İran Xarici İşlər Nazirliyi (XİN) Səudiyyə Ərəbistanının Ukrayna ilə bağlı sülh təşəbbüsünü dəstəkləyir. Bu barədə İran XİN-in sözçüsü Nasir Kənani bildirib.
“Biz Ukrayna böhranına son qoymaq üçün siyasi həllin tapılmasına kömək edəcək istənilən addım və təşəbbüsü alqışlayır, yeganə həll yolunu siyasi həll hesab edirik”, - Nasir Kənani Ukrayna üzrə sülh danışıqlarına Səudiyyə Ərəbistanının ev sahibliyi etməsinə münasibət bildirərkən qeyd edib.
Qeyd edək ki, Səudiyyə Ərəbistanı Ukrayna prezidenti Volodimir Zelenskinin davam edən Rusiya işğalı zamanı ölkəsində sülh planını müzakirə etməsi üçün 5-6 avqustda keçiriləcək sammitə ev sahibliyi etməyə hazırlaşır. Səudiyyə bunu Rusiyanın iştirakı olmadan etmək istəyir. Ukrayna tərəfi bildirib ki, Səudiyyə Ərəbistanı görüşündə Kiyev bütün Rusiya qoşunlarının çıxarılmasını tələb edən 10 bəndlik sülh formulasını müzakirə edəcək.
Bu arada Rusiya XİN rəsmisi Mariya Zaxarova sözügedən vasitəçiliyə etinasız yanaşıb. Zaxarova qeyd edib ki, Səudiyyənin Ukrayna ilə bağlı danışıqları Qərbə “Zelenski planının bütün ölü nöqtələrini anlamağa” kömək etsə, o zaman faydasız olmayacaq: “İndi çoxlu sayda müxtəlif təşəbbüslər təklif olunur. Biz tərəfdaşlarla əlaqə saxlayırıq. Səudiyyə Ərəbistanının rəhbərlik etdiyi tədbirə gəlincə, əgər bu, Qərbə Zelenskinin planının çıxılmaz nöqtəsini anlamağa kömək etsə, o zaman faydasız olmayacaq”.
Maraqlıdır, böyük dövlətlərin edə bilmədiyini Səudiyyə necə edə bilər?
“Rusiya işğal etdiyi əraziləri özündə saxlamaq istəyir, Ukrayna isə ərazilərini tam azad etməyə çalışır”
Məsələ ilə bağlı “Bakı-Xəbər”ə açıqlama verən siyasi ekspert Elşad Həsənov hesab edir ki, ümumən, Səudiyyə Ərəbistanının təşəbbüsü diqqətəlayiqdir: “Çünki dünyada müharibə hamını yorub. Heç kəs müharibənin davamını istəmir. Bunu Ukrayna ilə yanaşı, Rusiya da istəyir. Ancaq tərəflərin istəkləri arasında böyük fərqlər var. Fərq ondan ibarətdir ki, Rusiya işğal etdiyi əraziləri özündə saxlamaq istəyir, Ukrayna isə ərazilərini tam azad etməyə çalışır. Müharibə bütün iştirakçı tərəflərə çox ciddi iqtisadi-siyasi ziyan vurur. Bütün bunları anlayan dövlətlər, o cümlədən böyük dövlətlər müharibənin bitməsini istəyirlər. Ancaq Birləşmiş Ştatlar, bir sıra NATO ölkələri Ukraynaya öz ərazilərini azad edənə qədər yardım edəcəklərini bəyan edirlər. Bununla yanaşı ABŞ və NATO ölkələri Rusiyanın çökməsini istəyirlər. Çünki bu müharibə insan resursları və iqtisadi itkilər baxımından Rusiyaya baha başa gəlir. Səudiyyənin təşəbbüsü yaxşı olsa da, Rusiyasız hansısa nəticə mümkünsüzdür. Çünki sözügedən məsələnin həlli çox mürəkkəbdir. Nəzərə almaq lazımdır ki, tərəflər tutduqları mövqelərdən geri çəkilmək istəmir. Ukrayna Krımdan vaz keçmək niyyətində deyil. Hazırkı dövrdə bu real görünmür. Bütövlükdə, həmin tədbirdə razılaşmanın əldə olunacağına inam olmasa da, bir sıra məsələlərin müzakirəsi vacibdir. Bütün təşəbbüslərə baxmayaraq, tərəflər arasında müharibənin davam edəcəyi gözlənilir. İndiki halda müharibə o zaman dayana bilər ki, Rusiyada siyasi hakimiyyət dəyişikliyi olsun. Bunun hələ ki, real əlamətləri görünmür. Ona görə də müharibə daha da şiddətlənə bilər. Çünki tərəflər arasında amansız müharibə gedir”.
Vidadi ORDAHALLI
