Səhiyyə müəssisələrinin icbari tibbi sığortanın tətbiqinə hazır olduğu hələ şübhə doğurur...

Tarix: 14.10.2014 / 02:39
Bölmə: Sosial

Artıq Azərbaycanda da hər bir ailənin həkimi olacaq. O, xidmət etdiyi ərazidə yaşayan bütün ailələrin sağlamlıq durumu ilə bağlı məlumatlı olacaq, onları müayinə və mümkün qədər də müalicə edəcək. Ailə həkimi həm də xəstəni lazımi analizlər və ya müayinələr üçün də yönləndirəcək. Səhiyyə sistemində ciddi dəyişikliklərin əsasını qoyacaq bu məsələ bütün dünyada kifayət qədər aktual olsa da, Azərbaycanda hələ də bununla bağlı qanun qəbul olunmayıb.
Məlumata görə, Azərbaycanda icbari tibbi sığorta sistemi işə düşə bilər. Bu sahəyə cavabdeh olan ayrıca orqan-Nazirlər Kabineti yanında İcbari Tibbi Sığorta üzrə Dövlət Agentliyi də yaradılıb və bu istiqamətdə işlər davam etdirilir. Maraqlıdır, icbari tibbi sığorta sistemi işləyə biləcəkmi və səhiyyə müəssisələri buna hazırdırmı?
Məsələyə münasibət bildirən tibb sahəsi üzrə ekspert, professor Adil Qeybulla "Bakı-Xəbər"ə açıqlamasında qeyd etdi ki, icbari tibbi sığortanın işə salınmasında indiyədək əsas problem maliyyə mənbələri ilə bağlı olub: "Qanunla bu sistemin maliyyələşdirilməsi üçün 3 mənbə - dövlət büdcəsi, işəgötürənlər və işçilər tərəfindən həyata keçiriləcək ödənişlər nəzərdə tutulsa da, bunlardan yalnız birinci üzrə problem yoxdur. Digər ikisi üzrə sözügedən ödənişlərin necə həyata keçiriləcəyi isə məlum deyildi. Bizdə büdcədən maliyyələşən təşkilatlarda çalışanların əksəriyyətinin əməkhaqqısı aşağı səviyyədə olduğundan, onlardan tutulan fiziki şəxslərdən gəlir vergisi ilə sosial ayırmaların özü kifayət qədər "ağır yük" təşkil edir. Bunu hələ özəl sektor üçün demirik. Üstəlik, sosial ayırma üzrə işəgötürənlə işçilər arasında ödənişin bölünmə nisbəti 22+3 faiz təşkil etdiyindən, birincilərin yükü daha ağırdır ki, bu da işçilərlə əmək müqavilələrinin bağlanmasına əngəl törədir. Odur ki, icbari tibbi sığorta sistemi işə düşdüyü təqdirdə işəgötürənlərə əlavə tibbi sığorta üzrə rüsumların da tətbiqi əməkhaqlarının leqallaşdırılması, həmçinin müqavilələrin bağlanması tədbirlərinə mənfi təsir edə bilər. İşəgötürənlər üzrə tibbi sığortaya əməkhaqqı fondundan təqribən 2-2,5 faiz ödəniş tətbiq ediləcək. İcbari tibbi sığorta sisteminin maliyyələşdirilməsinin üçüncü mənbəyi hesab olunan işçilərə isə maaşlarının təxminən 1-2 faizi qədər rüsum tətbiq olunacaq. Hökumət hesab edir ki, hər kəs tibbi sığorta ödənişində iştirak etməyə hazır olmalı və əməkhaqlarının 1-2 faizi qədər rüsum ödəməklə heç nə itirməyəcəklər, əksinə, qazanacaqlar".
Həmsöhbötimizin fikrincə, işəgötürənlərin üzərinə əlavə olaraq tibbi sığorta ödənişlərinin də tətbiqi əməkhaqlarının leqallaşdırılması və müqavilələrinin bağlanması işlərini bir az da çətinə sala bilər: "İşəgötürənlə işçi arasında hazırkı 22+3 faiz nisbətini ilkin mərhələdə müvafiq olaraq 20+5 faizlə əvəz etmək nəzərdə tutulur. İşəgötürənlər üzrə 20 faizə endirim müsbət nəticə verəcək, ancaq işçilərin maaşlarından ayırmanın 5 faizə qaldırılması eyni nəticəni göstərməyə bilər. Odur ki, ölkədə il ərzində yığılan ümumi vergi məbləğində fiziki şəxslərdən gəlir vergisi məbləğini yüksəltmək üçün qeyd olunan nisbəti 17+3 faiz nisbətində etmək daha məqsədəuyğun ola bilər. Bu proses inkişaf etmiş ölkələrdə də asan başa gəlməyib. Keçən il təkcə ABŞ-da yeni ilə dair federal büdcənin qəbulu ilə əlaqədar Konqresdə yaranmış vəziyyəti xatırlamaq kifayətdir. Yeri gəlmişkən, bizdə də uşaqlar, pensiyaçılar, əlillər icbari tibbi sığorta ödəmələrindən azad sayılacaq. Bu, təxminən 3-3,5 milyon insan deməkdir. Bu da problem deyil. O baxımdan ki, dövlət büdcəsi hesabına bu, kompensasiya olunacaq. Həmçinin ölkədə son vaxtlar mövcud vergi siyasəti təkmilləşdirilməklə yanaşı, bir sıra stimullaşdırıcı və inzibati tədbirlər vasitəsilə əməkhaqlarının gizlədilməsi, eləcə də işəgötürənlə işçilər arasında müqavilələrin bağlanmamasına qarşı nəzarət gücləndirilib. Ancaq hökumət dərəcələri təkmilləşdirməkdən əlavə, vergi mədəniyyətinin də təşəkkül tapmasının qayğısına qalmalıdır ki, bu zaman başlıca məqsəd gəlirləri gizlətməyə şərait yaradan amilləri ləğv etmək olmalıdır".

DİGƏR XƏBƏRLƏR

Tarix: 13.07.2026 / 10:01

Bakı–Quba yolunda yanacaqdaşıyan avtomobil alışdı - VİDEO

Tarix: 13.07.2026 / 09:20

Füzulinin minalanmış ərazilərində yanğın başlayıb

Tarix: 12.07.2026 / 12:03

Hacıqabulda avtobus aşdı, 30-dan çox sərnişin yaralandı...

Tarix: 11.07.2026 / 19:45

"Soyqırım və deportasiya qurbanlarına dəstək" adlı layihənin icrası davam edir

Tarix: 11.07.2026 / 19:03

Yazıçı-publisist Aydın Tağıyevin kitabının təqdimatı olub - FOTO

Tarix: 11.07.2026 / 09:44

Vətənə və xalqa xidmət edən ömür Doğum gününüz mübarək, hörmətli Rasim Məmmədov!

Tarix: 10.07.2026 / 19:55

Ermənilərin məhkəməsi çıxışlarla davam etdirilib FOTO

Tarix: 10.07.2026 / 18:40

Xaricdə təhsil şirkətləri ilə bağlı vətəndaşlara xəbərdarlıq edildi... - "özünü "təhsil ekspertləri" kimi təqdim edənlər..."

Tarix: 10.07.2026 / 17:35

Nazir Vilayət Eyvazovun göstərdiyi rəqəmlərlə bağlı müzakirə başladı - necə və hansı üsullarla?...

Tarix: 10.07.2026 / 17:19

Professor Məhərrəm Zülfüqarlının “ Atillanın yeni sərgüzəştləri” kitabı nəşr olundu - FOTO

Tarix: 10.07.2026 / 15:58

“XXI Əsrin Qadınları” İctimai Birliyinin layihəsinin yekun tədbiri Ağsuda keçirilib

Tarix: 10.07.2026 / 15:41

Marketlər yerli istehsalçılardan 100 min manat istəyir? – Deputatdan iddia...

VİDEO

Tarix: 27.11.2025 / 11:10

Biri ermənini öpür, biri sovet bayrağı qaldırır... Günümüzə baxın! - VİDEO

Tarix: 12.11.2025 / 11:05

Lavrov işdən kənarlaşdırılır, yoxsa oyun qurulur? - VİDEO

Tarix: 21.06.2025 / 08:15

Dünyada xaos böyüyür, Azərbaycana təhlükə də artır... - VİDEO

Tarix: 09.07.2026 / 21:52

İrandan Trampa “İrəvan mesajı” - sülh olmasa, TRIPP marşrutuna dözmərik...

Tarix: 09.07.2026 / 19:38

Vətəndaşın məmurlarla birbaşa ünsiyyətində sıfır hədd - rəqəmsallaşma dövrünün hədəfi...

Tarix: 09.07.2026 / 18:51

Çin və ABŞ-ın mübarizə apardığı Gürcüstan limanında Azərbaycan həlledici söz sahibinə çevrilir...

Diasporumuza Rusiyada problemlər yaradılandan sonra Avropa, Amerika istiqamətində fəallıq başladı...