İndiyə qədər Avropada demokratiyanın dayaqlarından biri kimi tanınan Avropa Parlamentinin real fəaliyyəti, bir çox hallarda ikili standartlardan çıxış etməsi heç kimə sirr deyil. Bununla yanaşı o da məlum həqiqətdir ki, məhz belə mövqe Avropa Parlamentinə dünya miqyasında olan inam və etibarı əhəmiyyətli dərəcədə sarsıdıb. Qurumun daha əvvəlki nüfuza malik olmadığı da özünü qabarıq surətdə büruzə verir.
Onu da xatırladaq ki, Avropa Parlamentinin ikili standartlardan çıxış etməsi növbəti dəfə özünü Azərbaycan və Ermənistana münasibətdə göstərdi. Söhbət Mehman Hüseynov və Mqer Yegiazaryan olaylarından gedir. Xatırladaq ki, Ermənistan Milli Təhlükəsizlik Xidməti tərəfindən həbs edilən və İrəvanın “Nubaraşen” cəzaçəkmə müəssisəsində saxlanan jurnalist, “Erməni qartallar – vahid Ermənistan” siyasi partiyasının sədr müavini Mqer Yegiazaryan bir ay yarım ərzində keçirdiyi aclıq aksiyasından sonra vəfat edib. Bir müddət öncə Mehman Hüseynov aclıq aksiyasını dayandırdığı halda əsassız iddialarla çıxış edən Avropa Parlamenti, ATƏT, Avropa Şurasının insan hüquqları üzrə məsul rəsmiləri və bəzi dövlətlər Ermənistanda Yegiazaryanın aclıq aksiyası nəticəsində ölümü ilə bağlı nədənsə susdular. Özü də Avropa ölkələrinin diplomatları Mehman Hüseynovla görüşüb onun səhhətinin normal olduğunu şəxsən gördükləri və Avropa Komissarı onun aclıq aksiyasını dayandırdığını qeyd etdiyi halda Avropa Parlamenti bu məsələ ilə bağlı qətnamə qəbul etdi. Lakin indiyə qədər Ermənistana qarşı qurum tərəfindən hələ də hansısa ciddi addım atılmayıb. Bütün bunlar, sözsüz ki, Azərbaycana qarşı həyata keçirilən ikili standartların növbəti təzahürü oldu. Eyni zamanda, Azərbaycan cəmiyyəti haqlı olaraq Avropa Parlamentinin bu ikili standartlarına sərt etirazını bildirdi. Amma real vəziyyət göstərir ki, Avropa Parlamentinin ikili standartları artıq Avropanın bir çox ölkələrində də ciddi narazılıq doğurur.
Rumıniyanın baş naziri Viorika Dançilanın açıqlamaları da bunu sübut edir. O bildirir ki, Avropa Parlamenti də daxil olmaqla, Qərbi Avropa liderləri korrupsiya və etirazların qarşısının alınmasında ikili standartlar nümayiş etdirir. Rumıniyanın hökumət başçısı, Avropanın qərb hissəsində də korrupsiyanın olmasına baxmayaraq, bütün diqqətin Avropanın şərq ölkələrinə yönəldiyini deyib. Viorika Dançila Fransada qarşıdurma ilə bağlı Avropa liderlərinin etirazlarını bildirməməsini təəccüblə qarşıladığını deyib. O bildirib ki, Avropa Parlamentində hələ elə birisini görməyib ki, Fransada inqilabın olmasını istədiyini bəyan etsin: “Avropa Parlamenti fərqli yanaşma tətbiq edir və bu da qəbuledilməzdir”. Qeyd edək ki, bir müddət öncə Avropa Komissiyası və Avropa Parlamenti Rumıniyanı Polşa və Macarıstan misalında “qeyri-liberal” yol tutması, etirazların sərt şəkildə qarşısının alınması və korrupsiya ilə mübarizənin dayandırılması ilə bağlı tənqid edib. Viorika Dançila bildirir ki, Qərbi Avropada da korrupsiya və etirazların olmasına baxmayaraq, Avropa Parlamenti, nədənsə, bu məsələlərə göz yummağa üstünlük verir. Bura aksiyalara münasibətlər də daxildir. Belə ki, Fransada etirazçılara tətbiq olunan polis zorakılığına, kütləvi həbslərə Avropa təsisatları münasibət bildirmir. İndiyə qədər ATƏT, AŞPA, Avropa Parlamenti, Avropa Komissiyası aksiyaların yatırılması zamanı insan hüquqlarının pozulmasına öz münasibətlərini açıqlamayıb. Elə Viorika Dançilanı narazı salan məamlardan biri də məhz budur.
Bütün bunlar bir daha göstərir ki, Avropa Parlamentinin ikili standartları artıq Avropanın özündə də ciddi narazılıq doğurur. Avropa Parlamenti, digər Avropa qurumlarının, Azərbaycan da daxil olmaqla, digər ölkələrə qarşı qərəzli mövqeləri isə birinci növbədə onların özünə zərər vurur. Çünki bu durumda onlar həmin dövlətləri özlərindən uzaqlaşdırmış olurlar. Bunlarla yanaşı, Avropa Parlamentində konkret olaraq Azərbaycana qarşı qərəzli fikirlərin səslənməsi təşkilatın həm də Cənubi Qafqaz siyasətinin zəifliyindən xəbər verir. Həmin aspektdə Avropa Parlamentinin artıq müəyyən problemlərlə qarşılaşdığını demək olar. Görünür, bu təşkilat hələ də region dövlətlərinin bölgədəki rolunu real qiymətləndirə bilmir. Ekspertlərə görə, burada nəzərə alınmalıdır ki, Azərbaycan Avropanın enerji təhlükəsizliyinin təmin edilməsi üçün səylərini artırır, bu məqsədlə mövcud layihələrdə fəal iştirak edir, gələcəkdə yarana biləcək layihələrdə də iştirakını təmin etməyə çalışır. Digər istiqamətlər üzrə də Azərbaycan Avropa ilə münasibətlərinin inkişafına xüsusi diqqət yetirir. Amma Avropa Parlamentinin davranışı göstərir ki, belə qurumlar hələ də Azərbaycanda həyata keçirilən prosesləri gözdən salmağa, məsələlərə birtərəfli yanaşmalara cəhd göstərir. Halbuki, bu hal yekun nəticədə həmin qurumların öz mövqelərinə, dünyadakı nüfuzlarına sərt zərbə sayılır.
Tahir TAĞIYEV
