ABŞ prezidenti Donald Trampın Putinlə gözlənilən görüşü ilə bağlı açıqlamaları, həmçinin müdafiə naziri Pit Heqsetin Ukraynanın itirdiyi torpaqların geri qaytarılmasının real olmadığına dair arqumentləri avropalı siyasətcilər tərəfindən heç də bir mənalı qarşılanmayıb.
Onların bəziləri Ukrayna və Avropa olmadan sülh danışıqlarının mümkün olmadığını, bəziləri isə danışıqlara başlamamış güzəştlərdən bəhs edilməsini həm Ukraynanın, həm də Qərbin maraqlarına xəyanət kimi dəyərləndiriblər. Trampın Vaşinqtonda Putinlə söhbətindən danışdığı bir vaxtda Avropanın aparıcı ölkələrinin xarici işlər nazirləri Parisdəki görüşdə müharibəni müzakirə ediblər və yekun bəyanatda bildiriblər ki, ölkələri Ukraynaya yardımı artırmağa və onun ərazi bütövlüyünü dəstəkləməyə hazırdır. Aİ-nin xarici siyasət departamentinin rəhbəri, Estoniyanın keçmiş baş naziri Kaja Kallas Paris görüşünün nəticələrini belə yekunlaşdırıb: “Avropa istənilən danışıqlarda mərkəzi rol oynamalıdır”.
Trampın bəyanatlarını şərh edən Almaniyanın xarici işlər naziri Annalena Berboka görə, separat danışıqlar aparıla bilməz: “Sülhə yalnız birgə səylərlə nail olmaq olar”.
Polşanın baş naziri Donald Tusk da eyni fikri bölüşür. İsveçin keçmiş baş naziri və Avropa Şurasının xarici əlaqələr üzrə həmsədri Karl Bildtin Tramp və Höqsetin bəyanatlarına reaksiyası isə daha sərt olub. O, bunu 1938-ci ildə Münhendə Hitlerlə danışıqlar zamanı Avropa liderlərinin hərəkətləri ilə müqayisə edib: “Pentaqonun Ukrayna, NATO və sülhməramlılar üzrə rəhbəri hesab edir ki, Ukraynanın 2014-cü ilin sərhədlərinə qayıtması qeyri-realdır. Bu, əlbəttə ki, danışıqlara innovativ yanaşmadır - başlamamış çox böyük güzəştlərə getmək. Hətta Çemberlen belə 1938-ci ildə belə aşağı enməmişdi. Və bu Münhendən də pis başa çatdı" - deyə Bildt X hesabında yazıb.
Öz növbəsindəTrampın siyasi rəqibi, demokrat senator Adam Şiff prezident və müdafiə nazirini həm Ukraynanın, həm də ABŞ-ın maraqlarına xəyanət etməkdə ittiham edib. “Gəlin hər şeyi öz adı ilə çağıraq: bu, hələ danışıqlar başlamazdan əvvəl Ukraynanın maraqlarının və bizim maraqlarımızın təslim edilməsidir. Tramp Kremlə fayda gətirən sövdələşmələrin yaradıcısıdır”, - deyə Şiff tvitində bildirib.
Latviyanın xarici işlər naziri Baiba Braje “Politico”ya müsahibəsində vurğulayıb ki, Ukrayna istənilən sülh danışıqlarında iştirak etməlidir və sülh razılaşması əldə etmək üçün Rusiyanı döyüş meydanında zəiflətmək lazımdır. “Rusiya siyasəti, iqtisadiyyatı, dini, mediası, özəl sektoru - bunların hamısı indi müharibəyə yönəlib. Ona görə də hər vasitə ilə Rusiyanı sülhə məcbur etmək lazımdır” – deyə Braje bildirib.
Trampın partiya yoldaşı, respublikaçı konqresmen Co Vilson prezidenti dəstəkləməklə yanaşı, ABŞ-ın Rusiyaya qarşı sanksiyaları və Ukraynaya hərbi yardımı artırmalı olduğunu bəyan edib.
Surxay Əliyev
