyi məkanı etdik".
A.Gül üç dövlət arasında bir çox sahələrdə əməkdaşlıq və qardaşlığın nümunəsi olan prezidentlər səviyyəsində görüşlərin bundan sonra da davam etdiriləcəyinə ümidvar olduğunu bildirib.
"2014 Tiflis sammiti"nin yekununa həsr olunan mətbuat konfransı keçirilib. Mətbuat konfransında Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyev hazırkı sammitin çox məhsuldar olduğunu bildirərək növbəti sammitin Azərbaycanda keçirilməsini təklif edib: "Biz bu gün apardığımız fikir mübadiləsi ətrafında qərara gəldik ki, belə görüşlər müntəzəm keçirilsin. Etiraz etmirsinizsə, təklif edirik ki, növbəti sammitimiz Azərbaycanda keçirilsin və bu xoşniyyətli əməkdaşlığımız davam etsin".
İlham Əliyev bildirib ki, Azərbaycan, Gürcüstan və Türkiyə prezidentləri arasında gələcək əməkdaşlıqla bağlı çox geniş fikir mübadiləsi aparılıb. Prezident İlham Əliyevin fikrincə, zirvə görüşünün əsas nəticəsi ondan ibarətdir ki, Gürcüstan, Türkiyə və Azərbaycan bir daha üçtərəfli formatda dostluq, qardaşlıq əlaqələrini təsdiqlədilər: "Bu çox önəmlidir. Çünki bizi birləşdirən layihələr həm ölkələrimiz, xalqlarımız, həm də qonşularımız və qitə üçün əhəmiyyətlidir. Vaxtilə uğurla icra edilmiş neft-qaz, nəqliyyat, investisiya layihələri bizim ölkələrimizi daha sıx birləşdirir. Onu da deyə bilərəm ki, bu üçtərəfli format artıq dünya miqyasında böyük maraq doğurur. Bu, əslində unikal formatdır. Çünki burada üç müstəqil dövlət qarşılıqlı maraq və hörmət əsasında xalqlarımızın maraqlarına cavab verən müasir, mədəni, bərabərhüquqlu münasibətlər qurub. Bizim münasibətlərimiz əməkdaşlıq üzərində qurulub. Bu əməkdaşlıqdan hər bir ölkə böyük fayda götürür".
Azərbaycan Prezidenti qeyd edib ki, bu gün dünyada enerji məsələsi ən vacib məsələdir: "Bu üç ölkə öz enerji təhlükəsizliyini tam şəkildə təmin edir. Bu da bizim əməkdaşlığımızın gözəl nəticəsidir. Gələcəkdə bu üç ölkə Avropanın enerji təhlükəsizliyini də təmin edəcək. Yəni bu gün burada aparılan danışıqlar və müzakirələr Avropa üçün böyük əhəmiyyət daşıyır. "Şahdəniz 2" layihəsinə start verilib. "Şahdəniz 2", Trans Anadolu və Trans Adriatik qaz kəmərlərinin inşası Avropanın bir nömrəli infrastruktur layihələridir. Bu layihələrə qoyulacaq vəsaitin həcmi ən azı 45 milyard dollar olacaq. Bu vəsaiti də biz qoyacağıq ki, maraqlarımızı təmin edək və Avropanın enerji təhlükəsizliyinə də öz töhfəmizi verək. Bu layihələrin icrası nəticəsində 10 minlərlə yeni iş yerləri açılacaq, biznes imkanları yaranacaq. Bu gün fikir mübadiləsi apardıq ki, bizim biznes strukturlarımız bu layihələrdə fəal iştirak etsinlər və buna hazır olsunlar. İnvestisiya imkanlarımızı daha da genişləndirəcəyik. Yəni bizim ölkələr xarici sərmayədarlar üçün daha da böyük məna daşıyacaq. Bu da hər bir ölkənin marağındadır. Azərbaycan ən böyük investisiyaları Türkiyə və Gürcüstana edir. Bu da bizim birliyimizin təzahürüdür. Bütün təşəbbüslərimizin təməlində xalqlarımızın iradəsi, güclü siyasi iradə dayanır. Əsas şərt budur. Bu təməl üzərində də biz münasibətlərimizi qururuq".
Türkiyə Prezidenti Abdulla Gül isə bildirib ki, Türkiyə, Azərbaycan və Gürcüstan Ukrayna məsələsində həmfikirdir. O bildirib ki, sammitdə Ukrayna mövzusu da müzakirə olunub və ortaq mövqe ortaya qoyulub: "Bizim əsas mövqeyimiz ərazi bütövlüyünün qorunması, toxunulmazlığıdır. Bu baxımdan Gürcüstan və Azərbaycan dövlətlərinin də ərazi bütövlüyünün bərpası və toxunulmazlığının tərəfdarıyıq".
"Azərbaycan, Gürcüstan və Türkiyənin birgə əməkdaşlığı bu üç ölkənin inkişafı ilə yanaşı, Avropa və Asiyanın rifahına da xidmət edir". Bunu isə Gürcüstan prezidenti Georgi Marqvelaşvili deyib. O bildirib ki, sammit çərçivəsində üç ölkə arasında əməkdaşlığın daha da genişləndirilməsi qərara alınıb: "Bu gün bizim həyata keçirdiyimiz birgə layihələr Xəzər dənizi, Qara dəniz və Aralıq dənizini birləşdirir. Ən əsası da odur ki, Azərbaycan-Gürcüstan-Türkiyə ittifaqı bölgədə sabitliyin qorunub saxlanmasına zəmanət verir. Bu, bizim iradəmizin və istəyimizin nəticəsidir".