Məlum olduğu kimi, Rusiya hökumətinin təşəbbüsü ilə Azərbaycan Qızıl Aypara Cəmiyyəti və Rusiya Qızıl Xaç Cəmiyyətinin birgə əməkdaşlıq memorandumuna əsasən, Rusiya tərəfindən Azərbaycan Qarabağ iqtisadi rayonunda yaşayan erməni sakinlərinin ərzağa olan ehtiyaclarının qarşılanması məqsədi ilə Rusiya Qızıl Xaç Cəmiyyəti tərəfindən ərzaq və qeyri-ərzaq məhsulları ilə ümumilikdə 1 yük avtomobili ərzaq yükünün Ağdam-Əsgəran yolu vasitəsi ilə Xankəndi şəhərinə çatdırılması üçün sentyabrın 9-da Azərbaycan Respublikasının müvafiq qanunvericiliyinə uyğun olaraq, 14:30 radələrində Samur buraxılış məntəqəsindən Azərbaycan ərazisinə keçib.
Senytabrın 9-da yayılan məlumatda qeyd edilirdi ki, Azərbaycan Qızıl Aypara Cəmiyyətindən verilən məlumata görə, hazırda həmin yük Samur-Bakı, Bakı-Bərdə, Ağdam-Əsgəran istiqamətində hərəkət edir.
Sentyabrın 10-da yayılan məlumatda isə “Qarabağdakı qondarma rejimin nümayəndəsi bildirib ki, sabah Rusiya Qırmızı Xaç Cəmiyyətinin yük maşınının Ağdama, oradan isə Əsgərana daxil olmasına icazə veriləcək”-deyə bildirilirdi.
Maraqlıdır ki, Rusiya Ağdam-Xankəndi yolunu özü açdı. Rusiya Ağdam-Xankəndi yolunun açılmasını niyə belə sürətləndirdi? Nə üçün burada maraqlıdır? Niyə bunu açıq şəkildə həyata keçirməyə başladı?
“Rusiya bu humanitar yükü Fransanın oyununu pozmaq üçün göndərib”
Politoloq Mehman ismayılov “Bakı-Xəbər”ə şərhində “Hər kəs bilir ki, Azərbaycan sərhədlərində “humanitar yük” tamaşası düzəldən Makrondur, bu tamaşanın ssenari müəllifi, rejissoru Fransa prezidentidir. Bunun uzaq gedən niyyətləri vardı ki, heç birindən ayrıla bilməyib. Birincisi, istəyirdi ki, Azərbaycanı qaralayıb Azərbaycana qarşı qarayaxma təbliğatı aparsın, Azərbaycanın dövlət səviyyəsində ermənilərin təhlükəsizliyinə verdiyi zəmanəti dəyərsizləşdirsin. Bundan istifadə edib “Xankəndi-Bakı” təmasına, dialoquna üçüncü dövlətləri, beynəlxalq institutları cəlb etsin. Başqa bir niyyəti də o idi ki, separatçı ermənilərlə Rusiya sülhməramlıları arasında bir çat, münasibət gərginliyi yaratsın və ermənilərin ruslara olan etimadını sıfırlasın. Çünki düzəltdiyi bu tamaşaya görə Azərbaycanın öz sərhəddini qapalı tutması Makronun Paşinyanla birlikdə əvvəlcədən planlaşdırdığı Rusiya sülhməramlılarının Azərbaycana diqtə edə bilməməsini ortaya çıxartdı. Azərbaycandan “sən sərhəddini açıq tut, ermənilər istədikləri yükü gətirsin” kombinasiyasını həyata keçirə bilməməsi idi ki, bu da Rusiyanı separatçıların gözündən salır, ortada inamsızlıq, etimadsızlıq yaranırdı. Makron da bu nəticəni əldə edib Rusiyanın sülhyaratma qüvvələrini beynəlxalq sülhyaratma gücləri ilə əvəzləmək məsələsini ortaya atıb deyəcəkdi ki, Rusiya situsiyaya nəzarət edə, Laçın yolunu aça bilmir, giya “humanitar yük”ləri “acından ölən” ermənilərə çatdırılmasını təmin edə bilmir, o səbəbdən də burada beynnəlxalq güclərə ehtiyac vardır. Üstəlik də, Rusiya nə Ermənistana, nə də Azərbaycana təsir etmək gücündə deyil. Makron bütün bunları ayarlamışdı, düzüb-qoşmuşdu. Rusiya enində-sonunda anladı ki, Azərbaycan humanitar yüklərin daşınması üçün Ağdam-Xankəndi yolunu təklif etməklə Makronun və Paşinyanın qurduğu oyunun altını üstünə çevirir. Rusiya uzun müddət düşünündən sonra anladı ki, Makronun Rusiyaya qarşı planladığı, hədəflədiyi bu kombinasiyanı heçə endirmək üçün mütləq özü bu humanitar yüklərin göndərilməsində iştirak etməlidir. Ona görə də Ağdam-Xankəndi yolu ilə humanitar yüklər göndərdi. Amma məsələnin mürəkkəbliyi ondadır ki, Rusiyanın göz bəbəyi kimi qoruduğu erməni separatçıları indi Rusiyanın Qarabağa göndərdiyi humanitar yükü “buraxsınlar, yoxsa buraxmasınlar” kimi vəziyyət qarşısındadırlar. Çünki Rusiyanın Xankəndiyə göndərdiyi humanitar yükü buraxmaq “ac Mkırtıç” tamaşasını pozur, buraxmamaq da “Humanitar fəalkət” şousunu ifşa edir. Rusiya bu humanitar yükü Fransanın oyununu pozmaq üçün göndərib-deyə bildirdi.
M.İsmayılovun sözlərinə görə, digər tərəfdən də BQXK Rusiyanın Qırmızı Xaç Komitəsinə təzyiq edir ki, o apardığı humanitar yükü Qarabağa aparmasın. M.İsmayılov qeyd edir ki, BQXK özünün qurduğu tora ilişdiyi üçün hazırda oyun oynayır. “Azərbaycanın Ağdam-Xankəndi yolu və Laçın-Xankəndi yoluna paralel işləməsi məsələsini, Azərbaycan göndərilən yüklərin Laçın sərhəd buraxılış məntəqəsində gömrük prosedurlarından mütləq keçirilməsinin vacib olduğunu vurğulayan kimi təbii ki, Ermənistan qoruyan, bu müharibəni körükləyən, Qarabağın Azərbaycanın tərkib hissəsi kimi tanınmasına qarşı addım atan Rusiyanın və Fransanın bütün oyunlarını pozub. Ona görə də Rusiya ilə BQXK arasında baş verən qarşıdurma, Ermənistan və Rusiya soyuq savaşı, Rusiya-Fransa cəbhələşməsi, bütün bunlar bölgədə Azərbaycanın apardığı xəttin mütləq qələbə ilə nəticələnəcəyini göstərir” - deyə M.İsmayılov əlavə etdi.
İradə SARIYEVA
