Firdovsi Şahbazov: “Naxçıvana çəkilən yol həm də Şərq-Qərb nəqliyyat marşrutunun bir qoludur”
Prezidentin köməkçisi - Prezident Administrasiyasının xarici siyasət məsələləri şöbəsinin müdiri Hikmət Hacıyev İranda səfərdədir. Səfər çərçivəsində bir sıra İran rəsmiləri, o cümlədən, İran Milli Təhlükəsizlik Şurasının katibi ilə görüşüb. H.Hacıyev Tehran Dialoq Forumunda İranla əlaqələrin möhkəmləndirilməsinin zəruriliyini bəyan edib, regional sabitliyin prioritetini vurğulayıb və Ermənistanla sülh sazişi perspektivlərini şərh edib.
Tehran dialoq forumunda çıxış edən Azərbaycan Prezidentinin köməkçisi Hikmət Hacıyev bildirib ki, Bakı regional əməkdaşlığın, xüsusilə iqtisadi sahədə genişləndirilməsinin tərəfdarıdır: “Azərbaycan və İran iqtisadi əməkdaşlığı inkişaf etdirməli və ikitərəfli münasibətləri gücləndirməlidir”. O, həmçinin, Azərbaycanın regional kommunikasiyalardakı rolunu vurğulayıb: “Bizim Qara dənizlə əlaqəmiz var və biz bundan istifadə edə bilərik. Biz birlikdə tərəfdaşlıq modelləri yarada və inkişaf etdirə bilərik”.
Məlumatlara görə, dəhlizlərin açılması, daşımalarla bağlı məsələlər əsas diqqət mərkəzində olub. Maraqlıdır, bütün bunların fonunda, Zəngəzur dəhlizi ilə bağlı İranın mövqeyində dəyişiklik gözlənilirmi? İran üzərindən Naxçıvana avtomobil yolunun çəkilməsi reallaşmaq üzrədir. Naxçıvana dəmir yolunun çəkilməsi ilə bağlı məsələ nə yerdədir və Naxçıvana dəmir yolu ilə keçid sürətlənəcəkmi?
“Bu baxımdan hesab edirəm Zəngəzur dəhlizi ilə bağlı İranın mövqeyində müsbətə doğru dəyişikliklər baş verəcək”
Sözügedən məsələni “Bakı-Xəbər”ə şərh edən iqtisad üzrə fəlsəfə doktoru Firdovsi Şahbazov hesab edir ki, Zəngəzur dəhlizi məsələsində İranın mövqeyinin əhəmiyyətli dərəcədə yumuşalacağı ehtimalı artır: “Məsələ ondadır ki, iqtisadi maraqlar və bunun gətirdiyi dividendlər bir sıra hallarda siyasi qərarlara, münasibətlərə öz təsirini göstərir. Bununla bağlı çoxsaylı misallar gətirmək olar. İran Azərbaycanın nəqliyyat habı olduğunun, Avropa ilə Mərkəzi Asiya arasında tranzit daşımalarda rolunun getdikcə artmasının fərqindədir. Eyni zamanda, Azərbaycanın nəqliyyat infrastrukturunun da kifayət qədər modenləşdirilərək tələblərə cavab verdiyini görür. Son dövrlər iki ölkənin siyasi münasibətlərində yaşanan yaxınlaşma fonunda İran da burada öz iqtisadi payını götürür. Bir tərəfdən Şimal-Cənub nəqliyyat dəhlizi vasitəsi ilə İran üzərindən daşımalar həyata keçirilir. O biri tərəfdən, Ağbənddən İran üzərindən Naxçıvana avtomobil yolu çəkilir. Naxçıvana çəkilən yol həm də Şərq-Qərb nəqliyyat marşrutunun bir qoludur. Bu o deməkdir ki, Çindən gələn yüklərin bir hissəsi İran və Naxçıvan üzərindən Avropaya daşınacaq. İran tranzit gəlirlərindən pay alacaq. Belə olan halda İran əvvəlki kimi Zəngəzur dəhlizinə mane olmayacaq. Xüsusən də dəmir yolu çəkiləndən sonra. Ona görə ki, dəmir yolu ilə daha çox yük daşımaq mümkündür. Azərbaycanın da marağındadır ki, Naxçıvanla nəqliyyat əlaqələrinin qurulmasında təkcə Zəngəzur dəhlizindən asılı olmasın. İran üzərindən də tələblərə cavab verən avtomobil və dəmir yolları olsun. Çünki nə qədər çox alternativ olarsa, bu, həm bir ölkədən asılılığı azaldır, həm də daha çox tranzit yükünün daşımasına şərait yaradır. O üzdən, Azərbaycan keçid yollarının şaxələndirilməsində maraqlıdır. Bu baxımdan hesab edirəm, Zəngəzur dəhlizi ilə bağlı İranın mövqeyində müsbətə doğru dəyişikliklər baş verəcək”.
Vidadi ORDAHALLI
