Sahil Kərimli: “Paşinyanın seçkilərdən əvvəlki vaxtlarda və seçki dövründə Trampın əleyhinə müəyyən çağırışlar və bəyanatlar səsləndirməsi Tramp administarsiyasının unutduğu məsələ olmayacaq”
Prezident İlham Əliyev Çinin CGTN telekanalına müsahibəsində çox diqqət çəkən fikirlər bildirib. Azərbaycan Prezidenti bildirib ki, ABŞ prezidenti Tramp seçki dövründə hansı liderin ona hansı münasibət göstərdiyini bilir:
“...Lakin Avropa liderləri arasında ciddi qeyri-müəyyənlik və deyərdim, ciddi narahatlıq var. Səbəbi isə çox sadədir. Biz hamımız onların bəzilərinin son 4 ildə cənab Tramp prezident olmadığı dövrdə ona necə münasibət göstərdiyini bilirik. Hamımız onların əksəriyyətinin budəfəki prezident seçkilərində kimi dəstəklədiyini bilirik. Əgər biz bunu biliriksə, sözsüz ki, Prezident Tramp bunu daha yaxşı bilir. Artıq mən deyərdim, ilk diskvalifikasiya var. Bu, Kanadanın Baş naziridir. Prezident Trampın onun barəsində dediyi cəmi bir kəlmə kifayət etdi ki, o, istefa versin”.
Prezident Əliyev bu sırada Kanadanın baş naziri Castin Trüdonun adını çəkdi. Məlumdur ki, seçki dövründə Ermənistanın baş naziri Nikol Paşinyan da Trampa qarşı münasibətini göstərmişdi, Baydeni müdafiə etmişdi.
Ola bilərmi ki, biz bundan sonra Trampın Paşinyana münasibətində bunu qabarıq şəkildə görə bilək? Yəni Tramp Paşinyana nümayiş etdirsin ki, sən seçki vaxtı mənə əks mövqedə olubsan, başqa mövqe tutubsan. Tramp bu münasibəti Paşinyana nümayiş etdirəcəkmi? Ona göstərəcəkmi ki, sən seçki vaxtı başqa mövqe tuturdun?
“Qarşıdakı dövrlərdə Amerikanın Ermənistanla bağlı siyasətinə düzəliş etməsinin şahidi olacağıq”
Politoloq Sahil Kərimli “Bakı-Xəbər”ə şərhində “Ümumiyyətlə, ABŞ-da hakimiyyət dəyişikliyindən, Tramp administrasiyasının rəsmi şəkildə fəaliyyətə başlamasından sonra dünyada yeni geosiyasi proseslər başlayıb. Artıq son günlər ABŞ-la Rusiya arasında yeni əməkdaşlıq platformasının açılması, hər iki ölkə rəhbərinin bir-biri ilə təmas qurması, ümumiyyətlə münaqişələrin və müharibələrin dayandırılması ilə bağlı aparılan danışıqlar dünyada gedən proseslərə də çox ciddi təsir göstərir”-deyə bildirdi.
S.Kərimli qeyd etdi ki, Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyev hələ Davos İqtisadi Forumunda iştirak edərkən Çin telekanalına verdiyi müsahibə zamanı da bu prosesləri çox dərindən təhlil edib. “Prezident İlham Əliyev çox geniş və ətraflı müsahibəsi zamanı həm ABŞ-da seçki öncəsi, həm də ondan sonrakı dövrdən, ümumiyyətlə dünyada gedən proseslərdən, iqtisadi və siyasi münasibətlərin gələcək perspektivindən, təbii ki, Azərbaycan-Çin münasibətlərindən, Azərbaycanın dünyada nəhəng layihələrin icrasına verdiyi töhfələrdən danışdı. Eyni zamanda da Azərbaycanın mövqeyini bir daha dünya ictaimiyyətinə, beynəlxalq dairələrə çatdırmış oldu. Burda Prezident İlham Əliyevin dərin təhlilindən irəli gələrək belə bir şərh verə bilərik ki, bəli, Amerika prezidenti Donald Tramp bundan sonra öz siyasi kursunu ona vaxtilə olan münasibətlər fonunda müəyyənləşdirəcək. Biz Kanadanın hazırkı durumunu, ümumiyyətlə bundan sonra dünyanın bir çox ölkələrinin, həmin ölkələrin liderlərinin gələcək siyasi karyerasında da Trampın böyük və ciddi rol oymamasının şahidi olacağıq. Ümumiyyətlə, Tramp administrasiyasının Cənubi Qafqaz siyasətində də ciddi korrektələrə ehtiyac olduğunu bilərək korrektələrə getmək məcburiyyətində qalması da açıq-aydın ortadadır. Çünki bundan əvvəl Bayden hakimiyyəti dövründə Cənubi Qafqaz siyasətində köklü yanlışlıqlar baş vermişdi. Prezident İlham Əliyev də ötən dörd ili ABŞ-la münasibətlərdə itirilmiş dövr kimi qiymətləndirib. Bundan sonrakı dövrdə də, təbiidir ki, Tramp əvvəlki hakimiyyətin dövründə yol verilmiş yanlışlıqların düzəldilməsi istiqamətində böyük töhfələr verəcək. Çünki Azərbaycan ABŞ-la daim tərəfdaş kimi çıxış edib, Amerika da Azərbaycanın dünyada sülhə və təhlükəsizliyə verdiyi töhfəni yüksək qiymətləndirib, eyni zamanda da Cənubi Qafqzda Azərbaycanı əsas tərəfdaşı kimi qeyd edib.
O ki qaldı Ermənistana və Paşinyana, əlbəttə, Bayden hakimiyyəti dövründə Ermənistana ciddi dəstək verilməsi ilə bağlı bir sıra addımlar atılıb. Bunu biz təəssüf hissi ilə qeyd edirik. Bu yanlış addımlar ona gətirib çıxarıb ki, bu gün Ermənistan Cənubi Qafqazda dayanıqlı və uzunmüddətli sülhün əldə olunmasına çox ciddi maneələr törədir. Bu yanlış siyasətin düzəldilməsi istiqamətində, ümumiyyətlə, Ermənistanın Amerikadan gözləntilərinin reallaşmaması istiqamətində Tramp müəyyən addımlar atacaq, ABŞ növbəti illərdə bu yanlış addımları, belə desək, düzəltmək məcburiyyətində qalacaq. Çünki Cənubi Qafqazda dayanıqlı və uzunmüddətli sülhün əldə olunması eyni zamanda ABŞ-ın da marağında olmalıdır. Bölgədəki sabitlik, yarana biləcək iqtisadi əlaqələrin daha da genişləndirilməsi və şaxləndirilməsi, “Orta Dəhliz”, tranzit və logistika xidmətlərinin daha da inkişaf etdirilməsi ABŞ-ın da marağında olan məsələlərdən biridir.
Nikol Paşinyanın seçkilərdən əvvəlki vaxtlarda və seçki dövründə Trampın əleyhinə müəyyən çağırışlar və bəyanatlar səsləndirməsi Tramp administarsiyasının unutduğu məsələ olmayacaq. Bunu açıq deməliyik. Qarşıdakı dövrlərdə Amerikanın Ermənistanla bağlı siyasətinə düzəliş etməsinin şahdi olacağıq. Burda eyni zamanda Trampın Ermənistanla bağlı da müəyyən konkret qərarlar verəcəyini görəcəyik. Çünki məlumdur ki, Paşinyan Amerikada səfərdə olarkən Amerika prezidenti ilə görüşməyə çox ciddi cəhdlər etdi. Təbiidir ki, Tramp onu qəbul etmədi. Belə deyək, Amerikanın vitse-prezidenti ilə ayaqüstü görüşdü. Bu görüş bəlkə də çoxlarının anlamadığı kimi heç də Ermənistanın xeyrinə deyil. Çünki böyük ehtimalla, bu görüşdə Ermənistanın baş nazirinə izah olundu, ona başa salındı ki, onun Bayden administarsiyası ilə imzaladığı strateji tərəfdaşlıq sazişinin artıq bir çəkisi, bir mənası olmayacaq. Yenə də qeyd etmək istəyirəm ki, Tramp Baydenin hakimiyyəti dövründə alınan əksər qərarların ləğvi istiqamətində artıq açıq siyasət yürütməkdədir”-deyə S.Kərimli qeyd etdi.
İradə SARIYEVA
