Məlum olduğu kimi, 1 oktyabr tarixindən etibarən taksi minik avtomobillərinin sürücülərinə dair yeni tələblər qüvvəyə minib. Bu, “Avtomobil nəqliyyatı haqqında” qanuna dəyişiklikdə əksini tapıb.
Qanuna əsasən, taksi minik avtomobillərinin sürücüləri etik davranış və avtomobil nəqliyyatı ilə sərnişin daşımalarını tənzimləyən normativ hüquqi aktlara dair xüsusi hazırlıq keçməlidirlər. Taksi minik avtomobillərinin sürücüləri üçün xüsusi hazırlığın keçirilməsi qaydası, proqramı və müddəti müvafiq icra hakimiyyəti orqanı tərəfindən müəyyən edilir.
Qanuna əsasən, xüsusi hazırlığın təşkili və keçirilməsi Yerüstü Nəqliyyat Agentliyi qismində Azərbaycan Respublikasının Rəqəmsal İnkişaf və Nəqliyyat Nazirliyi və Elm və Təhsil Nazirliyinin tabeliyindəki peşə təhsili müəssisələrində təhsil alanlara münasibətdə Peşə Təhsili üzrə Dövlət Agentliyi qismində Elm və Təhsil Nazirliyi, habelə mülkiyyət və təşkilati-hüquqi formasından asılı olmayaraq, təhsil müəssisələri tərəfindən müqavilə bağlanılmaqla təmin ediləcək. Xüsusi hazırlığın nəticələrinə dair daşıyıcılarla və ya sürücülərlə bağlanmış müqavilə əsasında Dövlət İmtahan Mərkəzi tərəfindən aparılmış qiymətləndirməyə əsasən 7 (yeddi) il müddətində etibarlı olan sənəd veriləcək.
Onu da bildirək ki, bu il oktyabrın 1-dən etibarən taksi keçid kartı 25 manat, sərnişindaşıma vəsiqəsi 125 manat olacaq. Qoyulan tələb taksi şirkəti tərəfindən pozularsa, 20 000 manat, icazəsiz fəaliyyətə görə isə 40 000 manat cərimə tətbiq ediləcək. Sərnişin və yükdaşıma sahəsində hazırlıq keçməyən sürücülərlə müqavilə bağlayanlar 2 000 manat, buraxılış vəsiqəsi olmadan taksi ilə sərnişin daşıyan vəzifəli şəxslər 200 manat, hüquqi şəxslər isə 1000 manat məbləğində cərimə ediləcəklər. Bununla yanaşı, taksi dispetçerinin fəaliyyətinə icazə verənlər isə 3000 manat cərimə ediləcək.
Maraqlıdır, bu yeniliklər taksi sahəsində nəyi dəyişəcək?
Eldəniz Cəfərov: “Xüsusi icazə vərəqəsi olmayan vətəndaşlar artıq taksi operator şirkətləri ilə müştərək əməkdaşlıq edə bilməyəcəklər”
Nəqliyyat məsələləri üzrə ekspert Eldəniz Cəfərov “Bakı-Xəbər”ə açıqlamasında qeyd etdi ki, özü və avtomobili üçün icazə vərəqəsi olmayan vətəndaşlar artıq taksi operator şirkətləri ilə müştərək əməkdaşlıq edə bilməyəcəklər: “Avtomobil nəqliyyatı haqqında qanundakı dəyişiklikdən sonra vətəndaşlar fərdi qaydada taksi fəaliyyəti ilə məşğul olurlarsa, bu zaman onlar mütləq həm taksi fəaliyyətində istismar etdikləri avtomobil üçün, həm də özləri üçün xüsusi icazə vərəqələri almalı olacaq və həmin nəqliyyat vasitəsində məcburi qaydada taksometri istifadə etməli olacaqlar. Həmçinin əgər operator şirkətlər bu gün sadəcə taksi sürücüləri ilə müştərək çalışaraq onlara komissiya haqqı ödəyirdisə, bundan sonra həmin operator şirkətlər artıq taksi operatoru və ya taksi şirkəti adlandırılacaq ki, bu da onların üzərinə müəyyən öhdəliklər qoyur. Xüsusi icazə vərəqəsi olmayan vətəndaşlar isə artıq taksi operator şirkətləri ilə müştərək əməkdaşlıq edə bilməyəcəklər. Bu isə o deməkdir ki, taksi operator şirkətləri istənilən şəxsi sürücü kimi dəvət edə bilməyəcəklər və bu proses birbaşa müvafiq dövlət qurumu tərəfindən tənzimlənəcək”.
Ekspert onu da əlavə etdi ki, artıq taksidən istifadə edən sərnişinlərin şəxsi məlumatları da müvafiq dövlət qurumunda saxlanıla biləcək: “Bu, sadəcə taksi operator şirkətlərində saxlanılırdı. Sərnişinlərin şəxsi məlumatları dövlətə ötürülmürdü. Lakin bundan sonra həm taksi operator şirkətlərində, həm də dövlət qurumunda bu məlumat olacaq ki, vətəndaş kimdir, hansı telefon nömrəsindən istifadə edib, hansı marşrutda və hansı saatlarda hərəkət edib və s.”.
Sürücü Orxan Ələkbərov: “Taksilərin sayı azalacaq, say azalanda, xidmət şərtləri ciddiləşəndə qiymətlər qalxa bilər”
“Bolt” taksi şirkətinin sürücüsü Orxan Ələkbərov “Bakı-Xəbər”ə açıqlamasında qeyd etdi ki, taksi fəaliyyəti sahəsində yeni tələblərlə bağlı işlərə artıq start verilib. Taksi fəaliyyəti ilə məşğul olacaq şəxslərin qarşısında da müəyyən vəzifələr qoyulub: “Dəyişikliklər prosesə müsbət və mənfi təsir göstərə bilər. Müsbət tərəfi indiyə qədər bu sahədə olan çatışmazlıqların, narazılıqların aradan qaldırılması olacaq. Mənfi tərəfi isə sərnişinləri narahat edəcək tarif məsələsidir”.
Taksi sürücüsünun sözlərinə görə, islahatlar nəticəsində təsadüfi şəxslərin gündə 1-2 saat taksi fəaliyyəti ilə məşğul olmasının qarşısı alınacaq. Buna görə də taksilərin sayı azalacaq. Say azalanda, xidmət şərtləri ciddiləşəndə isə qiymətlər qalxa bilər.
Sürücü son olaraq onu da əlavə etdi ki, yeni qərar taksidən istifadə edən sərnişinlərin sayına təsir edib: “Səhərdən günorta saat 2-yə kimi heç kim maşına minməyib. Insanlar taksilərdə qiymətin artdığını ehtimal edir. Bu səbəbdən də taksiyə yaxın duran yoxdur”.
Günel CƏLİLOVA
