Pandemiya ilə əlaqədar ötən il əksər ölkədə yüz minlərlə iş yeri bağlanıldığı halda, Azərbaycanda bu rəqəm elə də böyük olmayıb. Belə ki, 2020-ci il ərzində Azərbaycanda 20,1 min iş yeri bağlanıb. Bundan başqa, ölkədə 129 min yeni iş yeri açılıb.
Dövlət Statistika Komitəsinin yaydığı məlumata görə, bağlanmış iş yerlərinin 28,1 faizi qeyri-dövlət sektorunun payına düşüb. İş yerlərinin 20,4 faizi müəssisə və təşkilatların fəaliyyətinin dayandırılması, 79,6 faizi isə fəaliyyət göstərən müəssisə və təşkilatlarda aparılan ixtisarlarla əlaqədar bağlanıb. Həmçinin, hesabat dövründə ölkə ərazisində 129,0 min yeni iş yeri açılıb. Bu dövrdə yaradılmış iş yerlərinin 54,9 faizi qeyri-dövlət sektorunda açılıb. Yeni iş yerlərinin 69,3 faizi Bakı şəhərinin, 0,7 faizi Naxçıvan Muxtar Respublikasının, 30,0 faizi digər regionların, o cümlədən, 8,4 faizi Aran, 6,6 faizi Lənkəran, 6,0 faizi Gəncə-Qazax, 2,4 faizi Abşeron, 2,0 faizi Dağlıq Şirvan, 1,5 faizi Şəki-Zaqatala, 1,5 faizi Yuxarı Qarabağ, 1,4 faizi Quba-Xaçmaz, 0,2 faizi isə Kəlbəcər-Laçın iqtisadi rayonlarının payına düşüb.
Göründüyü kimi, bir sıra ölkələrlə müqayisədə Azərbaycanda bağlanan iş yerlərinin sayı elə də çox olmayıb. Bu isə pandemiyanın sözügedən sahəyə elə də ciddi mənfi təsir edə bilmədiyindən xəbər verir.
Maraqlıdır, bəs ekspertlər belə müsbət göstəricini necə dəyərləndirirlər?
“Sərt karantin tədbirləri yumşaldıqca, mərhələli şəkildə iş yerləri açılmağa başladı”
Məsələyə münasibət bildirən iqtisadçı-ekspert Fuad İbrahimovun sözlərinə görə, Azərbaycanda bağlanan iş yerlərinin sayının çox olmaması karantin dövründə görülən tədbirlərlə bağlıdır: “Ümumiyyətlə, pandemiyanın ən böyük fəsadlarından biri dünya iqtisadiyyatının kiçilməsi ilə bağlıdır. Bu gün bütün dünya ölkələrində ümumdaxili məhsulda azalma müşahidə edilir. Söhbət istehsal həcminin azalmasından gedir. Yaşayış səviyyəsinin aşağı düşməsi insanların həyatına böyük təsir göstərir. Problem ondadır ki, bu gün iqtisadi baxımdan ən inkişaf etmiş ölkələrdə işsizlik ordusu yaranıb. O cümlədən, Azərbaycandan da bu proseslər yan keçməyib. Ölkədə müxtəlif sektorlara ziyan dəyib. Ancaq o da var ki, qəbul olunan sosial paket çərçivəsində zərər dəymiş sahələrə yardım edilir. O cümlədən, sahibkarlar da bu yardımlardan kənarda qalmayıblar. Bu səbəbdən bağlanan iş yerlərinin sayı elə də çox deyil. Dövlət tərəfindən sahibkarlara yardım edilməsəydi, o zaman bağlanan iş yerlərinin sayı daha böyük olacaqdı. Xüsusən bu amil daha çox iş yerinin bağlanmasına imkan vermədi. Tətbiq olunan karantin rejiminin elastikliyi fəsadların böyük olmasına imkan vermədi. Sərt karantin tədbirləri yumşaldıqca, mərhələli şəkildə iş yerləri açılmağa başladı. Ona görə də statistik rəqəmləri müqayisə edəndə görürük ki, bizdə bağlanan iş yerlərinin sayı elə də böyük olmayıb”.
İqtisadçı-ekspert hesab edir ki, iqtisadiyyatda müsbət göstəricilər artdıqca, bağlanan iş yerlərinin sayı daha da azalacaq.
Vidadi ORDAHALLI
