Bəzi qadın yanlışlıqları başsız-kişisiz ailələr problemini kəskinləşdirə bilər

Tarix: 29.08.2014 / 11:38
Bölmə: Sosial

Zamanın küləyi elə bərk əsir ki... Bu da bəzən xalqımıza aid olan müəyyən dəyərlərin yerini laxladır. Azərbaycan məişətində ailənin yüksək pillədə dayandığı, əsas olduğu bəllidir. Ailə bütöv, sarsılmaz olanda cəmiyyət üçün daha faydalı olur və belə ailələrin övladları daha ağıllı, cəsarətli olur. Bu özünü çoxdan təsdiqləyən bir həqiqətdir.
Son illər Azərbaycan ailələrində xoşagəlməz olaylar yaşanır. Deyərdim ki, bu da demoqrafik balansın pozulmasına gətirib çıxarır. Dünyada ən tam münasibət qadın və kişi arasındakı münasibət olmalıdır. Kişi və qadın bir-birini yaxşı tanımalı, yaxşı tanımaları üçün isə səmimi olmalıdırlar. Səmimiyyət olan yerdə isə möhkəm ailə və sarsılmaz münasibət hökm sürər.
Qadın bütün dövrlərdə cəmiyyətin aparıcı qüvvəsi, hərəkətvericisi olub. Bəzən qadının cəmiyyətdə siması boğulsa da, səsi duyulmasa da, həyata keçirilən bir çox tədbirlərdə pərdə arxasında da olsa da, qadın öz təsirini göstərə bilir. Yəni bu da o anlama gəlir ki, qadın kişisiz, kişi də qadınsız bütöv deyil, yarımcandır. Qadın və kişinin sədaqətlə, qarşılıqlı hörmət və sevgi nəticəsində qurduğu ailə, yandırdığı ocaq heç zaman sönməz. Təbii, əcəl araya girməsə.

"Qadınlar, qoruyun kişiləri siz..."
Kişi ailənin başçısıdır. Başqa xalqları bilmirəm, ancaq bizdə ailəmizin böyüyü atalarımızdır. Onlar dünyasını dəyişdikdən sonra isə bu funksiyanı qardaşlarımız daşıyır. Hesab edirəm ki, gərək heç bir təsir atalarımızın müqəddəs yerini zəiflətməsin. Qadınlar ailəni elə idarə etməlidir ki, burada ata, kişi zərbə altında qalmasın.
Son illər, təəssüf ki, bəzi ailələrin timsalında Azərbaycanda bir sıra ürəküzən hadisələr yaşanır. Dövlətin ailələrə qayğı göstərməsi, demoqrafik vəziyyətin daim nizamlı olması istiqamətində gördüyü işlərin miqyası genişdir. Ancaq bəzi ailələrdə bunu nəzərə almaq istəməyənlər də tapılır. Acı da olsa deməliyik ki, indi kişisiz ailələrin sayında güclü artım var. Ailələrdə kişilər azalır. Bəzi qadınlar tək yaşamaqla uşaqlarını özü saxlamaq iddiasında bulunur. Ən müxtəlif səbəblərdən gənc xanımlar ərlərindən imtina edir və uşaqlarına ataları ilə görüşməklə bağlı qadağalar qoyur. O ailələrin kişisiz qalmasının səbəbləri müxtəlifdir. Ancaq üzücü faktlardan biri odur ki, bəzi qadınlar azad yaşamaq istəyir. Yəni sərbəst olaraq keyfləri istəyən yerə getmək, istədikləri saatda evdən çıxmaq azadlığı əldə etmək üçün ərlərindən imtina edirlər. Nəticədə isə qadın "sərbəst" olur. Dədələrin belə bir sözü var: "Ərsiz arvad yüyənsiz atdır". Bu gün "yüyənsiz atlar"ın sayı o qədər çoxdur ki, adam məətəl qalır. Adi götürək qonşularımızı, onların arasında o qədər kişisindən imtina edən qadınlar var ki...
Bu mövzuda çoxdan yazmaq istəyirdim, ancaq vaxt azlığından təxirə salırdım. Tanınmış dramaturq, şair-tərcüməçi Firuz Mustafanın günümüzün bu vacib probleminə ayna tutan şeiri mövzunu gözləmə mövqeyindən azad etdi.
Yamanca azalıb sayı-sanbalı,
Qadınlar, qoruyun kişiləri siz.
Dünyada qalacaq dünyanın malı,
Dünya neyləyəcək bəs kişilərsiz?
Artıb qayğıları demoqrafların-
Kişisiz evlərin çoxalıb sayı.
Zamanın əsəbi çəkilib tarım,
Hardadır hər qızın öz "oğlan payı"?
Bəs ərlər, igidlər niyə sozalıb?
Kişilik azalıb, kişi azalıb?
Hesab edirəm ki, əsl ziyalı, əsl şair, əsl ailə başçısı, əsl ağsaqqal belə yazmalıdır, belə düşünməlidir.
Ailələrimizin böyük faciəsini görən hər bir sağlam düşüncəli adam bu məsələyə reaksiya verməlidir.

Seriallar və internetin gətirdiyi bəlaların qurbanları...
Qadının öz "azadlığı" naminə övladlarını atasız qoymasına, ailəsini kişi nəfəsindən, kişi əzəmətindən məhrum etməsinə normal yanaşmaq olmaz. Kişisiz ailələrdə oğlan uşaqları böyüyür, atası ola-ola atasızlığa məhkum olunmaqları o uşaqlara ciddi psixoloji zərbə vurur. Nə qədər hökmlü ana olsa da, bu halda uşağın tərbiyəsinə nəzarət edə bilmir. Edə bilsə belə, onun psixikasına dəyən zərbənin qarşısını ala bilmir. Bilirik ki, elə ailələr var, o ailələrin başçıları dünyasını dəyişib. Belə ailələrlə kişisi evdən qovulan ailələrin uşaqları arasında kəskin fərq olur. Birincilər bilir ki, ataları vəfat edib və hər addımda anaya dayaq olmaq lazımdır. İkincilər isə dərk edir ki, anaları onların atasından imtina edib. Bu zaman onlar çox böyük əziyyət çəkir. Belə uşaqlarda müxtəlif komplekslər, şüuraltı psixoloji problemlər yaranır. Boşanma halları insanlıq mövcud olandan var, ancaq heç bir dövrdə belə kəskin formada olmayıb. Yadımdadır ki, 20-25 il əvvəl bizim kəndlərdə boşanma halları çox nadir hadisə idi. Ancaq bu gün boşanma yüksələn xətt üzrə "inkişaf" edir. Bu zərərli inkişaf cəmiyyətə psixikası zədəli vətəndaşlar bəxş edir.
Qadın ailəsinin təməl prinsiplərini qorumalıdır. Bütün dövrlərdə güclü qadınlar ailəsini qorumaq naminə mübarizə aparıb. Bu gün isə elə bil qadınların həm iradəsi zəifdir, həm də onlar psixoloji cəhətdən güclü deyil. Bəzən elə bir xırda problemin üstündə qadın kişidən imtina edir ki, bunu dilə gətirməyə adam utanır. Məsələn, mən bir neçə il əvvəl belə bir boşanmanın şahidi oldum. Kişi qadınına ağ qızıldan brilliant qaşlı üzük almaq imkanı olmadığı üçün qadın ondan boşandı. Əsas gətirdi ki, mənə üzük ala bilməyən kişi ilə yaşaya bilmərəm, arvadın bu kimi tələblərini ödəyə bilməyən kişi mənə lazım deyil. Balalarının atasını şöhrətpərəstliyə qurban verən qadına heç vaxt bəraət qazandırmaq olmaz.
Məlumdur ki, son illər yerli telekanallarda xarici və Türkiyə serialları nümayiş olunurdu. Qadınların bir qismi serial qəhrəmanlarının dəbdəbəli kino həyatını öz real həyatlarında tətbiq etməyə cəhd etməkdə israrlıdır. Hətta buna nail olanlar da var. İnternetə çıxışın azad olması da bir qisim ailələrin kişisiz qalmasına gətirib çıxardı. Qadın var ki, əri onun sosial şəbəkələrdə olmasını istəmir, internetdən istifadəsinə qarşıdır. Belə qadınlar ərlərinin istəyini nəzərə almır, "mən beləyəm, ürəyim istəyəndə internetə girəcəyəm, xoşun gəlmir boşanaq" deyirlər. Əlbəttə, bu da sarsıdıcı bir haldır. Ananın internet və serial asılılığına düçar olması müəyyən hallarda kişinin evdən getməsinə və uşaqların tərbiyəsinin nəzarətdən çıxmasına gətirib çıxarır.
Atalar qızların
azadlığıdır...
Ailə iki şəxsin qurduğu kiçik bir dövlətdir. Bu dövlətin həmişə nizamlı olması onların münasibətindən çox asılıdır. Bu da bəllidir ki, bir qrup qadın və kişi bu məsuliyyəti dərk etmir, dərk etsə belə, öz "azadlığı" naminə onu nəzərə almır.
Bəllidir ki, nə kişilərin, nə də qadınların hamısı pis deyil. Kişilər arasında da ailəsi üçün yararlı olmayanlar var. Qadınların sırasında da xanım adını daşımağa haqqı çatmayanlar yox deyil. Ancaq bütün bunlara rəğmən, yaxşılar pislərdən çoxdur. Bəzən yaxşıları da pislərin sırasında görəndə adam təəssüflənir.
Azərbaycan ailəsi əsrlərdən bəri formalaşan ənənəvi təməl üzərində inkişaf etməlidir. Ənənəvi ailə modelinə müasirlik çalarları əlavə edilməlidir, ancaq bu, aşırı həddə olmamalıdır. Unutmayaq ki, biz avropalı deyilik, bizim öz milli kimliyimiz, adətlərimiz var. Bizim ailələrin başçısı, rəhbəri, ağsaqqalı kişilərdir, ata və qardaşlarımızdır. Onlar olan yerdə biz qadınlar daha da güclü oluruq. Unutmayaq, atalar qızların azadlığı, oğlanların isə arxa-dayağıdır. Kişisiz ailələrin sayı artdıqca bizim özümüzə inamımız azalır. İnamın azalıb tükdən asılı qalması isə ancaq Azərbaycan ailəsini sınıx sala bilər...
Düşünürəm ki, üzdə olan QHT-lər, dövlət təşkilatları kişisiz ailələr problemini önə çəkməli və xüsusi maarifləndirici proqramlar hazırlamaqla bu kimi halların kütləviliyinin qarşısını almalıdır.

DİGƏR XƏBƏRLƏR

Tarix: 02.10.2026 / 18:14

Azərbaycan VCT-lərinin qaldırdığı məsələlər BMT Komitəsinin Ermənistanla bağlı tövsiyələrində əksini tapıb

Tarix: 02.10.2026 / 18:06

Xankəndidə Kommunikasiya üzrə İşçi Qrupun növbəti iclası olub

Tarix: 02.10.2026 / 15:47

Yeni pensiya mexanizminə qarşı ciddi bir sual qoyulub - "fərqli əmsallar" nə deməkdir?

Tarix: 02.10.2026 / 13:52

DİN 21 şagirdin naməlum şəxsin payladığı konfetdən zəhərləndiyi xəbərlərini təkzib etdi...

Tarix: 02.10.2026 / 13:44

Sumqayıtda orta məktəbdə kütləvi zəhərlənmə - şagirdlərin vaxtı keçmiş şirniyyatdan zəhərləndiyi ehtimal edilir...

Tarix: 02.10.2026 / 12:33

"Rəqəmsal transformasiyanın inkişafı özü ilə bərabər təhdidlər gətirir" - Davud Rüstəmov

Tarix: 02.10.2026 / 11:26

Azərbaycanlı hüquqşünas Portoda keçirilən Dünya Bioetika Konqresində ölkəmizin transplantasiya təcrübəsini təqdim edib

Tarix: 01.10.2026 / 23:12

Yağıya “can” demə... düşmənə əyilmə... Dilican dərəsi...

Tarix: 01.10.2026 / 22:38

Dissertasiyaların rus dilində yazılmasının yaratdığı problemlər

Tarix: 01.10.2026 / 21:35

Azərbaycanın dövlət qulluğunda “ikili vətəndaşlıq” problemi yarana bilər...

Tarix: 01.10.2026 / 19:34

Ali Məhkəmə hüquqşünas olmayan gənclərlə bağlı mühüm layihənin sonuna yetişir...

Tarix: 01.10.2026 / 19:23

Hərbi hissəni özbaşına tərk etmiş Azərbaycan hərbçisi Ermənistan ərazisində saxlanılıb

VİDEO

Tarix: 27.11.2025 / 11:10

Biri ermənini öpür, biri sovet bayrağı qaldırır... Günümüzə baxın! - VİDEO

Tarix: 12.11.2025 / 11:05

Lavrov işdən kənarlaşdırılır, yoxsa oyun qurulur? - VİDEO

Tarix: 21.06.2025 / 08:15

Dünyada xaos böyüyür, Azərbaycana təhlükə də artır... - VİDEO

Tarix: 01.10.2026 / 21:35

Azərbaycanın dövlət qulluğunda “ikili vətəndaşlıq” problemi yarana bilər...

Tarix: 01.10.2026 / 19:34

Ali Məhkəmə hüquqşünas olmayan gənclərlə bağlı mühüm layihənin sonuna yetişir...

Tarix: 01.10.2026 / 19:18

Rusiya Ermənistanı “qaz rıçağı" ilə inqilaba sürükləyir...

Dağ-mədən sənayesində yeni mərhələ - “Böyük Qayıdış”ın məşğulluq perspektivləri...