Azərbaycanda tənəffüs sistemi xəstəlikləri artır

Tarix: 25.06.2014 / 09:48
Bölmə: Sosial

Bu gün tənəffüs yolları xəstəlikləri olduqca geniş yayılıb. Bu xəstəliklərin yaranma səbəbləri, əlamətləri və müalicəsi ilə bağlı ətraflı məlumat almaq üçün professor, həkim-ekspert Adil Qeybullaya müraciət etdik. O, "Bakı-Xəbər"ə açıqlamasında bildirdi ki, tənəffüs yollarının xəstəlikləri zamanı bronx divarlarının daxili selikli qişası iltihablaşaraq şişkinləşir:
"Xroniki bronxitin ilkin əlamətləri öskürək, selikli-irinli bəlğəmin xaric olması, təngnəfəslik, tərləmə, temperaturun yüksəlməsidir. Kompleks müalicə siqaret, şirniyyat və digər qıcıqlandırıcı qida məhsullarının qəbulunun qadağan olunması ilə başlanır. Bronxitin səbəbləri də müxtəlifdir. Xəstəliyin inkişafına daxili və xarici amillər təsir edir. Daxili amillərə immun və endokrin sistemin bioloji qüsurları, vegetativ sinir sisteminin xəstəlikləri, infeksion amillər aiddir. İrsi meyl də xüsusi yer tutur. Xarici amillərə isə qeyri-infeksion allergenlər, mexaniki və kimyəvi qıcıqlandırıcılar, sinir-psixi streslərin təsiri aiddir. Xəstəliyin inkişafında allergiyanın da rolu böyükdür. Allergiyanın inkişaf mexanizminə əsasən, qeyri-infeksion allergik və infeksion allergik astma ayırd edilir. Soyuqdəyməyə səbəb olan viruslar kəskin bronxitə da səbəb olur. Lakin eyni zamanda, qeyri-infeksion bronxitlər də var, hansı ki, siqaret tüstüsündən və digər mənşəli tüstülərdən əmələ gəlir. Bronxitlər, eyni zamanda, sizin mədənizdən turşular qida borusuna düşərkən əmələ gələ bilər. Müxtəlif tozlar və tüstülər olan şəraitdə işləyən insanlarda da bronxitlər əmələ gələ bilər. Siqaret çəkən şəxslər və onlarla bir evdə yaşayanlar, xüsusən də uşaqlar kəskin və xroniki bronxitlər üçün risq qrupu sayılır. Başqa bir səbəb isə iş şəraiti ilə əlaqədardır. Bura tekstil fabriklərində işləyənlər, iş yerində ammonium turşularla kontaktda olanlar daxildir. Açıq, sarı, boz və ya yaşıl rəngli bəlğəmli öskürəkdir. Bəzi hallarda bəlğəmdə qan qarışığı olur. Bir həftədən uzun sürən xəstəliklər və rəngli bəlğəm bronxitin əlamətləridir. Öskürəkdən başqan bronxitin simptomları boğazda ağrı və spazmalar, hissiyyatın, tənəffüsün çətinləşməsi, xırıltı və azacıq hərarətin olmasıdır. Bronxitin növləri - kəskin, xroniki və obstruktiv bronxitolur. Kəskin bronxitlərin inkişafında soyuqlamanın, siqaret çəkmənin, spirtli içkilərin qəbulunun, burun-udlaq nahiyəsinin ocaqlı infeksiyalarının rolu böyükdür. Əsasən viruslar tərəfindən törədilir. Həmçinin, bronxların fiziki və kimyəvi amillərin təsirindən qıcıqlanması kəskin bronxitin əmələ gəlməsinə səbəb ola bilir. Kiçik uşaqlarda və qocalarda kəskin bronxitin xronikiyə keçmə ehtimalı yüksəkdir. Xroniki bronxit isə nəfəs yollarının daimi iltihabı nəticəsində yaranır. Xroniki bronxitin ilk mərhələsində öskürək yalnız səhərlər yataqdan qalxarkən azacıq bəlğəmlə müşahidə olunur. Əlamət və simptomlar tənəffüsün qısalması, davamlı öskürək, bəlğəmin çox həcmdə olmasıdır. Xroniki bronxitin təhlükəliliyi ondan ibarətdir ki, xroniki iltihab zamanı bronxların divarları nazilir, boşluq genişlənir və bu, ağ ciyər emfizemasına və bronxial astmaya gətirir. Xroniki bronxit diaqnozu o zaman qoyulur ki, il ərzində öskürdüyünüz günlərin sayı cəmi ən azı 3 ay etsin və bu, 2 il müntəzəm davam etsin. Obstruktiv bronxit boşluğun sıxılması nəticəsində bronxlardan havanın keçməsinin çətinləşməsi prosesidir. Obstruktiv bronxiti uzadılmış, nəfəs verildikdə məsafədən eşidilən fit səsi, quru xırıltıya görə tanımaq olar. Bronxitin müalicəsinə gəlincə deyə bilərəm ki, müalicə zamanı bəlğəmgətirici, antiseptik, iltihab əleyhinə, spazmolitik effektli preparatlar tətbiq edilir. Bunlardan ən çətin müalicə olunanı xroniki obstruktiv bronxitlərdir. Əlavə olaraq xəstəyə yataq rejimi təyin olunur və siqaret çəkmək qadağandır".

DİGƏR XƏBƏRLƏR

Tarix: 02.10.2026 / 18:14

Azərbaycan VCT-lərinin qaldırdığı məsələlər BMT Komitəsinin Ermənistanla bağlı tövsiyələrində əksini tapıb

Tarix: 02.10.2026 / 18:06

Xankəndidə Kommunikasiya üzrə İşçi Qrupun növbəti iclası olub

Tarix: 02.10.2026 / 15:47

Yeni pensiya mexanizminə qarşı ciddi bir sual qoyulub - "fərqli əmsallar" nə deməkdir?

Tarix: 02.10.2026 / 13:52

DİN 21 şagirdin naməlum şəxsin payladığı konfetdən zəhərləndiyi xəbərlərini təkzib etdi...

Tarix: 02.10.2026 / 13:44

Sumqayıtda orta məktəbdə kütləvi zəhərlənmə - şagirdlərin vaxtı keçmiş şirniyyatdan zəhərləndiyi ehtimal edilir...

Tarix: 02.10.2026 / 12:33

"Rəqəmsal transformasiyanın inkişafı özü ilə bərabər təhdidlər gətirir" - Davud Rüstəmov

Tarix: 02.10.2026 / 11:26

Azərbaycanlı hüquqşünas Portoda keçirilən Dünya Bioetika Konqresində ölkəmizin transplantasiya təcrübəsini təqdim edib

Tarix: 01.10.2026 / 23:12

Yağıya “can” demə... düşmənə əyilmə... Dilican dərəsi...

Tarix: 01.10.2026 / 22:38

Dissertasiyaların rus dilində yazılmasının yaratdığı problemlər

Tarix: 01.10.2026 / 21:35

Azərbaycanın dövlət qulluğunda “ikili vətəndaşlıq” problemi yarana bilər...

Tarix: 01.10.2026 / 19:34

Ali Məhkəmə hüquqşünas olmayan gənclərlə bağlı mühüm layihənin sonuna yetişir...

Tarix: 01.10.2026 / 19:23

Hərbi hissəni özbaşına tərk etmiş Azərbaycan hərbçisi Ermənistan ərazisində saxlanılıb

VİDEO

Tarix: 27.11.2025 / 11:10

Biri ermənini öpür, biri sovet bayrağı qaldırır... Günümüzə baxın! - VİDEO

Tarix: 12.11.2025 / 11:05

Lavrov işdən kənarlaşdırılır, yoxsa oyun qurulur? - VİDEO

Tarix: 21.06.2025 / 08:15

Dünyada xaos böyüyür, Azərbaycana təhlükə də artır... - VİDEO

Tarix: 01.10.2026 / 21:35

Azərbaycanın dövlət qulluğunda “ikili vətəndaşlıq” problemi yarana bilər...

Tarix: 01.10.2026 / 19:34

Ali Məhkəmə hüquqşünas olmayan gənclərlə bağlı mühüm layihənin sonuna yetişir...

Tarix: 01.10.2026 / 19:18

Rusiya Ermənistanı “qaz rıçağı" ilə inqilaba sürükləyir...

Dağ-mədən sənayesində yeni mərhələ - “Böyük Qayıdış”ın məşğulluq perspektivləri...