Son zamanlar regionlarda ana ölümləri haqqında xəbərlərin sayı artıb. Oktyabr ayında Şirvanda və Sabirabadda, bu ay isə Şəkidə ana ölümü ilə bağlı xəbər paylaşılıb. Dövlət Statistika Komitəsinin məlumatına əsasən, bu məlumatlar illik hesablanır.
Məsələn, 2022-ci ildə 18 ana ölümü qeydə alındığı halda, 2023-cü ildə 33 ana ölümü baş verib. Bu da hər 100 min diri doğulana 29.3 ana ölümü deməkdir.
Belə olduğu halda əksər ana namizədlərində müəyyən qorxular yaranır. Ana ölümlərinin baş vermə səbəbi nədir?
Adil Qeybulla: “Doğuş zamanı ölüm hallarının kökündə qadındakı yanaşı xəstəliklər və hamiləliyin son gününə qədər həkimə müraciət etməməsi faktoru dayanır”
Tibb elmləri doktoru, professor Adil Qeybulla “Bakı-Xəbər”ə şərhində bildirdi ki, doğuş zamanı ölüm hallarının kökündə qadındakı yanaşı xəstəliklər və hamiləliyin son gününə qədər həkimə müraciət etməməsi faktoru dayanır: “Bu məsələ zaman-zaman aktuallaşıb. Ana və uşaq mühafizəsi ilə bağlı Azərbaycanda proqram olduğu halda doğuş vaxtı problemlərin yaşanması hazırda - cərrahlığın və təbabətin müasir çağında yolverilməzdir. Baş verən arzuolunmaz hallar həm də işin təşkilində olan qüsurlarla bağlıdır. Qadınlar hamilə olarkən çox vaxt bunu planlaşdırmır və məsləhətləşmirlər. Gözlənilmədən hamilə qaldıqlarını bilir və uşağı saxlamağı qərara alırlar. Təhlükəli xəstəliyi və ya hansısa patalogiyalar olduğu halda, analar israrla bu hamiləliyi saxlamaq fikrində olur. Yaxud qadın yanaşı xəstəliklərindən və qorxulu virus daşıyıcısı olmasından xəbərsiz halda hamilə qalır. Çoxsaylı bu cür problemlər var. Hesab edirəm, bu işin təşkili mühümdür və qadınlar hamilə olmazdan əvvəl mütləq həkimlə məsləhətləşməlidir. Hamiləliyin təhlükəsizliyinə əmin olduqdan sonra planlaşdırılmış hamiləliyə getməlidirlər. Bu qaydaya riayət olunsa və ilk gündən bu məsələ nəzarətdə saxlanılsa, hansısa fəsadlar olmaz”.
Həkimin sözlərinə görə, ölüm səbəbləri bilinməli və ona uyğun tədbirlər görülməlidir. İşin təşkili elə qurulmalıdır ki, bu cür halların qarşısı alınsın.
Aynur Qəribova: “Doğuş zamanı hər hansı bir problem yarandıqda da məlum olur ki…”
Ginekoloq Aynur Qəribova "Bakı-Xəbər"ə açıqlamasında dedi ki, ana ölümü hallarına ən çox rayonlarda rast gəlinir. Əsas səbəblərdən biri isə rayonlardakı bəzi həkimlərin qeyri-peşəkarlığıdır: “Bəzən hamilə qadınlar hamiləliyi həkim nəzarəti olmadan keçirir, yalnız doğuş anında həkimə müraciət edirlər. Ginekoloq isə bu vaxta qədər hamiləni hansı problemləri və ya xəstəliklərinin olduğunu bilmədən doğuşa alır. Doğuş zamanı hər hansı bir problem yarandıqda da məlum olur ki, anada öncədən müəyyən xəstəliklər olub. Ananın qanında laxtalanma, qanaxma və trombun yaranması problemləri ən çox ölümə səbəb olan faktlardandır. O cümlədən, doğuşdan sonra bəzi ağır infeksiya halları da ölümlə nəticələnə bilir".
Günel CƏLİLOVA
