Qarabağda məskunlaşmış ermənilərin ehtiyaclarının qarşılanması məqsədilə Azərbaycan tərəfindən genişmiqyaslı fəaliyyət həyata keçirilir. Azərbaycan həm özü onlara humanitar yardımlar göndərir, həm də kənar mənbələrdən gələn yardımların çatdırılması üçün müvafiq addımlar atır. Bütün bunlar Azərbaycanın humanist yanaşmasının, erməniəsilli şəxslərə qarşı hansısa neqativ yanaşma sərgiləməməsinin real təzahürləridir.
ABŞ dövlət katibi Entoni Blinkenin Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevə zəngi fonunda bu məqamlar bir daha diqqətə çatdırılıb. Qeyd edək ki, telefon söhbəti zamanı, erməni silahlı qüvvələrinə qarşı antiterror tədbirlərindən sonra Azərbaycanın Qarabağ bölgəsində hazırkı vəziyyət ətrafında fikir mübadiləsi aparılıb. Dövlət başçısı 24 saatdan az müddətdə yekunlaşan antiterror tədbirləri zamanı yalnız hərbi obyektlərin hədəf alındığını, mülki əhaliyə zərər verilmədiyini diqqətə çatdırıb. Hazırda qanunsuz erməni silahlı qüvvələrinin tərksilah prosesinin həyata keçirildiyi və onların Azərbaycan ərazisindən çıxarılması işinin həyata keçirildiyi ABŞ tərəfinə bildirilib. Son beş gün ərzində yüzlərlə hərbi texnika, silah-sursat və hərbi təchizat mallarının müsadirə edildiyi vurğulanıb. Azərbaycanda akkreditə olunmuş xarici ölkələrin hərbi nümayəndələrinin və BMT-nin Rezident Əlaqələndirici Ofisinin nümayəndəsinin toplanmış silah və hərbi texnikaya baxış keçirdiyi qeyd olunub. Bununla yanaşı, prezident İlham Əliyev Azərbaycanda yaşayan digər etnik azlıqlar kimi Qarabağ bölgəsində yaşayan erməni sakinlərin hüquqlarının ölkə qanunvericiliyi və beynəlxalq öhdəliklər çərçivəsində təmin edilməsi məqsədilə hazırda müvafiq iş aparıldığını vurğulayıb. Azərbaycan nümayəndələri ilə erməni sakinlərin nümayəndələri arasında reinteqrasiya istiqamətində dialoq aparıldığı, erməni sakinlərə Azərbaycan tərəfindən humanitar yardımlar göndərildiyi, ərazidə infrastrukturun bərpa edildiyi dövlət başçısı tərəfindən qeyd olunub. Erməni sakinlərə yardımların göstərilməsi istiqamətində Beynəlxalq Qırmızı Xaç Komitəsi (BQXK) ilə əməkdaşlığın həyata keçirildiyi, ölkəmizdə akkreditə olunmuş BMT-nin Rezident Əlaqələndirici Ofisinin yaxın zamanda Azərbaycanın Qarabağ bölgəsinə səfərinin təşkilinə Azərbaycan tərəfinin hazır olduğu diqqətə çatdırılıb. Bunlar fonunda Azərbaycan Xankəndi-Laçın yolunun çox yüklənmiş olduğunu nəzərə alaraq, Beynəlxalq Qırmızı Xaç Komitəsinə tibbi evakuasiya və Qarabağa yardımın çatdırılması üçün Qorus-Qafan-Eyvazlı-Füzuli-Şuşa-Xankəndi yolundan istifadə etməyi təklif edib. Azərbaycan Prezidentinin köməkçisi Hikmət Hacıyev X sosial şəbəkəsində bu xüsusda qeyd edib: “Biz Beynəlxalq Qırmızı Xaç Komitəsilə və Qarabağın erməni sakinlərilə müntəzəm əlaqə saxlayırıq ki, yerlərdə humanitar tələbata operativ cavab verək”. Bildirib ki, Azərbaycanın Ağdam, Sabirabad və Saatlı rayonlarının xəstəxanaları sentyabrın 25-dən Xankəndidən xeyli sayda xəstəni qəbul etmək üçün hazırlanıb. Əsasən yanıqların müalicəsi üçün dərmanlar və digər tibbi vasitələr, bundan əlavə, ərzaq yardımı da göndərilib. Sentyabrın 26-sı və sonrakı günlərdə də yardım göndərilməyə davam edir. Tibbi yardıma ehtiyacı olanların evakuasiyası və yerlərdə onlara yardım göstərilməsi üçün Ermənistandan Qarabağa tibbi briqadanı gətirən vertolyotun girişi təmin edilib. Hikmət Hacıyev daha sonra qeyd edib: “Hazırda biz tibbi evakuasiya və yardımın çatdırılması üçün Beynəlxalq Qırmızı Xaç Komitəsinin Gorus-Qafan-Eyvazlı-Füzuli-Şuşa - Xankəndi yoluyla çıxışını təmin etmək üzərində işləyirik”. Azərbaycan Prezidentinin Administrasiyasının yaydığı məlumata əsasən, sentyabrın 26-da Azərbaycan ümumilikdə 40 ton un, gigiyenik vasitələr və 500 nəfər üçün yataq dəsti olan 4 yük avtomobilini, həmçinin Xankəndi şəhəri yaxınlığında yanacaqdoldurma məntəqəsində baş vermiş partlayış nəticəsində yaralanan şəxslərə yardım məqsədilə 200 nəfərin müalicəsi üçün yanığa qarşı tibbi ləvazimatlar, sarğı materialları, əlcəklər, dərman preparatları olan növbəti təcili tibbi yardım maşınını Ağdam-Əsgəran-Xankəndi yolu vasitəsilə yola salıb. Günün ikinci yarısında Azərbaycan hökuməti Ağdam-Əsgəran-Xankəndi yolu vasitəsilə Xankəndidə yaşayan erməni sakinlərinə daha 30 ton benzin və 34 ton dizel yanacağı göndərib.
Ümumiyyətlə, indi dünyada qəbul edilir ki, Xankəndidə və Qarabağın digər hissələrində yaşayan ermənilərin taleyi ilə bağlı əsas söz sahibi Azərbaycandır. Bu xüsusda BBC radiosu bildirir: “Azərbaycan sentyabrın 25-də Xankəndi şəhərinin elektrik enerjisini Ermənistanınkından ayıraraq Azərbaycanın enerji sisteminə qoşub və şəhərə elektrik verilib. Qarabağda yaşayan ermənilərin taleyi qeyri-müəyyən olaraq qalır. Ötən şənbə Beynəlxalq Qızıl Xaç regiona 70 ton ərzaq çatdırdı. Rusiya sülhməramlıalrı da regiona humanitar yardım göndərdiklərini deyirlər, lakin göstərilən yardımın həcmi məlum deyil. Azərbaycanlı nümayəndələr ərzaqla dolu əlavə yükləri göndərməyə hazır olduqlarını deyirlər. Bakı bölgədəki əhalini reinteqrasiya etməyə hazır olduğunu açıqlayıb. “Əgər biz mülki əhalini, qadın və uşaqları düşünməsəydik, çox asanlıqla Xankəndiyə girərdik”, - Qarabağın erməni nümayəndələri ilə danışıqlarda iştirak edən azərbaycanlı rəsmilərdən biri BBC-yə deyib. “Biz Qarabağda yaşayan erməni və azərbaycanlıların təhlükəsizliyini qarantiya etməyə hazırıq. Buna nail olmaq üçün ərazini minalardan təmizləməyə başlamışıq. Sığınacağı olmayan şəxslər üçün çadır düşərgələri qurmuşuq. Kəlbəcər, Füzuli və Ağdam rayonlarında bü cür düşərgələr qurulub. Minlərlə insanın yaşaya biləcəyi düşərgələrin hər birini istilik, su və qida ilə təmin etməyə hazırıq”, - Azərbaycanın Müdafiə Nazirinin sözçüsü Anar Eyvazov bildirib. Bakının optimist vədlərini, diplomatik bəyanatlarını və beynəlxalq ictimaiyyətin çağırışlarını bir tərəfə qoysaq, nəticə olaraq, indi Qarabağda olan ermənilərin taleyi tamamilə Azərbaycanın əlindədir”.
Nahid SALAYEV