İrəvan rusiyalı tərəfdaşları ilə açıq müzakirələr aparır, Moskvanın siyasətindən və konkret addımların olmamasından narazılığını bildirir. Bunu Ermənistan xarici işlər nazirinin müavini Vahan Kostanyan bildirib.
Jurnalistlər ondan soruşublar ki, İrəvan rusiyalı tərəfdaşlarından Rusiyanın regionu tərk etmək, hərbi bazasını Gümrüdən çıxarmaq istəyib-istəmədiyini soruşubmu? Kostanyan belə cavab verib: “Rusiya tərəfdaşlarımızla çox açıq, çox aydın müzakirələrimiz var, Rusiya tərəfdən müşahidə etdiyimiz siyasətdən və ya addımların olmamasından narazılığımızı bildiririk və bütün məsələlər üzrə müzakirələrimiz var”.
Bütün bu açıqlamalar Ermənistanın baş naziri Nikol Paşinyanın “bir gün oyanıb Rusiyanın burada olmadığını görəcəyik” deməsi fonunda səslənir. Paşinyan İtaliyanın “La Repubblica” qəzetinə müsahibəsində aşağıdakıları biırmişdi: “Rusiyalı tərəfdaşlarımız Qərb təmsilçilərinin Ermənistanla işləməsi və ya Ermənistan hökumətini Rusiyanı regionumuzdan sıxışdırıb çıxarmaq üçün tədbirlər görməyə sövq etməsi barədə çox danışırlar. Amma biz rusiyalı tərəfdaşlarımızla danışanda hərdən deyirik, öz fikrimizi və qiymətləndirməmizi bildiririk ki, əksinə, görürük ki, Rusiya atdığı və ya atmadığı addımlara görə regionu tərk edir”. “La Repubblica”dan jurnalistin “Siz nə düşünürsünüz: istəmir, yoxsa bacarmır” sualına Paşinyan belə cavab verib: “Məncə, bəzi yerlərdə istəmir, bəzi yerlərdə isə bacarmır”. Moskvanın qeyri-rəsmi cavabı Paşinyanın tənqidindən sonra səslənib. Rusiyanın Xarici İşlər Nazirliyindəki diplomatik mənbə TASS dövlət xəbər agentliyinə bildirib ki, Rusiya Ermənistanın ən yaxın qonşusu və dostu kimi Cənubi Qafqazı tərk etmək fikrində deyil, lakin İrəvan Qərbin Rusiya Federasiyasını sıxışdırmaq üçün alətinə çevrilməməlidir. Agentliyin mənbəsi bildirib: “Əslində, bu məqsədə çatmaq üçün İrəvandan istifadə edərək Rusiyanı süni şəkildə Cənubi Qafqazdan sıxışdırmağa çalışırlar. Rusiya Ermənistanın ən yaxın qonşusu və dostu kimi regionu tərk etmək niyyətində deyil. Lakin bu, ikitərəfli yol olmalıdır: Ermənistan da Rusiyanı sıxışdırmaq üçün Qərbin alətinə çevrilməməlidir”. Agentliyin həmsöhbəti qeyd edib ki, Moskva Ermənistan rəhbərliyinin son açıqladığı bəyanatlardan, o cümlədən Ermənistanın baş nazirinin İtaliyanın “La Repubblica” qəzetinə müsahibəsində verdiyi açıqlamalardan və Ermənistan Xarici İşlər Nazirliyinin avqustda verdiyi şərhdən son dərəcə narazıdır. Kreml ermənilərin öz səhv hesablamalarına və səhvlərinə görə məsuliyyəti Rusiyanın üzərinə atmaq niyyətini ton və məzmun baxımından qəbuledilməz hesab edir”. TASS-ın məlumatına görə, diplomatik mənbə onu da əlavə edib ki, Rusiya Ermənistanla təhlükəsizlik və iqtisadiyyat sahələrində münasibətlərə “bir ölkənin digərindən asılılığı kimi deyil, bərabərhüquqlu, qarşılıqlı faydalı və sübut edilmiş tərəfdaşlıq kimi” baxır. Agentliyin həmsöhbətinin sözlərinə görə, Avropa İttifaqının himayəsi altında 2022-ci il oktyabrın 6-da Praqada və 2023-cü il mayın 14-də Brüsseldə Ermənistan rəhbərliyinin Qarabağı Azərbaycanın tərkib hissəsi kimi tanıdığı sammitlər geri dönüş nöqtəsi olub: “Bu, 10 noyabr 2020-ci il tarixli sazişlərin şərtlərini kökündən dəyişdi və Rusiyanın Qarabağdakı sülhməramlı kontingentinin işini mümkün qədər çətinləşdirdi. Buna baxmayaraq, Rusiya sülhməramlıları vəziyyətin gərginləşməsinin qarşısını almaq üçün hər cür səy göstərir. Ermənistanın özünü kənara çəkməsi Qarabağ ətrafında vəziyyətin nizamlanmasına kömək etmir. Meqafon diplomatiyası Bakı və İrəvan arasında praktiki işi əvəz etmək iqtidarında deyil”.
Rusiyalı hərbi ekspert, “Milli müdafiə” jurnalının baş redaktoru İqor Korotçenko Ermənistanın Rusiyaya qarşı addımlarının, xüsusən də baş nazir Nikol Paşinyanın İtaliya mediasına müsahibəsində səsləndirdiyi fikirlərin mütləq nəticəsi olacağını bildirib: “Hətta Paşinyan Rusiya ilə münasibətlərdə hansısa məqamdan narazıdırsa, bunu Qərb mediasına deməyi uzaqgörənlik deyil, axmaqlıqdır. Bunun üçün İrəvanla Moskva arasında müvafiq qapalı rabitə kanalları var”. O bildirib ki, bu sözlərə görə Rusiya ona heç nə deməyəcək, ancaq Kremlin “qülləsi” heç vaxt heç nəyi unutmur: “Putinlə Ərdoğanın görüşü fonunda küsmək Nikol Vovayeviç üçün ümumiyyətlə çox axmaqlıqdır”. Belə bir vaxtda Ermənistanın “Sasna Tsrer” terror qruplaşmasının rəhbəri Jirayr Səfilyan olduqca maraqlı açıqlamalar verib: “Məndə olan etibarlı məlumata görə, “Vaqner” artıq Ermənistandadır. “Vaqnerçilər”in Ermənistana gəldiyi barədə məlumatlar var. Bu, etibarlı məlumatdır. Hətta onların harada yerləşdiyini də, onlara rəhbərlik edən şəxsin üç gün əvvəl “Ani” otelində kiminlə görüşdüyünü də bilirik. Bunlar tanınmış simalardır, amma indi adlarını çəkməyəcəm”. İstisna deyil ki, “Vaqnerçilər” Ermənistan hakimiyyətinə təsir üçün istifadə olunacaq. Ümumiyyətlə isə, Ukrayna-Rusiya cəbhəsində baş verən hadisələrin nəticələri tədricən Rusiyanın geosiyasi maraqları olduğu bütün regionlara təsir edir. Bu kontekstdə Rusiya Cənubi Qafqazda sıxışdırıldığı təqdirdə, Qərb bu boşluğu Ermənistan vasitəsilə tutmaq istəyir. Lakin ruslar buna imkan vermək niyyətində deyil. Rusiyada bir çox dairələr əminliklə Ermənistanı və ya onun indiki hakimiyyətini qərbyönlü hesab edir. Rusiya siyasi dairələrində belə bir fikir var ki, Nikol Paşinyan onlara qarşı yeni nəsə deməyib. Onun bütün dedikləri, sadəcə, Rusiyanı sistemli şəkildə regiondan sıxışdırılıb çıxarılması deməkdir. Bu mənada Kreml Paşinyana qarşı indi daha sərt oyuna start verməkdə qərarlıdır.
Tahir TAĞIYEV