Azərbaycana səfərə gəlmiş Ukraynadakı Holokost Tarixini Araşdırma Mərkəzinin direktoru Anatoli Podolskinin APA-ya müsahibəsi.

   - Azərbaycana səfərinizdə məqsəd nədir?

   - Mən ilk dəfədir Azərbaycana səfər edirəm. Kiyevdə yaşayan dostum və həmkarım Burzu Əliyevin dəvətilə bura gəlmişəm. Biz 15 ilə yaxındır dostluq edirik. Mən tarixçiyəm. Burzu Azərbaycanın mürəkkəb tarixi haqqında mənə çox danışıb. Söhbət keçmişin gizli qalan məqamlarından gedir. Azərbaycan tarixinin sovet dövründə naməlum qalmış keçmişi - 1918-ci ilin mart qırğını, eləcə də son 20 ilin hadisələri, Ermənistan-Azərbaycan münasibətləri, Dağlıq Qarabağ faciəsi ilə tanış olmaq və bunun əsasında rus dilində, mümkün olarsa həm də ingilis dilində məqalə hazırlamaq ideyası var. Bu mövzu barədə Azərbaycandan kənarda çox az şey bilirlər. Mən bir həftə ərzində tarixçilərlə, ictimaiyyət nümayəndələri ilə görüşdüm və Azərbaycanda keçmiş haqqında həqiqətlərin işıqlandırılması arzusunu gördüm. Gənc nəsil bu həqiqətləri bilməlidir. Tarixi ədalət bərpa olunmalıdır. Mən Azərbaycana bir həftəlik səfərim əsasında analitik məqalə yazmaq və Ukraynada dərc etdirmək istəyirəm. Mümkün olarsa, bu yazını Avropanın ingilisdilli nəşrlərində də dərc etdirmək niyyətindəyəm.

   - Qubadakı kütləvi məzarlığı ziyarət etmisiniz. Bu barədə təəssüratlarınızı bilmək maraqlı olardı.

   - Biz Qubada inşa edilməkdə olan memoriala getdik. Bura 1918-ci ildə baş vermiş qırğınların azərbaycanlı, çox güman ki, həm də yəhudi qurbanlarının kütləvi məzarlığıdır. Güllə seçim etmir. Bu hadisələr ermənilərin əli ilə zorla sovet hakimiyyəti qurularkən baş verib. Bu gün bu haqda həqiqətləri yazmaq lazımdır. Keçmiş haqqında yazarkən vicdanlı olmaq vacibdir. Fikrimcə, Qubadakı memorialın açılışı çox önəmlidir. Ermənistandakı gənclər də gəlib bura baxa bilər. Memorial ona görə lazımdır ki, insanlar bura gəlsin və gələcəkdə belə hadisələr təkrarlanmasın.

   - Qubadakı yəhudi icması ilə görüşünüz haqqında nə deyə bilərsiniz?

   - Biz Qırmızı qəsəbədə olduq. XIX əsrin ortalarında tikilmiş sinaqoq və məscidi gəzdik. Bu məkanlar mədəniyyətlərin qarşılıqlı əlaqəsinin, mehriban qonşuluq münasibətlərinin simvoludur. İcma təmsilçiləri Qubada onlara olan münasibəti yüksək qiymətləndirir. Yəhudi gənclərin nikahına da şahid olduq. Mən gördüm ki, onlar keçmişinə çox həssasdır. Gedənlər olsa da, Qubaya qayıdıb burada yaşayanlar da var.