Koronavirus infeksiyasının Azərbaycanda ən çox təsir göstərdiyi sahələrdən biri təhsildir. Martın 13-dən tətbiq olunan karantin rejimi ilə əlaqədar Azərbaycanda bütün təhsil müəssisələrində tədris dayandırıldı.
Təcrid rejiminin təhsil alanlar üçün ən həssas mərhələyə – buraxılış və qəbul imtahanları keçirildiyi dövrədək uzanması vəziyyəti bir az da çətinləşdirib. Belə ki, dərs ilinin yarımçıq dayanması bir yana, yeni qaydalar 11 illik təhsilini başa vuraraq ali məktəblərə qəbul imtahanlarına hazırlaşan abituriyentlər üçün əsl baryer rolunu oynayır. Nazirlər Kabineti yanında Operativ Qərargahın qərarlarına uyğun olaraq, Təhsil Nazirliyinin və Dövlət İmtahan Mərkəzinin birgə müəyyən etdiyi qaydalara əsasən, bu il buraxılış və qəbul imtahanlarında iştirak edən şagird və abituriyentlər ailə üzvləri arasında son 15 gün ərzində koronavirusa yoluxma olmaması barədə bəyannamə imzalamalıdırlar. Ailəsində koronavirusa yoluxma halı olan şəxslər buraxılış və qəbul imtahanlarında iştirak edə bilməz. Üstəlik, pandemiya şəraitinə görə bu il iştirakçıların yalnız tibbi maska ilə imtahan binasına daxil olmasına icazə verilib. Eyni zamanda, imtahan günü hər bir imtahan iştirakçısının hərarəti yoxlanır, yüksək hərarəti olan şəxslər imtahan zalına buraxılmır.
Bu günlərdə virusa yoluxmuş bir neçə abituriyent imtahana buraxılmayıb. Onların həmin gün keçirilən imtahana buraxılmaması düzgün qərardır. Həmin gənclər sağalandan sonra yenidən imtahan vermək istəyirlər. Bu onların təbii haqqıdır. Ancaq Dövlət İmtahan Mərkəzindən həmin abituriyentlərə bildirilib ki, onlar təkrar imtahana buraxılmayacaqlar.
Nicat Həşimzadə adlı şikayətçi bildirir ki, o, məlum problemlə bağlı DİM sədri Məleykə Abbaszadəyə müraciət edib. Müraciətdə deyilir: “Hörmətli Məleykə xanım, bir neçə dəqiqə öncə Dövlət İmtahan Mərkəzinə zəng etdim, mənə bildirdilər ki, virusa yoluxan abituriyentlər üçün təkrar imtahan keçirilməyəcək. Axı bu qərar virusa yoluxan gənci daha da ölümə sürükləməkdir. Axı siz özünüz də mətbuat konfransında dəfələrlə demisiniz ki, Azərbaycan gəncliyi Azərbaycanın gələcəyidir.
Ancaq indi belə məlum olur ki, siz belə ədalətsiz qərarla virusa yoluxan gəncləri daha da ağır depressiv hallara salaraq ölümə sürükləyirsiniz. Budurmu Azərbaycan gəncliyinə göstərilən qayğı? Mənim yaxın qohumumun bütün ailəsi xəstəliyə yoluxub. Atası 40 gün ərzində Rusiyada iki dəfə ağır ürək əməliyyatı keçirib. Anasının bir gözü görmür, əlildir. Siz axı niyə belə ədalətsiz qərar verərək onsuz da bu cür ağır vəziyyətdə olan ailələrə daha da böyük zərbələr vurursunuz. Onu da nəzərinizə çatdırım ki, təkrar imtahan olmayacağını eşidən qohumum intihar etmək istəyir.
Siz məndən də yaxşı bilirsiniz ki, belə məqamlarda virusa yoluxan adamlara psixoloji dəstək olmaq lazımdır.
Yaxın qohumum dəfələrlə tarix və coğrafiya fənləri üzrə məktəblərarası keçirilən olimpiadalarda yüksək yerlər tutub. İndi bu uşaq virusa yoluxub deyə imtahanda iştirak edə bilmir və siz də təkrar qəbul imtahanı təşkil etmək istəmirsiniz. İndi belə məlum olur ki, bu uşaq imtahan vermədən hərbi xidmətə getməlidir”.
“İmtahanda qızdırma və ya digər səbəbdən iştirak etməyənlərə növbəti həftələrdə şərait yaradılmalıdır”
Təhsil eksperti Kamran Əsədov qeyd etdi ki, Dövlət İmtahan Mərkəzinin pandemiya ilə əlaqədar həyata keçirdiyi qabaqlayıcı addımlar təqdir edilməlidir. Ancaq imtahan günü qızdırması olan şagirdlərin imtahan keçirilən binalara buraxılmaması abituriyentlərə qarşı haqsızlıqdır: “İmtahan iştirakçılarının sağlamlığı və təhlükəsizliyi baxımından bu addımlar anlaşılan olsa da, mövcud vəziyyətdə qaydaların abituriyentlər arasında panika yaradacağı ehtimalı nəzərə alınmalıdır. Abituriyentlərin imtahanlara buraxılmaması və nəticələrinin ləğv edilməsinin düzgün olmadığını düşünürəm. Nəzərə alsaq ki, mart ayının 3-dən tədris prosesi dayanıb, şagirdlər ciddi karantin rejimində yaşayırlar. Onları anlamaq lazımdır. Ən azından, əlavə otaq ayırmaqla bu məsələni həll etmək olar. İmtahan verəcək şəxslərə imtahan günü günəş şüaları altında çox dayanmamağı, imtahana gələrkən əlavə soyuq su gətirmələrini və imtahan binasına daxil olanda əl-üzlərini yumağı tövsiyə edirəm. İndiyə qədər keçirilən imtahanlarda 160 mindən çox şagird iştirak etsə də, 30-a yaxın şagird istilik səbəbindən imtahana buraxılmayıb. Buraxılış imtahanlarında belə mənzərənin şahidi olduq. Son günlər görülən qabaqlayıcı tədbirlər nəticəsində virusa yoluxma sayı aşağı düşüb, deməli, şagirdlər üçün təhlükə azalıb.
İndiyə qədər keçirilən buraxılış imtahanlarında iştirak etməyənlər sonradan təkrar imtahanlarda iştirak edərək yaranmış boşluğu aradan qaldıra bilirdilər. İndi situasiya bir az fərqlidir. Buraxılış imtahanlarında 24-26 min nəfər iştirak edirdi. İndi isə 19 min nəfər 2 imtahan günündə iştirak edir. Bundan başqa, eyni tipli imtahanlar növbəti həftələrdə də təşkil olunacaq. Əgər hansısa şagird bu səbəbdən imtahandan kənarlaşdırılırsa, Dövlət İmtahan Mərkəzinə təkrar ərizə ilə müraciət edib, növbəti imtahanlarda iştirak etmək üçün ona şərait yaradılmasını tələb edə bilər. Nəzərə alaq ki, 13-14 avqustda II və III qrup üzrə abituriyentlər imtahan verəcəklər. Digər qrup isə bir neçə həftə sonra imtahanda iştirak etmək hüququna malik olacaq".
Həmsöhbətimiz hesab edir ki, imtahanda qızdırma və ya digər səbəbdən iştirak etməyənlərə növbəti həftələrdə şərait yaradılmalıdır: “Çünki cari ildə imtahanlar müxtəlif vaxtlarda ayrı-ayrı bölgələrdə təşkil ediləcək. Bundan başqa, imtahanlarda iştirak edənlərin sayının azlığını nəzərə alsaq, DİM ayrıca otaq təşkil etməklə həmin şagirdlərə şərait yarada bilər. Şagirdlərə səbrli olmağı, sanitar-epidemioloji qaydalara riayət etməyi tövsiyə edirəm. Əgər imtahana girişdə yoxlama zamanı abituriyentin istiliyi normadan çox olarsa, o zaman bir az dincəlib, özünü sərinlədib təkrar yoxlana bilər".
Günel CƏLİLOVA
