Rusiya Dövlət Duması çərşənbə axşamı keçirilən iclasında Avropa Şurasının Milli Azlıqların Müdafiəsi üzrə Çərçivə Konvensiyasını denonsasiya edib. Konvensiya Rusiya Federasiyası adından 28 fevral 1996-cı ildə Strasburqda imzalanıb və 18 iyun 1998-ci ildə Rusiya tərəfindən ratifikasiya edilib.
İzahat qeydində qeyd olunur ki, Avropa Şurası Nazirlər Komitəsinin 27 sentyabr 2022-ci il tarixli qətnaməsi “Çərçivə Konvensiyasının iştirakçısı olan dövlətlərin öz öhdəliklərini yerinə yetirməsinə nəzarət etmək üçün yaradılmış Məşvərət Komitəsində rusiyalı ekspertin səlahiyyətlərini əhəmiyyətli dərəcədə məhdudlaşdırıb. Bundan əlavə, bu monitorinq mexanizmi çərçivəsində Rusiya Federasiyası maraq doğuran məsələlər üzrə qərarların hazırlanmasında iştirak etmək və milli azlıqların, ilk növbədə, Rusiya milli azlıqlarının hüquqlarının pozulması hallarına beynəlxalq səviyyədə nəzarət etmək imkanından məhrum edilib.
Rusiya Federasiyası Prezidentinin Dövlət Dumasına təqdim etdiyi təşəbbüsdə izah edilir ki, “bu beynəlxalq müqavilədə iştiraka xitam verilməsi Rusiya Federasiyasına bu çərçivədə ayrıseçkilik münasibətinin qarşısını alacaq” faktını nəzərə alaraq konvensiyanın denonsasiya edilməsi təklif edilir. Bu, Avropa Şurasının monitorinq mexanizmi və milli azlıqların hüquqlarına riayət olunmasına xələl gətirməyəcək”.
Rusiyanın bu addımının qonşu ölkələrə təsiri ola bilərmi və əmək miqrantlarına münasibətdə hansı dəyişiklik ola bilər?
Əmək Hüquqları Liqasının sədri, hüquq müdafiəçisi Sahib Məmmədov “Bakı-Xəbər”ə açıqlamasında bildirdi ki, burada söhbət Avropa konvensiyalarından gedir: “Avropa Şurası çərçivəsində 45-dən artıq konvensiya qəbul olunur. Onlardan biri də milli azlıqlarla bağlı çərçivə konvensiyasıdır. Konvensiyanın tam qəbul olunmasına uzun illərdi Fransa mane olur. Bu səbəbdən də qanunda çərçivələr müəyyən olunub. Çox ciddi sənəd də deyil. Rusiyanın denonsasiya etməsində də qeyri-adi nəsə yoxdur. Çünki Rusiya onsuz da insan hüquqlarına dair Avropa Konvensiyasını da denonsasiya edib. Avropa Şurasındakı üzvlüyü ləğv ediləndən sonra həmin quruma aid bütün konvensiyaları denonsaaiya edir. Düşünmürəm ki, bu, Rusiyadakı milli azlıqlara olan münasibəti tam dəyişəcək. Bir daha deyirəm ki, sözügedən sənəd yalnız müəyyən çərçivələr müəyyən edir. Sadəcə, Rusiya Avropa Şurasının üzvü olmadığı üçün həmin sənədləru bir-bir ləğv edir. Amma BMT səviyyəsində qəbul olunmuş nəzarət mexanizmləri olan pakt və konvensiyalar var ki, Rusiya orada iştirak edir. Onların hər ikisinin içərisində xalqların hüquqlarına aid müddəalar var. Rusiya 1973-cü ildən həmin paktların iştirakçısıdır. Əvvəl SSRİ, sonra da müstəqil Rusiya kimi. Çünki SSRİ-nin varisi məhz Rusiya sayılır. Qənaətimə görə, bu ciddi bir dəyişiklik yaratmayacaq”.
Məhəmmədəli QƏRİBLİ
