"Yeni Müsavat" qəzetinin son iki sayında millət vəkili Pənah Hüseyn, Müsavat Partiyası Mərkəzi İcra Aparatının rəhbəri Arif Hacılı və Azərbaycan Demokrat Partiyasının sədri Sərdar Cəlaloğlu arasında gedən polemikalarda bir-birindən maraqlı nüanslar ortaya çıxır.
   Bu polemikanın gedişində A.Hacılı Müsavat Partiyasının siyasi proseslərə təsir imkanlarının Azərbaycan Xalq Cəbhəsi Partiyası və Klassik Xalq Cəbhəsi Partiyasından da üstün olduğunu dilə gətirib: "Mən bu gün Müsavat Partiyasının siyasi proseslərə təsir imkanlarının AXCP-dən də, KXCP-dən də üstün olduğu düşüncəsindəyəm. Düzdür, bizim imkanlarımız, gücümüz, strukturlarımız arzu etdiyimiz səviyyədə deyil. Ancaq mənim məlumatlarıma görə, bu imkanlarımız adını qeyd etdiyim təşkilatlarda olduğundan üstündür". Bu açıqlamadan belə görünür ki, Müsavatın hazırkı mərhələdə proseslərə təsir imkanları adları sadalanan digər iki təşkilatdan xeyli güclüdür. Görəsən, Arif Hacılının dediyi bu fikrə AXCP və KXCP-də necə yanaşırlar? Onlardamı bu fikirlərlə razıdır, yoxsa...?
   KXCP sədrinin təşkilat məsələləri üzrə müavini Bəybala Əbil Müsavat funksionerinin fikirlərilə razı deyil. Belə ki, ona görə, hansı partiyanın güclü olub-olmadığını demokratik seçkilər göstərir: "Arif Hacılı yüksək səlahiyyətli Müsavat yetkisi olaraq öz partiyası haqqında fikir söyləyib. Amma bu fikirlərin nə dərəcədə həqiqət olub-olmadığını, mənə elə gəlir ki, ölkədə keçirilən demokratik seçkilər göstərir. Mən belə hesab etmirəm ki, Klassik Xalq Cəbhəsi Partiyasının potensialı Azərbaycandakı hər hansı bir partiyanın potensialından azdır. Bunu partiya sədrinin təşkilat məsələləri üzrə müavini kimi işin içində olan bir adam olaraq deyirəm. Arif bəyi başa düşmək olar, yəqin ki, öz partyası barədə təbliğat xarakterli fikirlər səsləndirib. Sevinərdik ki, təkcə Müsavat Partiyası deyil, ümumiyyətlə digər partiyalar da güclü olsun. Hər bir partiya o qədər güclü olsun ki, onlar ölkənin taleyini həll etmək imkanına malik olsun. Düşünürəm ki, belə fikirlərdənsə, seçki ilində demokratik düşərgədəki partiyaları daha çox birləşdirən, seçkinin demokratik keçməsi istiqamətində onları birgə fəaliyyətə səsləyən müstəvidə fikirlər səslənsə daha yaxşı olar. Amma kimin potensialının daha güclü olduğu barədə fikirlər səsləndirmək indiki məqamda ümumi işimizə o qədər də xeyir gətirməz. Demokratik seçki keçirilsə, partiyaların da bütün gücü ortalığa çıxacaq. Hələlik bu olmadığından, partiyaların potensialı barədə fikir yürütmək çox çətindir. Partiyaların gücü demokratik seçkilərdə bilinər. Fəaliyyətimizi də bu istiqamətdə qurmalıyıq ki, partiyalar olduğu kimi görünə bilsin".
   AXCP sədrinin müavini Fuad Qəhrəmanlı da Müsavat yetkilisinin dediklərilə razılaşmır: "Arif Hacılı konkret AXCP-yə ittiham olaraq həmin fikirləri söyləmədiyindən, onu şərh etməyə ehtiyac yoxdur. O, sadəcə olaraq, debat əsasında fikir bildirib. Bunu şərh etməyə, mənə elə gəlir ki, ehtiyac da yoxdur. Azərbaycanda hakimiyyət tərəfindən siyasi partiyaların fəaliyyətinə ciddi əngəllər yaradılır. Ölkədə siyasi fəaliyyət azadlığı məhdudlaşdırılıb, kütləvi aksiyaların keçirilməsinə məhdudiyyət qoyulub. Belə bir şəraitdə siyasi partiyaların cəmiyyətlə dialoq imkanları çox məhdud və çətin olduğundan, onların ictimai və siyasi proseslərə təsir gücünü artıq müşahidə etmək imkanları o qədər də güclü deyil. Parlament seçkiləri ərəfəsində siyasi partiyaların ortada müşahidə üçün hər hansı bir mexanizmi olmadığından, kimin güclü olduğu mübahisəsinə girişmək daha çox onlar arasında xoşagəlməz münasibətlərin formalaşmasına gətirib çıxara bilər. Seçkilər ərəfəsində bizim qarşımızda duran əsas hədəf, daxili narazılıq yaradacaq məqamları bir kənara qoyaraq, müxalifətin birliyini təmin etmək, cəmiyyəti məhz müxalifətin simasında siyasi dəyişikliklər etməyə qadir olan bir qüvvənin varlığına inandırmaqdan ibarətdir. Həmin proseslərdə kimin nə dərəcədə, nə səviyyədə rol oynayacağına gəldikdə, bu, seçki prosesində kimin nə qədər səs alacağı ilə bağlıdır. Bu da demokratik seçki keçiriləcəyi təqdirdə və kütləvi aksiyaların təşkilində partiyaların göstərəcəyi güclə bəlli olacaq. İndi kimin nə dərəcədə güclü olmasından daha önəmli məsələ hakimiyyətə münasibətdə kimlərin daha prinsipial mövqedən çıxış etməsidir. Vurğunu məhz bunun üzərinə salmaq və həmin kriteriya baxımından da müxalifətin birliyinin təmin olunmasına nail olmaq lazımdır. Aydındır ki, indi heç bir partiyanın Azərbaycanda siyasi situasiyanı dəyişmək imkanı yoxdur. Həmin vəziyyət isə siyasi partiyaların öz fəaliyyətlərini əlaqələndirməsinə zərurət yaradır".
   

"Yeni Müsavat" qəzetinin baş redaktoru, Müsavat Partiyasının üzvü Rauf Arifoğlu APA-ya müsahibəsində Müsavat Partiyasının başqanlığına namizəd olmaq fikriniz varmı? sualına belə cavab verib:
   - Mənim Müsavat Partiyasının bu ilin sonunda keçiriləcək qurultayında başqanlığa heç bir iddiam yoxdur, bu istiqamətdə də çalışmıram.
   - Bəzən belə təkliflər səslənir ki, partiya Nizamnaməsinə dəyişiklik edilsin və İsa Qəmbər başqanlıqdan getməsin...
   - Bu, artıq qeyri-mümkün məsələdir. Əslində, mən bu barədə danışmaq istəmirəm. İsa Qəmbər gedəcək, onu heç bir qüvvə bu qərarından döndərə bilməz. Çünki mən bu adamı tanıyıram, ona görə də olmayacaq bir şey barədə fikir bildirmək istəmirəm.
   - Sizcə İsa Qəmbərdən sonra Müsavat Partiyası AMİP və Liberal Partiya kimi zəifləməyəcək ki...
   - Problemlər olacaq, elə indidən başlayıb. Amma gərək ortaya fərqli nəticə qoyaq, çalışaq ki, bu problemlər həyatımızı qoyduğumuz bu partiyanı sıradan çıxarmasın, parçalamasın, bölməsin.
   - Son vaxtlar Müsavat və Liberal partiyaları arasında başlayan qarşıdurmanı necə qiymətləndirirsiniz?
   - Bu qarşıdurmanın əsas səbəbkarı Əvəz Temirxandır. O, zaman-zaman danışığını bilməyən, danışdıqları ilə müxalifətə zərər verən birisidir. O öz danışdıqları ilə həm Liberal Partiyaya, həm də Lalə Şövkətə "ayı xidməti" göstərmiş oldu. Əvəz Temirxan sussa, heç bir problem qalmayacaq.
   - Parlament seçkilərinə namizədliyinizi irəli sürəcəksinizmi?
   - Bəli, fikrim var. Xəritədə müəyyən seçki dairələrini işarə etmişəm. Qəti qərarımı isə bu aylarda verəcəyəm.

"Bir işi görməzdən əvvəl onu ətraflı öyrənib, bunun üçün zəmin yaratmalısan. Mən səfir olan zamanlar da viza rejiminin qarşılıqlı ləğvinin tərəfdarı idim. Biz bu işi gec-tez görməliyik. Ancaq əvvəlcə buna şərait yaradılmalıdır.
   Mən dəfələrlə sərhəddən keçmişəm və görmüşəm ki, həm İran, həm də Azərbaycan tərəfdə sərhəd keçid məntəqələrində problemlər var". Bu açıqlamanı APA-ya İranın Azərbaycandakı keçmiş səfiri Əfşar Süleymani verib. Sabiq diplomat deyib ki, keçid məntəqələrində lazımi infrastruktur yaradılmayıb: "Adamlar sərhədə gəldiyi zaman artıq vaxt itirməməli və bir neçə dəqiqə ərzində keçib getməlidir. Birtərəfli qaydada vizanı ləğv etdiyi üçün bu iş daha çox İran tərəfinin üzərinə düşür. Sərhəd keçid məntəqəsində xidmət edən insanların sayı artırılmalıdır. Yəni hər gün sərhədi neçə nəfərin keçdiyini müəyyənləşdirib, ona uyğun şərait yaradandan sonra vizanı ləğv etmək lazımdır".
   Ə.Süleymani səfir olduğu zaman bu məsələ ilə bağlı maraqlı təkliflərlə çıxış etdiyini, lakin onların yerinə yetirilmədiyini deyib: "Çoxları bilir ki, həm İrana, həm də Azərbaycana gedib-gələn insanların səfərlərinin əsas məqsədi ticarət işlərilə məşğul olmaqdır. Müəyyən bir qisim insan da ziyarət məqsədilə gəlib-gedə bilər. Ona görə də təklif edirdim ki, hər iki tərəfdə sərhəd yaxınlığında böyük bazarlar qurulsun. Adamlar da sərhədi keçib rahat ticarətlə məşğul olsunlar. Belə olsa, sərhədlərin təhlükəsizliyi daha çox qorunar. Bu iş narkotik qaçaqmalçılığının da qarşısını ala bilər. Eyni zamanda, İranda Ənzəli limanında azad iqtisadi zona yaradılıb. Lakin bu zonadan indiyədək istifadə olunmur. Mən istəyirdim ki, orada sərbəst ticarət əlaqələri qurulsun. Hətta oradan sərnişin gəmiləri də yola salına bilər. Çox yaxşı imkanlar var. Bu imkanlardan ardıcıl, məntiqlə, hesab-kitabla istifadə etmək lazımdır".
   

Yeni Azərbaycan Partiyasının icra katibi Əli Əhmədov Ukraynada prezident seçkilərində qələbə çalmış Regionlar Partiyasının lideri Viktor Yanukoviçə təbrik məktubu göndərib.
   APA-nın Ukrayna mətbuatına istinadən verdiyi məlumata görə, təbrikdə deyilir: "Əminik ki, sizin rəhbərliyiniz altında iqtisadi inkişafın sürətləndirilməsi, əhalinin rifahının artırılması və cəmiyyətin konsolidasiyası istiqamətində irimiqyaslı proqramlar həyata keçiriləcək. Biz Yeni Azərbaycan Partiyası və Regionlar Partiyası arasında dostluq və əməkdaşlığa xüsusi əhəmiyyət veririk. Ümid edirik ki, ümumi səylərimiz nəticəsində bu əlaqələr daha da inkişaf edəcək".
   

İrana havadan raket müdafiə sisteminin göndərilməsi texniki problemlər səbəbilə təxirə salınıb APA-nın "Amerikanın səsi" radiostansiyasına istinadən verdiyi xəbərə görə, bu barədə Rusiya rəsmilərindən biri bildirib.
   Onun sözlərinə görə, problemlər həll ediləndən sonra proses həyata keçiriləcək. Ancaq o, problemin nə qədər müddət ərzində həll ediləcəyi barədə heç bir açıqlama verməyib. İran iki ölkə arasında imzalanmış razılıq əsasında Tehranı S-300 sistemilə təmin edə bilməməsinə görə Moskvadan şikayətlənirdi. İran rəsmiləri bildirmişdilər ki, ləngimə ABŞ və İsrailin təzyiqləri altında baş verir.
   İki ölkə Tehrana İranın nüvə obyektlərinə hücumların qarşısını almağa imkan verən raket sistemlərinin satılmasına ciddi qarşı çıxır. S-300 növlü təyyarə və raket vuran sistemin İrana göndərilməsinin təxirə salınması İsrailin baş naziri Benyamin Netanyahunun Moskva səfərindən bir gün sonraya təsadüf edir. Bu arada Rusiyanın xarici işlər naziri Sergey Lavrov İrana nüvə zənginləşdirilməsi fəaliyyətini dayandırmağı tövsiyə edərək bildirib ki, əks təqdirdə BMT-nin Təhlükəsizlik Şurası bu ölkəyə qarşı yeni sanksiyalar tətbiq edə bilər.
   
   

Məlum olduğu kimi, son bir neçə ayda regionda baş verən hadisələr sırasında ən çox diqqət cəlb edənlərdən biri də Türkiyə və Ermənistan arasında Sürix protokolları ilə bağlı baş verən olaylardır. Məsələ ətrafında cərəyan edən proseslər barəsində isə beynəlxalq araşdırma mərkəzləri tərəfindən müxtəlif proqnozlar verilməkdədir.
   Məsələn, ABŞ-da yerləşən "Rand" təşkilatının analitikləri tərəfindən hazırlanan məruzəyə görə, əslində Türkiyə-Ermənistan münasibətlərinin normallaşması müsbət haldır və bu proses baş tutarsa, Ermənistanın Moskvadan asılılığı azala bilər: "Eyni zamanda, Türkiyənin Avropa Birliyinə tam hüquqlu üzv olmaq şansı artar". Lakın təşkilatın analitikləri iki ölkənin münasibətlərinin yaxşılaşması prosesinin hələlik tam baş tutmadığını xüsusi vurğulayırlar. Bunun səbəblərindən biri kimi Dağlıq Qarabağ münaqişəsini göstərir, problemin həll olunmamasının Türkiyə-Ermənistan münasibətlərinin yaxşılaşması prosesini çətinləşdirdiyini qeyd edirlər. Prosesə mane olan digər amil kimi, ABŞ Konqresinin qondarma "erməni soyqırımı" layihəsini müzakirəyə çıxarmaq niyyəti göstərilir. Analitiklər hesab edir ki, qanun layihəsi qəbul olunarsa, Birləşmiş Ştatlarla Türkiyənin münasibətlərini yaxşılaşdırmağa çalışan Obama administrasiyasının səyləri boşa çıxacaq. Rəsmi Ankaranın da müəyyən adekvat addımlar atacağı istisna edilmir. Bu səbəbdən "Rand" təşkilatının analitikləri bildirir ki, ABŞ Konqresi qondarma "erməni soyqırımı" layihəsini müzakirəyə çıxararsa, proseslərin daha gərgin xarakter almasına şərait yaradacaq və bununla regionda olduqca ziddiyyətli bir mənzərənin yaranmasına səbəb olacaq.
   Qeyd edək ki, rəsmi Ankara Türkiyə - Ermənistan münasibətləri və qondarma erməni soyqırımının Konqresdə müzakirəyə çıxarılmasından narahatdır. Bununla bağlı rəsmi Ankara Vaşinqtona nümayəndə göndərib.
   Bundan başqa, qondarma "erməni soyqırımı" iddialarının ildönümü ərəfəsində ABŞ-a səfəri çərçivəsində Türkiyənin baş naziri Rəcəb Tayyib Ərdoğan bu iddialarla bağlı Barak Obamaya xəbərdarlıq edəcək.
   Qeyd edək ki, Türkiyə Böyük Millət Məclisinin xarici əlaqələr komitəsində Ankara ilə İrəvan arasında münasibətlərin normallaşdırılmasını nəzərdə tutan Sürix protokollarına baxılıb. Komissiyanın üzvləri hamılıqla bəyan edib ki, Dağlıq Qarabağ münaqişəsi həllini tapmadan Sürix protokollarının parlamentdə müzakirəsi yolverilməzdir. Cumhuriyyət Xalq Partiyasının sədr müavini Onur Öymən "Milliyyət" qəzetinə açıqlaamsında qeyd edib ki, komitənin bu qərarı hakim Ədalət və İnkişaf Partiyasının üzvləri tərəfindən də tam dəstəklənib: "Biz onların heç bir sözünə inanmasaq da, fakt faktlığında qalır. Onlar da bu qərarı dəstəklədilər. Hadisələrin sonrakı inkişafının necə olacağına baxacağıq". Komitənin məlum qərarı barədə ABŞ-ın bu ölkədəki səfiri Ceyms Cefri də məlumatlandırılıb.
   

Mətbuatın yazdığına görə, İran prezidenti Mahmud Əhmədinejad İsrailin bu ilin yaz-yay aylarında ölkəsinə hücum planlaşdırdığını bildirib. Əhmədinejad Tehranda keçirdiyi mətbuat konfransında İsrailin yazda və yaxud yayda müharibəyə başlamaq üçün səbəb axtarması barədə kəşfiyyat məlumatı aldıqlarını açıqlayıb:
   "Ancaq hələ son qərarı verməyiblər. Belə bir hücuma verəcəyimiz cavab və bölgə ölkələrinin mövqeyi İsraili məhv edəcək"-deyə o vurğulayıb. Sirr deyil ki, Tehranla Tel-Əviv və onun arxasında dayanan Vaşinqton arasında münasibətlərdəki gərginlik artıq kulminasiya nöqtəsinə çatıb. İranın nüvə silahı əldə etmək istiqamətində son fəaliyyəti Qərbi ona qarşı daha kəskin addımlar atmağa sövq edir. Belə ki, Tehranın, Əhmədinejadın dediyinə görə, 20 faizlik zənginləşdirilmiş uranı əldə etməsi, ABŞ başda olmaqla, Qərb ölkələrini ona qarşı sanksiyaları kəskinləşdirməyə meylləndirib. Buna görədir ki, artıq qərb İran ətrafında halqanı daha da daraltmaq üzrədir. Hətta Rusiyada Tehrana münasibətdə daha kəskin mövqe sərgiləməyə başlayıb. Belə ki, Moskvanın da sanksiyaların möhkəmləndirilməsində maraqlı olduğu üzə çıxmaqdadır. Belə bir halda uran məsələsində inadından dönməyən İran özünün təkləndiyini görür. Buna görə də yüksək rütbəli Tehran rəsmilərinin dililə belə bir ideya ortalığa atırlar ki, guya İsrail yaz-yay aylarında İrana hücum edəcək. Əslində isə bu gözlənilmir. Düzdür, sözügedən iki ölkə arasında münasibətlər qurd ilə quzu arasında olan münasibətlər səviyyəsindədir. Yəni onlardan heç biri digərini dövlət olaraq tanımır. İranın uranın zənginləşdirilməsi prosesinə başlaması isəa həmin münasibətləri daha da uçuruma aparıb. Amma bütün hallarda Tel-Əvivin Tehrana zərbə endirəcəyi ağlabatan deyil. Bildiyimiz kimi, İsrailin arxasında ABŞ durur. Onlar çox gözəl anlayır ki, İsrailin İrana zərbə endirməsi ərəb dünyasında Tel-Əvivə olan nifrətin daha da pisləşməsinə gətirib çıxarar. Belə vəziyyət isə İran ətrafında halqının daralmasına olan ümidlərin puça çıxması ilə nəticələnə bilər. Bu mənada, hətta ABŞ İranla müharibəyə başlasa belə, indiki halda bu elə də inandırıcı görünmür, İsrailin həmin prosesdə iştirakı gözlənilmir. Bunu Tehran rəsmiləri də anlamamış deyil. İsrailin guya yaz-yay aylarında hücum edəcəyi barədə onların dedikləri, sadəcə olaraq, daxili rəyə hesablanmış addımdır. Bildiyimiz kimi, son prezident seçkilərindən üzü bəri İranda daxili vəziyyət heç də stabil deyil. Seçkilərin nəticələrini qəbul etməyən prezidentliyə keçmiş namizəd Musəvi tərəfdarları hər bir fürsətdən istifadə edərək ölkədə etiraz aksiyaları təşkil edirlər. Hakimiyyət isə buna repressiyalarla cavab verir. Görünür, Əhmədinejadın yuxarıda səsləndirdiyi fikirlərin arxasında da məhz bu amil dayanır. Çox güman ki, bu dezinformasiyaları ortaya atmaqla onlar repressiyaları gücləndirməyə bəhanə axtarırlar. Başqa bir tərəfdən, İran prezidenti bununla müxalifəti zəiflətməyi, öz mövqeyini gücləndirməyi də nəzərdə tuta bilər. Belə ki, İsrail məsələsini gündəmə gətirməklə onun İran cəmiyyətində birlik yaradılması, bununla da ölkə müxalifətinin artan təzyiqlərini heçə endirməyi planlaşdırdığı da istisna deyil. İranın uranın zənginləşdirilməsi məsələsində dirəniş göstərdiyini də nəzərə alsaq, yuxarıdakı fikirlərilə Əhmədinejad özünün atom silahı yaratmaq işində haqlı olduğunu, ən azından, Ərəb dünyasına nümayiş etdirmək istəyir. Yəni İsrail hücumlarından müdafiə olunmaq üçün guya belə bir silaha malik olmaq vacibdir.
   "Zerkalo" qəzetinin siyasi şərhçisi Rauf Mirqədirovun da fikrincə, Əhmədinejadın bu bəyanatının arxasında bir neçə faktor ola bilər ki, bunlar arasında da ölkədaxili vəziyyət önəmli yer tutur: "Həmin faktorlardan biri, söz yox ki, ölkədaxili vəziyyətlə bağlıdır. Bütün avtoritar, totalitar rejimlər, daxili-siyasi vəziyyət gərginləşəndə, xarici təcavüz təhlükəsinin mövcudluğu və reallığı arqumentindən istifadə edərək ölkə daxilində vətənpərvərlik və səfərbərlik səviyyəsini artırmağa çalışır. Bununla onlar daxili problemləri arxa plana keçirmək istəyirlər. İranda daxili vəziyyət indi o qədər də sabit deyil. Lakin hətta belə bir qeyri-sabitlik, qarşılıqlı düşmənçiliyin yüksək olduğu şəraitdə də, düşünürəm ki, xarici təcavüz təhlükəsinin mövcudluğu İran cəmiyyətini birləşdirə bilər. Bu faktorlardan həmişə İranda istifadə olunub. Bildiyimiz kimi, bütün düşmənçiliyə baxmayaraq, Əhmədinejada rəqib olan qüvvələr belə İranın xarici təcavüzdən qorunması məsələsində ona qarşı çıxa bilməz. Bu faktor, sözsüz ki, öz rolunu oynayır. Digər tərəfdən, ekspertə görə, ola bilsin ki, bu ABŞ və ərəb dünyası üçün də müəyyən bir mesajdır: "İsrail dəfələrlə bəyan edib ki, beynəlxalq aləm İranın nüvə proqramına qarşı adekvat tədbir görməsə, onlar təkbaşına Tehrana zərbə vurmağa hazırdır. Amma problem ondan ibarətdir ki, ABŞ başda olmaqla, bütövlükdə Qərb hətta İran nüvə proqramının həllinə qərar versə belə, müharibə başladıqda bu əməliyyatlarda İsrailin iştirakında maraqlı deyillər.
   Çünki ABŞ-ın müsəlman dünyasında mövqeyi o qədər də möhkəm deyil. Ona görə də Vaşinqton çalışır ki, öz maraqlarına görə İsrailin hücum fikri varsa, onun qarşısını qabaqcadan alsın. İranın regiondakı nüfuzu pozitiv proseslərə deyil, neqativ proseslərə köklənib. Ərəblərlə İsrail arasında konfliktin mövcudluğu bugünkü İranın regionda yeri və nüfuzunu müəyyənləşdirir. Münaqişə həll olunduqda isə Tehranın buradakı nüfuzu çox aşağı düşəcək. Nə ərəblər, nə də türk dünyası İranla geniş mənada dostdur. Yəni neqativ proseslər olmasa, İranın müsəlman təəssübkeşi kimi çıxış etməsi faktoru aradan qaldırılacaq. Belə bir təhlükənin mövcud olduğunu ortaya atmaqla İran öz ətrafında müəyyən bir koalisiyanın da yaradılmasına çalışır. Əhmədinejadın bəyanatı təbliğati bəyanatdır. Düşünmürəm ki, İranın əlində belə bir məlumat var".
   

Rusiyanın Müdafiə Nazirliyi Birləşmiş Ştatların İrana zərbə endirməsi ehtimalını yüksək qiymətləndirir. APA-nın vesti.ru-ya istinadən verdiyi məlumata görə, bu barədə Baş Qərargah rəisi, general Nikolay Makarov bildirib.
   Onun sözlərinə görə, "amerikalılar İrana zərbə endirilməsi planlarının olduğunu dəqiq və birmənalı şəkildə bildiriblər". Nikolay Makarov xatırladıb ki, bu barədə Qərargah rəisləri birləşmiş komitəsinin sədri admiral Maykl Mullen açıqlama verib.
   Makarov onu da bildirib ki, ehtimal olunan zərbə nəinki İran üçün, həmçinin ümumilikdə bütün region üçün mənfi nəticələrə gətirə bilər: "İran bizim qonşumuzdur və biz vəziyyətə diqqətlə nəzarət edirik. Rusiya rəhbərliyi bunun baş verməməsi üçün bütün lazımi səyləri əsirgəmir".

Qazaxıstanın "Tengiz" və "Korolevskoe" yataqlarında iş aparan "Tengizşevroyl" şirkəti Bakı-Tiflis-Ceyhan (BTC) neft boru kəmərilə neft nəqlini dayandırıb.
   APA-nın "KAZİNFORM"a istinadən məlumatına görə, şirkətin baş direktoru Todd Levi bildirib ki, buna səbəb Azərbaycan tərəfinin neftin nəqli tariflərini artırması olub. Amma BTC kəmərinə neft vurulmaması şirkətin hasil etdiyi neftin həcminə təsir etməyib. T.Levinin sözlərinə görə, "Tengiz" neftini dünya bazarına digər marşrutlarla çatdırmaq üçün maksimum səylər göstəriləcək. Neft "Cənub axın", Xəzər boru konsorsiumu və ya dəmir yolu vasitəsilə nəql oluna bilər.