Son zamanlar Dövlət İmtahan Mərkəzinin (DİM) sədri Məleykə Abbaszadənin yaxın vaxtlarda istefaya göndərilməsi ilə bağlı məlumatlar yayılır. Bildirilir ki, sədrlə bağlı qərar sentyabrın ilk ongünlüyündə elan olunacaq. Buna səbəb isə bu il keçirilən buraxılış və birinci blok imtahanlarından sonra şikayətlərin kütləvi xarakter almasıdır. Bu kimi şikayətlər adıçəkilən sektorda dəyişiklikləri qaçılmaz edib.
Onu da qeyd edək ki, ölkənin təhsil sistemində ən uzunömürlü məmur məhz M.Abbaszədə sayılır. Son 30 il ərzində təhsil nazirləri bir neçə dəfə dəyişib. Universitet rektorlarının isə, demək olar ki, hamısı dəyişib. Yeganə ən uzunömürlü təhsil məmuru M.Abbazsadə sayılır. Həmin məmurun da yaxın günlər ərzində istefaya göndəriləcəyi ilə bağlı məlumatlar yayılmaqdadır
Kamran Əsədov: "Abbaszadə yaşına rəğmən öz vəzifəsinin öhdəsindən layiqincə gəlir və Azərbaycan elminə də, təhsilinə də misilsiz töhfələr verir”
Təhsil eksperti Kamran Əsədov "Bakı-Xəbər"ə açıqlamasında bildirdi ki, Məleykə xanımın Dövlət İmtahan Mərkəzinə (əvvəllər isə Tələbə Qəbulu üzrə Dövlət Kommissiyası) rəhbərlik etdiyi 30 il müddətində bir milyona yaxın insan kənar müdaxilələr olmadan, məhz öz bilik və bacarığı hesabına ali təhsil alıb: "Dövlət Qulluğu İmtahanından keçərək iş sahibi olan insanların da sayı on minlərlədir. Məleykə xanımın Azərbaycan təhsil sistemində çox böyük xidmətləri var. Fəaliyyəti dönəmində isə, bir çox məmurlardan fərqli olaraq, öz qohum-əqrəbasını, dost-tanışını vəzifəyə gətirib rəhbərlik etdiyi qurumlarda onlara xüsusi imtiyazlar verməyib. İctimaiyyətdə test imtahanlarının şəffaf keçirildiyinə böyük inam var. DİM-in keçirdiyi imtahanlar beynəlxalq sertifikat alıb.
Amma bütün bunları elm və təhsil nazirimiz haqqında deyə bilmərik. Emin müəllim kifayət qədər şəffaf, öz sahəsində peşəkar və təhsili bilən kadrdır, müasir innovasiyaları yaxşı bilir. Lakin onun idarəçiliyi haqqında eyni şeyləri demək olmur. Onun ETN-ə rəhbərlik etdiyi dönəmlərdəki təyinatların hamısı uğursuz olub. Məhz ETN-in zəif fəaliyyəti nəticəsində orta məktəblərdə dərslərin keyfiyyəti aşağı düşüb. Buna alternativ olaraq da kurslar və repetitorlar boşluğu doldurur. Bu cür zəif idarəçiliklə onun DİM-də uğur əldə etməsi mümkünsüzdür. 30 il müddətində öz şəffaflığını və əlçatanlığını qoruyan imtahan sistemi tamamilə pozula bilər. ETN-dən fərqli olaraq, DİM-də “sosial lift” var və bilik və bacarıqlarına güvənən hər kəs yüksək vəzifə sahibi ola bilir. Nazirlikdə isə Emin Əmrullayevə yaxın olmayan heç kəs yüksək vəzifəyə gedə bilmir. Üstəlik, onun qəbul imtahanları ilə bağlı informasiyası çox zəif və yanlışdır. Uzun illər ərzində formalaşmış DİM kimi ciddi struktur birdən-birə dağıla bilər. Ona görə də bu xəbərlər mənə inandırıcı gəlmir. Məleykə Abbaszadə yaşına rəğmən öz vəzifəsinin öhdəsindən layiqincə gəlir və Azərbaycan elminə də, təhsilinə də misilsiz töhfələr verir”.
Vüsalə Ağabəyli: "Bu qurumun ləğv olunub Elm və Təhsil Nazirliyinə birləşməsinin tərəfdarı deyiləm"
Filologiya üzrə fəlsəfə doktoru, dosent Vüsalə Ağabəyli "Bakı-Xəbər"ə açıqlamasında qeyd etdi ki, DİM və ETN arasındakı soyuq savaş hələ Misir Mərdanov dövründən cəmiyyətə məlumdur: "Gəlin etiraf edək ki, Vurğun Əyyubun təhsil sisteminə gətirdiyi test üsulu ilə ali məktəblərə qəbul prosesi şəffaf və bütün əhali üçün əlçatan oldu. Sosial-iqtisadi vəziyyətindən asılı olmayaraq, ən ucqar kənddə yaşayan məktəblilər belə, ali təhsil almağa nail oldusa, demək Dövlət İmtahan Mərkəzinin işi uğurlu idi. Lakin təəssüf ki, son illər ortaya çox kəskin problemlər çıxır ki, bu da haqlı olaraq cəmiyyəti narazı salıb. İmtahan suallarının lazımsız şəkildə qəlizləşdirilməsi, xarici dildən 100 bal alan abituriyentlərin Azərbaycan dilindən aşağı bal alması milli maraqların qorunması baxımından və təhsil adından da çox biabırçı vəziyyətdir.
Bu qurumun ləğv olunub Elm və Təhsil Nazirliyinə birləşməsinin tərəfdarı deyiləm, lakin hər iki qurum birlikdə və eyni məqsədə uyğun fəaliyyət göstərməlidir. Ən yaxşı hal isə o olardı ki, dünyanın qabaqcıl ölkələri kimi qəbul imtahanları prosesi sadələşdirilsin. Təhsilə doğru gələn qapıları gənclərin üzünə açmaq lazımdır ki, xarici ölkələrə axın etməsinlər".
Məhərrəm Zülfüqarli: "Kadr dəyişməklə sistemi təkmilləşdirmək mümkün olmayacaq, bu sahədə islahatların aparılmasına ehtiyac var"
Tarix elmləri doktoru, professor Məhərrəm Zülfüqarlı "Bakı-Xəbər"ə açıqlamasında bildirdi ki, Tələbə qəbulu Dövlət Komissiyası Azərbaycan müstəqilliyini bərpa etdikdən sonra böyük işlər görüb: "Sovet dönəmində ali məktəbə qəbul prosesi universitetlər vasitəsilə həyata keçirilirdi. Tələbə qəbulu üzrə Dövlət Komissiyası yarandıqdan sonra tələbə qəbulu universitetlərdən alındı və quruma həvalə olundu. Bu qurumun yaranması ilə gənclərin şəffaf şəkildə ali məktəbə qəbul olmasına inam yarandı. İllər keçdikcə, digər sahələrdə olduğu kimi, bu sahədə də problemlər yarandı. İmtahan suallarının ildən-ilə çətinləşdirilməsi gənclərin xaricdə oxumasına şərait yaratdı. Beləliklə, pullar xaricə axmağa başladı. Qəbul qaydası sadə formada olsa idi, onlar ölkə daxilində oxuyub burda da çalışırdılar".
Həmsöhbətimiz onu da əlavə etdi ki, son zamanlar mediada uzun müddətdir bu vəzifədə olan şəxsin azad olması ilə bağlı məlumatlar yayılır. Ekspert hesab edir ki, kadr dəyişməklə sistemi təkmilləşdirmək mümkün olmayacaq. Bu sahədə yeni islahatların aparılmasına ehtiyac var.
Günel CƏLİLOVA
