Azərbaycan Respublikasının şəhər və mahallarının adları altında mövcud olan qondarma erməni təşkilatları beynəlxalq miqyasda dezinformasiyalar yaymaqla, əsassız iddialarla çıxış etməklə dövlətimizin ərazi bütövlüyünü şübhə altına alan “bəyanatlar” səsləndirirlər.
Belə süni yaradılan təşkilatlardan birinin də “Girdiman-Şirvan-Naxçıvan” ümumerməni birliyi olduğu məlumdur. Son dövrlər ortaya çıxan bu psevdotəşkilat, guya Azərbaycanın Naxçıvan, Girdiman və Şirvan bölgəsindən köçüb gedən ermənilər tərəfindən yaradılıb. Həmin bu üzdəniraq Girdiman-Şirvan-Naxçıvan qurumu oktyabrın 5-də Qranadada Ermənistanın Baş naziri, Fransa Prezidenti, Almaniya Kansleri və Aİ Şurasının prezidentinin iştirakı ilə keçirilən dördlü görüşlə bağlı “bəyanat” yayıb. Başdan-başa saxta iddialar əsasında qurulan bu kağız parçasında ermənilərin Qarabağdan “zorla çıxarıldığı” iddia edilir və “qaçqınların” geri qayıtmaq hüququnun təmin edilməli olduğu deyilir. Deyirlər ki, “məcburi köçkünlər” öz evlərinə və yaşayış yerlərinə heç bir şərt qoyulmadan, beynəlxalq nəzarət altında qayıtmaq hüququndan istifadə etməlidirlər. Özlərini də Qarabbağdan könüllü gedən ermənilərlə bərabərləşdirərək iddia edirlər ki, guya “bu hüquq” 1988-1992-ci illərdə Girdiman, Şirvan və Naxçıvandan - “tarixi ərazilərindən məcburi köçkün düşmüş ermənilərə” də “aid edilməlidir”. Sözügedən təşkilat beynəlxalq aləmdən dəstək istəyir ki, onların da, Qarabağdan gedən ermənilərin də geri qayıdışına dəstək verilsin. “Qaçqın” və “məcbur köçkün” libasına bürünən bu şovinist erməni təşkilatının yazdıqlarının hamısı cəfəngiyatdır. Təbii, nə Girdimanın, nə Şirvanın, nə Naxçıvanın, nə də Qarabağın onlara heç bir aidiyyəti yoxdur, bu ərazilər onların əzəli tarixi torpaqları deyil. Sadəcə, onlar bizim ərazilərimizdə məskunlaşdırılıblar, sonra isə ərazilərimizə qarşı iddialar irəli sürüblər. Bu gün də ermənilər bizə qarşı ərazi iddiasından geri çəkilmirlər və yenidən Azərbaycan ərazilərinə qayıtmaq xülyasına düşürlər. Qarabağdan gedən ermənilərə Azərbaycan dövləti dəfələrlə çağırışlar edib, onlara vətəndaşlıq təklifi irəli sürüb, amma onlar gediblər, burada Azərbaycanın heç bir məsuliyyəti yoxdur. Onlar 2020-2023-cü illərdə Qarabağdan gedən ermənilərin və 1988-1992-ci illərdə Azərbaycan ərazilərindən “qovulmuş şəxslərin” “hüquqlarının tam bərpa edilməsi”, “tarixi ədalətin və insan ləyaqətinin təmin edilməsi” üçün beynəlxalq təşkilatları səy göstərməyə çağırıblar, amma unudublar ki, onların tarixi vətəni Azərbaycan və indiki Ermənistan ərazisi deyil, gedib başqa yerdə vətən axtarmalıdırlar.
“Ermənilərin nə Girdimanda, nə Şirvanda, nə Naxçıvanda tarixi ərazisi olub, nə də onlar burada tarixən yaşamayıblar, onların heç bir geri qayıtmaq hüququ yoxdur”
AMEA-nın Qafqazşünaslıq İnstitutunun Qafqaz tarixi şöbəsinin müdiri, professor Qasım Hacıyev “Bakı-Xəbər” qəzetinə şərhində “Ermənilər uzun illərdən bəri başlatdığı münaqişəni XX əsrin sonlarında ona görə daha da dərinləşdirdilər ki, Sovet dövründə bu münaqişə ətrafında birləşən erməni Qriqoryan kilsəsi və erməni diasporu güclü təbliğatına uyğun olaraq Ermənistanın əhatəsində olan bəzi əraziləri də ona birləşdirsinlər. Erməni Qriqoryan kilsəsinin və erməni diasporunun “xeyir-duası” ilə qonşu dövlətlərə əsassız ərazi iddiaları münaqişənin dərinləşməsinə əsas səbəb olan amillərdən biri oldu. Bildiyiniz kimi, bu sonda da müharibəyə gətirib çıxardı, yüz minlərlə insan burada ziyan çəkdi. Bir məsələni xüsusi qeyd etmək istəyirəm ki, ermənilərin o vaxt da, indi də avantürası qondarma, saxta tarix əsasında yaranıb. Onlar saxta tarix yazıb bölgənin tarixini təhrif edirlər, saxtakarlıq, avatüra, miflər əsasında ideologiya yaradıblar, bu qondarma ideologiyanın əsasında da ordu düzəldirlər, Fransa və başqa dövlətlərdən aldıqları ianələr hesabına münaqişəni dərinləşdirib müharibəyə çevirmək istəyiblər. Onların apardığı indiki siyasət də ona uyğundur.
Bu gün erməniərin “Girdiman-Şirvan-Naxçıvan” adı altında hansısa bir təşkilat yaratmasının heç bir əsası yoxdur, bu saxtakarlıqdır. Girdiman dövləti Qafqaz Albaniyası adlandırılan Azərbaycan Albaniyasında ən böyük Azərbaycan dövlətlərindən biri idi. Arşakilər sülaləsindən sonra həmin ərazidə hakimiyyəti Cənubi Azərbaycan ərazisində yaranmış böyük sülalələrdən biri - Mehranilər sülaləsi idarə edirdi. Mehranilər sülaləsində çox böyük sərkərdələr olub, onlar tariximizdə də var. Albaniya dövlətinin ən böyük sərkərdəsi və hökmdarı Cavanşir, Cavidan, sonra Babək var. Bunlar hamısı Albaniya dövləti ilə bağlı olan tarixi şəxsiyyətlərdir. Ərəblər o dövləti dağıdandan sonra yenə də Arran adı ilə Azərbaycan dövlətlərini birləşdirdilər və hakimiyyəti idarə etdilər. O, ərəb dövlətinin Şimaldakı sərhədi idi. Amma iş burasındadır ki, nə Mehranilərin, nə Şirvanşahların, nə də Naxçıvanın ermənilərlə heç bir əlaqəsi yoxdur. Görün, ermənilər nə qədər avantürüst, nə qədər saxtakar, uydurmaçıdırlar ki, 10-12 əsr bundan əvvəlki dövrlərin tarixini eşələyirlər, məqsədləri də oradan hansısa “dividend” qazanmaqdır. Amma onların burada heç nəyi yoxdur. Odur ki, sözügedən təşkilatın Azərbaycan torpaqlarına iddiası əsassızdır. Ermənilərin nə Girdimanda, nə Şirvanda, nə Naxçıvanda tarixi ərazisi olmayıb, nə də onlar burada tarixən yaşamayıblar, onların heç bir geri qayıtmaq hüququ yoxdur. Onların bizim ərazilərdə məskunlaşdırma tarixi məlumdur. Digər tərəfdən də, Azərbaycan ərazisindən gedən heç bir erməni “məcburi köçkün”, “qaçqın” sayıla bilməz. Qondarma təşkilat ermənilərin Girdimana, Şirvana, Naxçıvana köçüb gəlmək xülyalarını beynəlxalq aləmə “bəyan” edərkən, kaş ki, öz torpaqlarından güclə deportasiya edilən Qərbi azərbaycanlıları da yada salardı, əsl didərgin azərbaycanlılardır. Azərbaycanlılar öz tarixi torpaqlarından qovulublar, onların geriqayıdışına beynəlxalq səviyyədə dəstək verilməlidir. Qərbi azərbayacanlıların öz tarixi vətənlərinə qayıtmaq məsələsi aktuallaşıb. Ermənistan azərbaycanlıların qayıdışının qarşısını almaq üçün “Girdiman-Şirvan-Naxçıvan” kimi qondarma təşkilatlardan istifadə edir, onların adından beynəlxalq qurumlara müraciət edib bu kimi əsassız iddialar irəli sürür”.
Bu torpaqların Azərbaycan torpaqları olduğunu və Azərbaycan xalqına məxsus olduğunu deyən Q.Hacıyev qeyd etdi ki, Azərbaycan xalqı və prezidenti öz torpaqlarını müdafiə etməyi bacarır. Əfşarlar dövründən bəri parçalanan torpaqlarımızın bir hissəsinin qaytarıldığını qeyd edən Q. Hacıyev bildirdi ki, lokal antterror tədbirləri zamanı da ölkəmizin suverenliyi bərpa olundu.
Q.Hacıyev qeyd etdi ki, Azərbaycandan gedən ermənilər könüllü gedib və onlara qarşı hansısa pis davranış olmayıb. Ermənistan hökumətinin apardıdığı avantürüst siyasətin nəticəsidir ki, ermənilər Azərbaycana qarşı yenidən ərazi iddiaları irəli sürür deyən Q.Hacıyev xatırlatdı Ermənistan dövləti Azərbaycan torpaqları üzərində qurulub. Bu gün ermənilərin qondarma adlar altında beynəlxalq aləmə müraciət etməsinin yalnız Makron kimi ermənipərəstlərin diqqətini çəkə biləcəyini deyən Q.Hacıyev hesab edir ki, Makron nə tarixi, nə siyasəti, nə diplomatiyanı bilir, o yalnız ləyaqətsiz oyunlar qurmağı bacarır. Girdiman, Şirvan və Naxçıvan iddiasında olan ermənilərin bura köçüb gəlmək xülyasının əsassız olduğunu deyən Q.Hacıyev bildirdi ki, onların burada torpağı yoxdur.
İradə SARIYEVA