Uşaq qidalarına vurulan müxtəlif rəng qatqılarının böyük təhlükəsi var imiş...

Tarix: 13.06.2014 / 01:11
Bölmə: Sosial

Artıq uzun zamandır qida və içkilərin hazırlanmasında müxtəlif boyaq maddələrindən istifadə olunur. Xüsusən də azyaşlı uşaqların sevimlisi olan müxtəlif növ şirniyyatların hazırlanması zamanı bunlardan çox istifadə olunur.
Ancaq qida sənayesində istifadə edilən bu maddələrin insan orqanizmi üçün hansı fəsadlar yaradacağından çoxları xəbərsizdir. Yaxın zamana qədər heç kimi onların ziyanlı tərəfi narahat etməyib. Halbuki, əvvəllər boyaq maddələrini meyvə, tərəvəz, giləmeyvə və bitki kökləri kimi təbii xammaldan istehsal edirdilər. Qida məhsullarının saxlanması üçün şəkər və duz tətbiq etməklə təbii metodlardan istifadə olunurdu. Hazırda qida sənayesində 6 minə yaxın kimyəvi konservantdan istifadə olunur.
Bütövlükdə bunun hansı zərərləri var? Həkimlərin sözügedən məsələyə münasibəti necədir?
Məsələyə münasibət bildirən həkim-qastroentoloq Qoşqar İsayevin sözlərinə görə, bu kimi boyaq maddələrin nəinki uşaqlara, eyni zamanda böyüklərə də ziyanı var: "Həzm pozğunluğu və digər xəstəliklərin baş qaldırmasının səbəbləri məhz bu konservantlarda gizlənir. Belə ki, benzoy turşusu və ya benzoat natrium marqarinə, meyvə şirələrinə və qazlaşdırılmış içkilərə əlavə edilir. O isə ağır allergik reaksiyalar törədir. Dioksid kükürdü quru meyvələrə, patkaya, təmizlənmiş alma və kartofun qaralmasının qarşısını almaq üçün əlavə edilir. O, məhsulu ağardır, lakin eyni zamanda B vitaminini dağıdır. Boyaq maddələri ümumiyyətlə təhlükəli məsələdir. Sübut olunub ki, onların tərkibində astma, allergik xəstəliklərin və hiperaktivliyin əmələ gəlməsinə səbəb olan kanserogenlər var. Boyaq maddələrini hətta yağlara, portağalın qabığına, kartofa, popkorna, şəkərlənmiş albalıya, hot-doqa, jeleyə, marmelada, konservləşdirilmiş meyvələrə də əlavə edirlər. İri müəssisələrdə isə bütün toyuqların yumurtalarının rənginin eyni olması üçün onların yemlərinə boyaq maddəsi səpirlər. Emal olunan ərzaqların böyük hissəsinin tərkibində şirinləşdirici maddələr var. Belə şirinləşdiricilər isə davranış, allergiya, hiperaktivliklə bağlı problemlər yaradır. Saxarin (şəkər surroqatı) sidik kisəsi xərçənginin inkişaf risqini artırır.
Emulqatorlar, qatılaşdırıcılar və stabilizatorlar xamanın, yağın, mayonezin, dondurmanın dəyişməz tərkib hissələridir.
Onların hamısı nevroloji pozuntular və dəri allergiyaları ilə əlaqəlidir. Qlutamat natrium ən məşhur dadgücləndiricidir. Onun neyrotoksik olmasının başağrı, başgicəllənmə, sinədəki ağrılar, depressiya, əhval-ruhiyyənin tez-tez dəyişməsi ilə birbaşa əlaqəsi olduğunu çox az adam bilir. Çörəyə isə onun yaxşı qalması üçün bromlu-turş kalium kanserogeni əlavə edilir. Hazırlanarkən o, bromidə parçalanır ki, bu da böyrək və qalxanabənzər vəziyə mənfi təsir göstərir".

DİGƏR XƏBƏRLƏR

Tarix: 02.10.2026 / 18:14

Azərbaycan VCT-lərinin qaldırdığı məsələlər BMT Komitəsinin Ermənistanla bağlı tövsiyələrində əksini tapıb

Tarix: 02.10.2026 / 18:06

Xankəndidə Kommunikasiya üzrə İşçi Qrupun növbəti iclası olub

Tarix: 02.10.2026 / 15:47

Yeni pensiya mexanizminə qarşı ciddi bir sual qoyulub - "fərqli əmsallar" nə deməkdir?

Tarix: 02.10.2026 / 13:52

DİN 21 şagirdin naməlum şəxsin payladığı konfetdən zəhərləndiyi xəbərlərini təkzib etdi...

Tarix: 02.10.2026 / 13:44

Sumqayıtda orta məktəbdə kütləvi zəhərlənmə - şagirdlərin vaxtı keçmiş şirniyyatdan zəhərləndiyi ehtimal edilir...

Tarix: 02.10.2026 / 12:33

"Rəqəmsal transformasiyanın inkişafı özü ilə bərabər təhdidlər gətirir" - Davud Rüstəmov

Tarix: 02.10.2026 / 11:26

Azərbaycanlı hüquqşünas Portoda keçirilən Dünya Bioetika Konqresində ölkəmizin transplantasiya təcrübəsini təqdim edib

Tarix: 01.10.2026 / 23:12

Yağıya “can” demə... düşmənə əyilmə... Dilican dərəsi...

Tarix: 01.10.2026 / 22:38

Dissertasiyaların rus dilində yazılmasının yaratdığı problemlər

Tarix: 01.10.2026 / 21:35

Azərbaycanın dövlət qulluğunda “ikili vətəndaşlıq” problemi yarana bilər...

Tarix: 01.10.2026 / 19:34

Ali Məhkəmə hüquqşünas olmayan gənclərlə bağlı mühüm layihənin sonuna yetişir...

Tarix: 01.10.2026 / 19:23

Hərbi hissəni özbaşına tərk etmiş Azərbaycan hərbçisi Ermənistan ərazisində saxlanılıb

VİDEO

Tarix: 27.11.2025 / 11:10

Biri ermənini öpür, biri sovet bayrağı qaldırır... Günümüzə baxın! - VİDEO

Tarix: 12.11.2025 / 11:05

Lavrov işdən kənarlaşdırılır, yoxsa oyun qurulur? - VİDEO

Tarix: 21.06.2025 / 08:15

Dünyada xaos böyüyür, Azərbaycana təhlükə də artır... - VİDEO

Tarix: 01.10.2026 / 21:35

Azərbaycanın dövlət qulluğunda “ikili vətəndaşlıq” problemi yarana bilər...

Tarix: 01.10.2026 / 19:34

Ali Məhkəmə hüquqşünas olmayan gənclərlə bağlı mühüm layihənin sonuna yetişir...

Tarix: 01.10.2026 / 19:18

Rusiya Ermənistanı “qaz rıçağı" ilə inqilaba sürükləyir...

Dağ-mədən sənayesində yeni mərhələ - “Böyük Qayıdış”ın məşğulluq perspektivləri...