İyulun 29-da ABŞ Dövlət katibi Entoni Blinken Prezident İlham Əliyevə zəng edib. Bu barədə Azərbaycan Prezidentinin Mətbuat xidməti məlumat yayıb.
Telefon danışığı zamanı Azərbaycanla Ermənistan arasında sülh prosesi üzrə danışıqlar və bölgədə son vəziyyət müzakirə olunub.
Ermənistan tərəfinin atdığı təxribatçı addımların sülh prosesinə maneçilik törətdiyini bildirən Prezident vurğulayıb ki, Ermənistan silahlı qüvvələrinin Azərbaycanın suveren ərazisində qanunsuz olaraq qalmaqda davam etməsi bölgədə hərbi gərginlik mənbəyidir.
Prezident telefon söhbətində Ermənistan tərəfinin Laçın dövlət sərhədindən keçid məntəqəsində hərbi təxribat törətməsini, sərhədçilərimizi atəşə tutmasını, qaçaqmalçılığa cəhd edilməsini, icazəsiz yük avtomobillərini Azərbaycana göndərməsini qeyd edib.
Prezident İlham Əliyev bildirib ki, Azərbaycan tərəfinin erməni sakinlərin ehtiyaclarının qarşılanması üçün Ağdam-Xankəndi yolundan istifadə etməklə bağlı təklif irəli sürməsinə və bunun Avropa İttifaqı, Beynəlxalq Qırmızı Xaç Komitəsi tərəfindən dəstəklənməsinə baxmayaraq, Ermənistan bütün təkliflərə qarşı çıxıb. Erməni tərəfinin “Humanitar fəlakət” və “blokada” ilə bağlı iddiaları siyasi manipulyasiyadır.
Prezident İlham Əliyev bildirib ki, Ermənistanın davamlı şəkildə pozucu fəaliyyət göstərərək sülh danışıqlarına, eləcə də Azərbaycan və yerli erməni sakinlər arasında təmas və dialoqun inkişafına maneçilik törətməyə çalışması qəbuledilməzdir. Dövlət başçısı Azərbaycan tərəfinin erməni sakinlərin reinteqrasiyası istiqamətində qərarlı olduğunu, bu məqsədlə Xocalıda birinci görüşün keçirildiyini, ikinci görüş üçün isə Azərbaycanın təklifinin təqdim edildiyini xatırladıb.
Göründüyü kimi, Prezident telefon danışığı zamanı bölgədəki mövcud reallıqları aydın şəkildə Blinkenin diqqətinə çatdırıb. Qeyd edib ki, ermənilər Qarabağda onlara təklif edilən alternativ yoldan istifadə etmirlər. Qoşunlarını Qarabağdan çıxarmırlar, saxta “blokada” şousu ilə dünyanı aldadırlar. Bütün bu fikirlər bölgədəki real vəziyyətlə bağlı təsəvvürün formalaşmasında necə rol oynayır və ABŞ diplomatlarında hələ də mövcud olan hansı natamam fikirlərin aradan qaldırılmasına yardımçı olacaq?
Beynəlxalq Münasibətlər və Diplomatiya Araşdırmaları Mərkəzinin rəhbəri Samir Hümbətov “Bakı-Xəbər”ə açıqlamasında bildirdi ki, Blinkenlə Azərbaycan Prezidenti arasında baş tutan telefon danışığı çox həsssas bir məqama təsadüf edir: “Əslində son bir həftə ərzində Ermənistan və onun havadarlarının göstərdikləri “humanitar fəlakət” şousunun təzahürlərini görməkdəyik. Doğrudur, bu həftənin sevindirici xəbəri də oldu ki, Azərbaycan həm də Xocalı qatillərindən birini həbs edə bildi. Digər qatillərin də həbsi zaman - zamsn gerçəkləşəcək. Azərbaycan Prezidenti və ABŞ Dövlət Katibinin telefon danışığı daha çox sülh danışıqları prosesində rəsmi Vaşinqtonun narahat olduğu bəzi məqamlarla bağlıdır. Onlar digər tərəflərin bu məsələdəki dominantlıq rolunu qəbul etmək istəmir. Həm də özünün vasitəçiliyi ilə aparılan danışıqların pozulmamasının tərəfdarıdır. Ancaq Ermənistanın son hərəkətləri də ancaq bölgədə təxribat yaratmağa hesablanıb. Bunu ABŞ çox gözəl bilir. Ancaq bəzi detallar var ki, erməni lobbisi onu öz xeyirləri kontekstində təhrif edilmiş şəkildə çatdırır. Azərbaycan həm də Qırmızı Xaç Komitəsinin vasitəçiliyi ilə təklifini verib ki, Ağdam-Xankəndi marşrutundan istifadə etməklə ərzaq məhsullarının daşınmasını həyata keçirsin. Biz şərti sərhəddə yerləşən Laçın NBM-i bağlamırıq. Ancaq ermənilər bunu elə formada təqdim edirlər ki, onlarda maraq oyansın. Azərbaycan Prezidenti Blinkenə nə lazımdırsa çatdırıb və onlar üçün qaranlıq olan bütün məsələləri aydınlaşdırıb. ABŞ tərəfi bu detalları dürüst şəkildə qəbul edəcəksə, danışıqlar prosesi daha sürətlə davam edəcək. Ermənistanın təxribat şousu davam edəcək və çalışscaqlar ki, daha çox gərginlik yaratsınlar. Düşünürəm ki, Azərbaycan nə olsa da sülh danışıqlarına sadiqliyini qoruyub saxlayacaq. Biz eyni zamanda Qarabağdakı ermənilərin Azərbaycana reinteqrasiyasını gücləndirməyə can atırıq. Bu telefon danışığı ABŞ diplomatiyasına bəzi detalları daha aydın şəkildə görməyə imkan vetəcək”.
Məhəmmədəli QƏRİBLİ
