24/10/2017 05:58
728 x 90

İs­tiq­lal Mu­ze­yin­də Mil­li Qəh­rə­man­la­rı­mı­zın şəx­si fon­du...

"İs­tiq­lal Mu­ze­yin­də on nə­fər­dən çox Mil­li Qəh­rə­ma­nın şəx­si fon­du var"

img

Ai­da Axun­do­va: "Si­zin qə­ze­ti­niz va­si­tə­si­lə bir da­ha şə­hid və Mil­li Qəh­rə­man ai­lə­lə­ri­nə mü­ra­ci­ət edi­rəm ki..."

 

Azər­bay­can döv­lə­ti­nin müs­tə­qil­li­yi, su­ve­ren­li­yi uğ­run­da ca­nı­nı fə­da edən və­tən öv­lad­la­rı hər bi­ri­miz üçün çox də­yər­li­dir. Xal­qı­mı­zın azad­lı­ğı, tor­paq­la­rı­mı­zın əra­zi bü­töv­lü­yü uğ­run­da qəh­rə­man­lıq gös­tə­rən, şə­hid olan in­san­lar unu­dul­mur, on­la­rın ru­hu hər za­man anı­lır. Qəh­rə­man­lıq, hü­nər sim­vo­lu­na çev­ri­lən şə­hid­lə­ri­mi­zin hər bi­ri­nin hə­ya­tı, keç­di­yi dö­yüş yo­lu bu­gün­kü və gə­lə­cək nə­sil­lə­rə ör­nək­dir.

Er­mə­ni­lə­rin Azər­bay­can tor­paq­la­rı­na tə­ca­vü­zü nə­ti­cə­sin­də si­la­ha sa­rı­lıb tor­paq­la­rı­mı­zın mü­da­fi­ə­si uğ­run­da mü­ca­di­lə­lər ve­rən qəh­rə­man­la­rı­mı­zın ru­hu­na eh­ti­ra­mı­mız on­la­rın xa­ti­rə gün­lə­ri­ni qeyd et­mək, mə­zar­la­rı­nı zi­ya­rat et­mək­lə məh­dud­la­şa bil­məz. On­lar­la bağ­lı mu­zey­lər­də, təh­sil mü­əs­si­sə­lə­rin­də, küt­lə­vi ki­tab­xa­na­lar­da, mə­də­niy­yət ev­lə­rin­də xü­su­si iş­lər gö­rül­mə­li­dir. Şə­hid və Mil­li Qəh­rə­man­la­rı­mı­zı, müx­tə­lif or­den və me­dal­lar­la təl­tif edil­miş və­tən fə­da­i­lə­ri­ni ta­nıt­maq üçün gö­rül­mə­li olan təd­bir­lər sı­ra­sı­na on­la­rın xa­ti­rə əş­ya­la­rın­dan, fo­to­şə­kil­lə­ri­dən iba­rət sər­gi­lə­rin təş­ki­li, mu­zey­lər­də ay­rı­ca fondla­rın ya­ra­dıl­ma­sı da­xil­dir. Həm pay­taxt mu­zey­lə­rin­də, həm də ra­yon ta­rix-di­yar­şü­nas­lıq mu­zey­lə­rin­də Mil­li Qəh­rə­man və şə­hid­lə­rə aid fondlar təş­kil edil­mə­li­dir ki, o in­san­la­rın xa­ti­rə­lə­ri əbə­di ya­şa­sın.

Bi­li­rik ki, İkin­ci Dün­ya Mü­ha­ri­bə­sin­də hə­lak olan in­san­la­rın, So­vet İt­ti­fa­qı Qəh­rə­man­la­rı­nın xa­ti­rə­si­nin əbə­di­ləş­di­ril­mə­si is­ti­qa­mə­tin­də mu­zey­lər tə­rə­fin­dən küt­lə­vi  təd­bir­lər hə­ya­ta ke­çi­ri­lir­di. Elə bir mu­zey ta­pıl­maz­dı ki, ora­da İkin­ci Dün­ya Mü­ha­ri­bə­sin­də dö­yüş­müş, qəh­rə­man­lıq, hü­nər gös­tər­miş in­san­la­rın fo­to­şə­kil­lə­ri, on­la­ra aid əş­ya­lar, ai­lə­lə­ri­nə gön­dər­dik­lə­ri mək­tub­lar, cib dəf­tər­çə­lə­ri, is­ti­fa­də et­dik­lə­ri əş­ya­lar sax­lan­ma­sın. Ay­rı­ca mu­zey fondla­rın­da qo­ru­nan bu ör­nək­lər gənclə­rin mə­nə­vi tər­bi­yə­sin­də xü­su­si rol oy­na­yır­dı.

Bu gün də mu­zey­lə­rin ək­sə­riy­yə­tin­də İkin­ci Dün­ya Mü­ha­ri­bə­si Qəh­rə­man­la­rı­na aid gu­şə­lər var və bu bi­zim qəh­rə­man­lıq ta­ri­xi­mi­zin şan­lı sə­hi­fə­lə­rin­dən bi­ri­ni təş­kil edir.

Əl­bət­tə, Və­tən uğ­run­da ca­nı­nı fə­da edən in­san­la­rın əbə­di ya­şa­ma­ğa haq­qı var. Azər­bay­can tor­paq­la­rı­nın mü­da­fi­ə­si uğ­run­da gös­tər­di­yi şü­ca­ə­tə gö­rə Mil­li Qəh­rə­man adı­na la­yiq gö­rü­lən in­san­la­rın xa­ti­rə­si hər za­man anıl­ma­lı, hə­yat­da olan Mil­li Qəh­rə­man­lar isə ör­nək ola­raq gənclə­rə təq­dim edil­mə­li­dir.

Bu gün Azər­bay­ca­nın 215 Mil­li Qəh­rə­ma­nı var. On­la­rın bö­yük ək­sə­riy­yə­ti Mil­li Qəh­rə­man adı­na Bi­rin­ci Qa­ra­bağ Mü­ha­ri­bə­sin­də düş­mən­lə mü­ba­ri­zə­də gös­tər­di­yi rə­şa­də­tə gö­rə la­yiq gö­rü­lüb. Tə­əs­süf ki, bir ço­xu və­fa­tın­dan son­ra bu adı alıb.

Mil­li Qəh­rə­man­la­rı­mı­zın ta­nı­dıl­ma­sı is­ti­qa­mə­tin­də Azər­bay­can İs­tiq­lal Mu­ze­yin­də nə ki­mi iş­lə­rin gö­rül­mə­si­lə ma­raq­lan­dıq. Bil­mək is­tə­dik ki, bu mu­zey­də Mil­li Qəh­rə­man­la­ra aid gu­şə­lər, fondlar fə­a­liy­yət gös­tə­rir­mi?

Qeyd edək ki, İs­tiq­lal Mu­ze­yin­də xal­qı­mı­zın qəh­rə­man­lıq ta­ri­xi­ni əks et­di­rən bö­yük bir gu­şə var. Ye­ri gəl­miş­kən onu da vur­ğu­la­yaq ki, İs­tiq­lal Mu­ze­yi Azər­bay­ca­nın döv­lət müs­tə­qil­li­yi­nin ya­şı­dı­dır. Yə­ni mu­ze­yin əsa­sı 1991-ci il­də qo­yu­lub. Ekspo­nat­la­rın ümu­mi sa­yı 20 mi­nə ya­xın­dır. Mu­ze­yin ya­ra­dıl­ma­sın­da baş­lı­ca məq­səd ən qə­dim za­man­lar­dan mü­a­sir döv­rü­mü­zə qə­dər Azər­bay­can xal­qı­nın öz müs­tə­qil­li­yi uğ­run­da apar­dı­ğı mü­ba­ri­zə­nin mər­hə­lə­lə­ri­ni və mə­də­ni-ta­ri­xi hə­ya­tın­da­kı mü­hüm ha­di­sə­lə­ri ar­dı­cıl şə­kil­də əks et­dir­mək­dir. Mu­ze­yin ekspo­zi­si­ya­sı 6 zal­da yer­ləş­di­ri­lib. Azər­bay­can ta­ri­xi­nin qə­dim dövrlə­ri­nə aid ar­xe­o­lo­ji qa­zın­tı­lar za­ma­nı ta­pıl­mış müx­tə­lif mə­i­şət əş­ya­la­rı, for­ma­ca fərqlə­nən sax­sı qab­lar, əmək alət­lə­ri, ha­be­lə əqiq mun­cuq­lar, tunc döv­rü­nün bə­zək nü­mu­nə­lə­ri, dö­yüş si­lah­la­rı ilə ya­na­şı, ta­rix bo­yu xal­qı­mız tə­rə­fin­dən qə­bul edil­miş döv­lət­çi­lik rəmzlə­ri, Azər­bay­can Xalq Cum­hu­riy­yə­ti­nin bu­rax­dı­ğı poçt mar­ka­la­rı, pul əs­ki­nas­la­rı, döv­lət ida­rə­lə­ri­nə məx­sus olan sə­nəd­lə­rin nü­mu­nə­lə­ri, ha­be­lə o dövrdə tə­sis olun­muş or­den və me­dal­la­rın es­kiz­lə­ri nü­ma­yiş et­di­ri­lir. Mu­ze­yin di­gər zal­la­rın­da XX əs­rin I ya­rı­sın­da Cə­nu­bi Azər­bay­can­da baş ver­miş mil­li-azad­lıq hə­rə­kat­la­rı, 1920-1950-ci il­lər­də tö­rə­dil­miş rep­res­si­ya­lar, 1941-1945-ci il­lər­də azər­bay­can­lı­la­rın İkin­ci Dün­ya mü­ha­ri­bə­sin­də iş­ti­ra­kı və Er­mə­nis­ta­nın Azər­bay­ca­nın Dağ­lıq Qa­ra­bağ vi­la­yə­ti­nə əra­zi id­di­a­sı ilə apar­dı­ğı mü­ha­ri­bə, ümu­mi­lik­də er­mə­ni ter­ro­riz­mi ba­rə­də faktlar gös­tə­ri­lir. Mu­ze­yin ekspo­zi­si­ya­sın­da xal­qı­mı­zın qan yad­da­şı olan 20 Yan­var, Xo­ca­lı fa­ci­ə­si ki­mi dəh­şət­li ha­di­sə­lər də öz ək­si­ni ta­pıb. Mu­ze­yin 6-ci za­lın­da isə Azər­bay­ca­nın son il­lər­də­ki ic­ti­mai hə­ya­tı, öl­kə­nin xa­ri­ci si­ya­sə­ti, iq­ti­sa­diy­ya­tı, təh­sil, mə­də­niy­yə­ti, ha­be­lə or­du qu­ru­cu­lu­ğu ge­niş şə­kil­də işıq­lan­dı­rı­lıb.

İs­tiq­lal Mu­ze­yi­nin baş mü­ha­fi­zi Ai­da Axun­do­va bi­zim­lə söh­bə­tin­də bil­dir­di ki, mu­ze­yin hə­ya­ta ke­çir­mək is­tə­di­yi ən bö­yük la­yi­hə­lər­dən bi­ri Mil­li Qəh­rə­man­la­ra aid fondla­rın ya­ra­dıl­ma­sı­dır. O qeyd et­di ki, mu­zey rəh­bər­li­yi və mu­zey əmək­daş­la­rı Qa­ra­bağ mü­ha­ri­bə­sin­də şü­ca­ət gös­tə­rən, şə­hid olan hər bir Və­tən oğ­lu­nun xa­ti­rə­si­nə bö­yük eh­ti­ram­la ya­na­şır. "Biz hər za­man şə­hid­lə­ri­mi­zin ru­hu­na bö­yük eh­ti­ram gös­tə­ri­rik. Bi­zim mu­zey 2016-cı ili bü­töv­lük­də Mil­li Qəh­rə­man­la­ra həsr et­miş­di. İl bo­yu mək­təb­lər­də Mil­li Qəh­rə­man­lar­la bağ­lı təd­bir­lər ke­çir­dik, mu­zey­lər­də sər­gi­lər aç­dıq. Ke­çən ilin no­yabr ayın­da bü­tün gö­rü­lən iş­lə­rin ye­ku­nu ola­raq mu­zey­də yük­sək sə­viy­yə­li təd­bir ke­çir­dik. Bil­di­yi­miz ki­mi, bi­zim 215 Mil­li Qəh­rə­ma­nı­mız var. Am­ma tə­əs­süf ki, biz o Mil­li Qəh­rə­man­la­rın ha­mı­sı­nın əş­ya­la­rı­nı əl­də edə bil­mə­mi­şik. Ai­lə­lər Mil­li Qəh­rə­man­la­ra, şə­hid­lə­rə aid əş­ya­la­rı mu­zey­lə­rə ver­mək is­tə­mir. O əş­ya­la­rı bi­zim mu­ze­yə də, Ta­rix Mu­ze­yi­nə də, ra­yon-ta­rix di­yar­şü­nas­lıq mu­zey­lə­ri­nə də ve­rə bi­lər­lər. Çox ar­zu edər­dik ki, şə­hid ai­lə­lə­ri öv­lad­la­rı­na, ya­xın­la­rı­na aid əş­ya­la­rı mu­zey­lə­rə təh­vil ver­sin­lər. Bu hal­da o əş­ya­lar da­ha yax­şı qo­run­maq­la, həm də sər­gi­lər­də nü­ma­yiş olu­nar. Biz ba­car­dı­ğı­mız qə­dər əş­ya­lar top­la­ya bil­mi­şik. İs­tiq­lal Mu­ze­yin­də on nə­fər­dən çox Mil­li Qəh­rə­ma­nın şəx­si fon­du var. Bu fondlar­da on­la­ra aid əş­ya­lar, ge­yim­lər qo­ru­nur. Am­ma bü­tün Mil­li Qəh­rə­man­la­rı əha­tə edə bil­mə­mi­şik. Bu da onun­la bağ­lı­dır ki, on­la­rın ai­lə­lə­ri, ya­xın­la­rı bi­zə dəs­tək ol­mur. Tə­əs­süf­lər ol­sun ki, də­fə­lər­lə mü­ra­ci­ət et­mə­yi­mi­zə bax­ma­ya­raq, sə­si­mi­zi eşi­dən­lər az­dır. Ai­lə­lə­ri bi­zə Mil­li Qəh­rə­man və şə­hid­lə­rin əş­ya­la­rı­nı çox vaxt mü­vəq­qə­ti ve­rir. Yə­ni sər­gi bi­tən ki­mi ge­ri apa­rır­lar. Si­zin qə­ze­ti­niz va­si­tə­si­lə bir da­ha şə­hid və Mil­li Qəh­rə­man ai­lə­lə­ri­nə mü­ra­ci­ət edi­rəm ki, qəh­rə­man­la­rı­mı­zın şəx­si əş­ya­la­rı­nı mu­ze­yə təh­vil ver­sin­lər. Biz on­la­rın şəx­si fondla­rı­nı ya­rat­ma­lı­yıq. Hər bi­ri­miz qəh­rə­man­lıq ta­ri­xi­mi­zi ya­şat­ma­lı­yıq"-de­yə A.Axu­no­va bil­dir­di.

A.Axun­do­va­nın söz­lə­ri­nə gö­rə, İs­tiq­lal Mu­ze­yin­də ap­rel dö­yüş­lə­rin­də şə­hid olan Və­tən öv­lad­la­rı­nın da xa­ti­rə­si­nə bö­yük eh­ti­ram var. Mu­zey­də on­lar­la bağ­lı gu­şə­lə­rin ya­ra­dı­la­ca­ğı­nı de­yən A.Axun­do­va­nın söz­lə­ri­nə gö­rə, ap­re­lin 4-də ap­rel dö­yüş­lə­ri­nin 1-ci il­dö­nü­mü ilə bağ­lı bö­yük təd­bir ke­çi­ri­lə­cək:"Sər­gi­də ap­rel dö­yüş­lə­ri ilə bağ­lı ma­te­ri­al­lar, dö­yüş­çü­lə­rə aid əş­ya­lar və di­gər ekspo­nat­lar nü­ma­yiş et­di­ri­lə­cək. Mən ai­lə­lə­ri ba­şa dü­şü­rəm, on­lar üçün şə­hid­lə­rin əş­ya­la­rı­nı mu­zey­lə­rə ver­mək çə­tin­di. Çün­ki ya­ra­la­rı tə­zə­dir. On­la­rın ağ­rı­sı bi­zim ağ­rı­mız­dı. Am­ma qəh­rə­man­lıq ta­ri­xi­mi­zi ya­şat­ma­lı­yıq. On­la­rın mu­zey­lər­də fondla­rı ya­ra­dıl­sa, biz öz qəh­rə­man­lıq ta­ri­xi­miz haq­qın­da gənc nəs­lə, xa­ri­ci qo­naq­la­ra mü­fəs­səl mə­lu­mat­lar ve­rə bi­lə­rik".

İra­də SA­RI­YE­VA

Son xəbərlər