Orta ümumtəhsil məktəblərində tədris proqramının həddindən artıq yüklü olması şagirdlərin ürəyincə deyil. Şagirdlərin sözlərinə görə, onlara keçilən fənlərin sayı o qədər çoxdur ki, hamısını çatdırıb oxuya bilmirlər. Bir tərəfdən də müxtəlif sahələr üzrə mütəxəssislər öz təmsil olunduqları sahənin orta məktəblərdə tədris edilməsini istəyir.
   Məsələn, bir müddət əvvəl Azad İstehlakçılar Birliyinin sədri Eyyub Hüseynov, Milli Kulinariya Mərkəzinin rəhbəri Tahir Əmiraslanov, dindarlar, dərzilər, modelyerlər, rəssamlar, musiqiçilər və s. sənət sahibləri israr edirdi ki, onların sahəsi məktəblərdə şagirdlərə öyrədilməlidir.
   Qeyd edək ki, E.Hüseynov istehlakçı hüquqlarının öyrədilməsilə bağlı artıq dərslik yazaraq Təhsil Nazirliyinə təqdim edib.
   Bir sıra təhsil ekspertləri hesab edir ki, onsuz da dərs yükü çox ağır olduğundan, əlavə fənlərin tədrisinə ehtiyac yoxdur. Bəziləri isə əksini düşünür. Bu fikirdə olanlara görə, əksər sahələr, xüsusən də hüquqlarımızla bağlı məsələ tədris edilməlidir.
   Azad Müəllimlər Birliyinin sədri Məlahət Mürşüdlünün sözlərinə görə, Sovet dövründə əksər sahələr əmək təlimi dərsinin içində tədris edilirmiş, bu gün də onların şagirdlərə aşılanmasına ehtiyac yaranıb. M.Mürşüdlü hesab edir ki, xüsusən də huquq sahəsi tədrisdə önə çəkilməlidir":Bir çox sahələr var ki, onlar vaxtilə əmək dərsində tədris edilirdi. O vaxt əmək dərsində qızlara ayrı, oğlanlara isə ayrı şeylər öyrədilirdi. Hesab edirəm ki, o dərslərə qayıtmaq lazımdır. Bu gün də əmək dərsi var, amma onun yerinə başqa fənlər tədris edilir. Doğrudur, proqram yüklüdür, amma həftədə bir saat da olsa, təklif edilən sahələrə yer ayrılmalıdır. Çünki bunlar gəncləri əxlaqi-mənəvi cəhətdən mükəmməlləşdirir. Ümumiyyətlə, xarici ölkələrdə orta məktəblərdə hüquq sahəsinin tədrisinə xüsusi yer verilir. Ona görə də, oradakı şagirdlər öz hüquqlarını yaxşı bilir, əsl vətəndaş kimi yetişir. Bizim uşaqlara hüquq fənni xüsusi öyrədilmədiyi üçün şagirdlərimiz öz hüquqlarını bilmir. Əslində isə onlar öz hüququnu bilməlidir ki, gələcəkdə vətəndaş kimi yetişə bilsin. Bu sahələrin öyrədilməsinin zərəri yoxdur".
   Respublika Təhsil Şurasının sədri, professor Əjdər Ağayev isə fərqli düşünür. Onun sözlərinə görə, tədris planından kənar sahələrin bir fənn kimi şagirdlərə keçilməsini təklif edənlər tədris proqramından xəbərsiz adamlardır":Bunu deyən adamlar təhsilin məzmununun elmi əsaslarını bilmir. Buna görə də öz sahələrinin tədrisi onları maraqlandırır. Həqiqətdə isə təhsilin özəyini, canını təşkil edən tədris planı var. Yəni orta məktəbdə hansı fənlər keçilməlidir, o fənlərə neçə saat vaxt ayrılmalıdır, orada praktiki iş nə qədər olmalıdır, nəzəri iş nə qədər olmalıdır və s. Bu tədris planı bütün məktəblərə aiddir. Bu plan olmasa, məktəblər fəaliyyət göstərə bilməz. Zaman-zaman tədris proqramı təkmilləşib, cəmiyyətin, elmin, iqtisadiyyətinin inkişaf səviyyəsinə uyğunlaşdırılıb. Bu gün də Azərbaycanda və dünyanın hər yerində həmin tədris planları dövrün tələblərinə uyğun qurulur. Bu gün elmlər o qədər artıb, inkişaf edib ki. İndi XIX-XX əsr deyil. O elmlərin, sahələrin hamısı haqda ayrı-ayrılıqda bilgi verməyə zaman, vaxt çatmır. Ona görə də yeni bir prinsip-inteqrasiya prinsipi tədris planlarında tətbiq olunur. İnteqrasiyanın vəzifəsi elmləri, fənləri əlaqələndirməkdən ibarətdir. Burada əsas mərkəzdə cəmiyyət hadisəsinə, fəaliyyət hadisəsinə, əmək hadisəsinə, ətraf aləmə, gerçəkliyə, dünyaya baxış dayanıb. Bunların içində də kimyəvi ünsürlər, tarixilik, ictimailik, poetiklik və s. var. Bu sahələrin birləşməsini yaradan fənlər müəyyənləşdirilib. Məsələn, "İnsan və cəmiyyət" fənində hüquq, iqtisadiyyatın əsasları, cəmiyyətin inkişafi, ekoloji məsələlər birləşib. Dünyada da, bizdə də belədir. Bizdə kurrikulum qəbul olunduqdan sonra bu fənnin adını dəyişib "Həyat bilgisi" qoyublar. Bu fənnin içində çox sahələr var".
   Ə.Ağayev bildirdi ki, amma bizdə hələlik bu fənni tədris etməyi bacaran ixtisaslı müəllimlər yoxdur. Onun sözlərinə görə, bu insanlar ali təhsilli olmalı, bu sahələri əlaqələndirməyi bacarmalıdır":Buna görə də bu gün bizim problemimiz istər bu məsələdə, istərsə də digər məsələlərdə güclü, hərtərəfli hazırlığa malik, dövrün, elmin, texnikanın, cəmiyyətin məzmununu əlaqələndirib verə bilən müəllim kadrları hazırlanmalıdır. Biz bunlara nail olmaq üçün ali məktəblərin tədris planında dəyişiklik etməliyik. Yəni buna hazır müəllimlər yetişdirməliyik. Bəziləri cinayət hüququnun, bəziləri mülki hüququn, bəziləri əmək hüququnun tədrisini istəyir. Bu istəklərin heç biri həyata keçən deyil, heç birisi qanuni deyil. Zamanın, dövrün tələbinin pedaqoji elmi əsaslara söykənərək qurulmasına ancaq inteqrasiyada nail olmaq olar. Bu da tədricən həyata keçirilir. Əsas odur ki, musiqi, idman, rəsm, riyaziyyat, dil və s. fənnlər geniş tədris edilməlidir. Qalanları əlaqələndirmə yolu ilə tənzimlənməlidir".
   

Azərbaycanda müəllim-şagird nisbətinin normallaşdırılması mexanizmi araşdırılır. Azərbaycanda ibtidai sinif müəllimlərinin sayının ehtiyac həddindən çox olması hər il təhsilini bu ixtisas üzrə başa vuran kadrların çoxunun işsiz qalması ilə nəticələnir.
   Bakı şəhər Baş Təhsil İdarəsinin (BŞBTİ) strateji təhlil, planlaşdırma və kadrların idarə olunması sektorunun müdiri Bəhman Nəbiyev Trend News-a bildirib ki, idarə, yarandığı 2006-cı ildən başlayaraq, orta məktəblərə yeni ibtidai sinif müəllimlərinin işə qəbulunu dayandırıb.
   Səbəb kimi Nəbiyev sinif komplektlərinin azalmasını və hazırda işləyən müəllimlərin kifayət etdiyini göstərib.
   "Hazırda sinif komplektlərinin sayı 5400-ə yaxındır" - o bildirib.
   Sektor müdirinin sözlərinə görə, hazırda Bakı ümumtəhsil məktəblərində 900-dən artıq müəllim yığma saatlar hesabına işləyir. Bu da o deməkdir ki, onlar 3-cü və 4-cü sinif şagirdlərinə yalnız bədən tərbiyəsi, əmək, təsviri incəsənət dərslərini tədris edir. 1-ci və 2-ci sinif şagirdlərinə gəlincə, Təhsil Nazirliyi ötən ildən etibarən milli kurrikulum müasir təhsil modelini tədbiq edir ki, buna əsasən həmin siniflərdə tədrisi yalnız bir müəllim aparır.
   "Ümumiyyətlə, Azərbaycanda müəllim-şagird nisbəti arzu olunandan yuxarıdır. Regionlarda 8 şagirdə bir müəllim düşürsə, Bakıda fərq daha çoxdur - 10,6 şagirdə bir müəllim düşür" - Nəbiyev bildirib. Onun fikrincə, Azərbaycanda bu nisbətin aşağı salınması prosesi getməlidir.
   Təhsil Nazirliyinin baş məsləhətçisi Musa Əhmədov Trend News-a bildirib ki, işsiz qalmış ibtidai sinif müəllimlərinin problemini həll etmək məqsədilə ixtisasartırma kursları təşkil olunur.
   "Hazırda fəaliyyət göstərən 18 ixtisasartırma təhsil mərkəzində hər il 1500-2000 mütəxəssis ixtisasını dəyişərək daha çox tələbat olan tədris sahələrinə yiyələnirlər", - Əhmədov bildirib. Onun sözlərinə görə, son illər ibtidai sinif müəllimlərilə yanaşı, ixtisası rus dilinin tədrisi olan mütəxəssislərin də sıxlığı yaranıb. Bu da onunla əlaqədardır ki, artıq rus dili məktəblərdə xarici dil kimi qəbul olunur və bu səbəbdən dərs saatları azaldılıb. Daha çox pedaqoji kadra ehtiyac yaranan fənlər isə fizika, kimya kimi dəqiq fənlərdir.
   Eyni zamanda, baş məsləhətçi ibtidai tədris və rus dili ixtisası ilə yaranmış sıxlığı nəzərə alaraq, ali məktəblərin və texnikumların bu iki istiqamət üzrə qəbulunun azaldılmasını məqsədəuyğun hesab edir.
   "XXI Əsr Təhsil Mərkəzi" İctimai Birliyinin rəhbəri Allahverdi Orucovun fikrincə, gənc kadrların orta ümumtəhsil məktəblərində yerləşdirilməsi üçün təqaüd yaşına çatmış müəllimlərin pedaqoji sahədən uzaqlaşdırılmasını tənzimləyən normativ hüquqi bazanın olmasına ehtiyac var.
   "Pensiya yaşlı müəllimlərin kifayət qədər təcrübəsi və biliyi olsa da, müasir zamanla, texnika ilə ayaqlaşmaları çətindir və onlar yüksək təqaüd ayrılması şərtilə ixtisara salınmalıdır" - Orucov hesab edir.
   Bununla belə, Orucov bildirib ki, məktəblərə yeni müəllimlərin qəbulu daha diqqətlə aparılmalıdır.
   "Təhsil sistemində ibtidai sinif və onun müəllimi böyük rol oynayır, şagirdin sonrakı davranışı, təhsilə münasibəti ibtidai sinifdə formalaşır. Bu səbəbdən ibtidai sinif müəlliminin seçimində daha diqqətli olmaq lazımdır və yeni müəllimlər yalnız müsabiqə yolu ilə seçilməlidir" -Birlik rəhbəri deyib.

"Cənub bölgəsində qız uşaqlarının erkən nikaha girmələri barədə səslənən fikirlər reallığı əks etdirmir".
   Bunu APA-nın yerli bürosuna Qafqaz Müsəlmanları İdarəsinin (QMİ) cənub bölgəsi üzrə səlahiyyətli nümayəndəsi Hacı Qəni Axundzadə deyib. Onun sözlərinə görə, dövlət qurumları tərəfindən evlənməsi qeydiyyata alınmayan gənclərə yerli mollalar heç vaxt kəbin kəsmir. Q.Axundzadə deyib ki, bununla bağlı QMİ-nin Qazilər Şurasında da dəfələrlə müzakirələr aparılıb və kəbin kəsmək səlahiyyəti olan bütün axundlara fətvalara qeyd-şərtsiz əməl etmək tapşırılıb: "Biz yalnız əlində dövlət qurumunun möhürü ilə təsdiqlənmiş evlənmək haqqında şəhadətnaməsi olan gənclərə şəriət kəbini kəsirik".

Tənha qocalara qarşı zorakılıq halları artıb. Qadın Krizis Mərkəzindən "OLAYLAR"a bildiriblər ki, tənha qocaların mənzillərini ələ keçirmək hərisliyi yaşlıların həyatını fəlakətə çevirib:
   "Yanvardan indiyədək 6 müraciət daxil olub. Sonuncu müraciət əvvəllər Elmlər Akademiyasında çalışmış elmlər namizədindən daxil olub. Yaşlı qadın qardaşı oğlu tərəfindən döyülərək mənzilindən qovulub. Faktla bağlı Nəsimi Rayon Polis Bölməsinə müraciət edilib". Mənzilindən çıxarılan qadın məscid və ya kilsələrdə gecələyir, "bomj" həyatı sürür: "Qadın qardaşı oğlunun qorxusundan mənzilinə getmək istəmir. Bu problemlə rastlaşanların sayı artır. Maddi problemlər tənha qocaları hədəfə çevirib". Mərkəz məsələ ilə bağlı araşdırmalara başlayıb.
   

Fəlsəfə elmləri doktoru, professor Cəmil Əhmədli vəfat edib. Onun prorektoru olduğu Azərbaycan Avrasiya Universitetindən APA-ya verilən məlumata görə, C.Əhmədli fevralın 9-dan 10-na keçən gecə dünyasını qəflətən dəyişib.
   Universitetdən bildirilib ki, o həmin gün işdə olub. C.Əhmədli dünən Xırdalan qəbiristanlığında torpağa tapşırılıb. Qeyd edək ki, Cəmil Teymur oğlu Əhmədli 1931-ci il oktyabr ayının 27-də Gədəbəy rayonunun Söyüdlü kəndində anadan olub. O əməkdar elm xadimi, Pyotr Elmlər və İncəsənət Akademiyasının akademiki, Bakı Dövlət Universitetində Humanitar fakültələr üzrə fəlsəfə kafedrasının professoru olub.
   C.Əhmədli 400-dən artıq məqalənin, 16 monoqrafiyanın müəllifidir. O 12 doktor, 100-ə yaxın namizəd yetişdirib. İdrak nəzəriyyəsi problemləri, Fəlsəfi kateqoriyalar və prinsiplər problemi, müasir təbiətşünaslığın fəlsəfi problemləri, Elmi Texniki İnqilabın mahiyyəti və sosial nəticələri problemi istiqamətlərində elmi fəaliyyət göstərib. C.Əhmədli 20-dən artıq kitabın müəllifidir.
   
   
   
   

Sərnişin daşımada mövcud olan nöqsanların aradan qaldırılması istiqamətində son illər müvafiq qurumlar tərəfindən bir sıra addımlar atılıb. Məsələn, ölkəyə xeyli miqdarda iri tutumlu avtobus gətirilib ki, onlardan da, əsasən paytaxtın mərkəzində istifadə olunur. Kiçik tutumlu sərnişin nəqliyyatı isə şəhər kənarına doğru sıxışdırılıb.
   İri avtobuslar xeyli insan daşımaq gücündə olmaqla yanaşı, rahatlıq baxımından da əksər sərnişinlərin ürəyincədir. Bundan başqa, avtobusların harda gəldi saxlanmasına qarşı da mübarizə aparılır. Bu qaydalara riayət etməyən sürücülərə 200 manatdan 1000 manatadək cərimə tətbiqi nəzərdə tutulub. Bir müddət bu istiqamətdə atılan addımlar geniş vüsət aldığından, avtobus sürücüləri nəqliyyat vasitəsini dayanacaqdan kənar ərazilərdə saxlamaqdan çəkinməyə başlamışdı.
   Bu, nəqliyyatın gedişində baş verən bəzi neqativ halların aradan qaldırılmasına gətirib çıxarmalı idi. Lakin çox keçmədən bu tədbir də sanki unuduldu. Əksər sürücülər yenə də avtobusu, sərnişinin istəyinə uyğun olaraq, harda gəldi saxlamaqdadır. Sərnişin nəqliyyatı sistemində bir sıra başqa problemlər də üzə çıxmaqdadır.
   Belə ki, bu günlərdə sərnişinlərdən biri redaksiyamıza zəng edərək, avtobusla bağlı başına gələn hadisədən danışdı. Adını açıqlamayan Xırdalan qəsəbə sakini hər gün işə getmək üçün Xırdalan-Bakı və əks istiqamətdə hərəkət edən 325 saylı marşrut avtobusunun xidmətindən istifadə edir. Lakin o,: "Hər gün 325 nömrəli avtobusla Bakıya işə gedir və axşam həmin marşrutla evə qayıdıram. Bildiyimiz kimi, ilin bu vaxtında hava tez qaralır.
   Avtobusda olarkən, xüsusən də sıxlıq olanda, bəzən marşrutun mənzil başına çatdığını görmək mümkünsüz olur. Əvvəllər yenə də marşrutun pəncərəsindən çölə baxmaqla mənzil başına çatdığımızı müəyyənləşdirə bilirdik. Havaların soyuq və qarlı keçdiyi son günlərdə isə mindiyim 325 nömrəli marşurutların heç birinin şüşəsininə təmiz olduğunun şahidi olmamışam.
   Çirkli şüşədən, özü də axşam qaranlığında düşəcəyimiz məkana çatdığımızı müəyyənləşdirmək müşkül məsələdir. Qeyd edim ki, hər gün işdən qayıdarkən düşdüyüm dayanacaq, "skorı pomoş" xəstəxanasına yaxın ərazidadır. Lakin havalar soyuq keçəndən bəri yuxarıda söylədiyim hallar səbəbindən dediyim dayanacaqda düşə bilməmişəm. Artıq üçüncü dəfədir ki, düşəcəyim yerdən xeyli aralı ərazidə, digər dayanacaqda düşməli olmuşam. Buradan evə qayıtmaq uzaq olmaqla yanaşı, palçıqlı havada həm də çətindir.
   Özüm də yaşlı insanam. Olmazmı ki, bu problemi aradan qaldırmaq üçün sürücülər avtobusdakı mikrofon vasitəsilə növbəti dayanacağın hara olduğu barədə sərnişinləri məlumatlandırsın? Necə ki, metroda maşinistlər bu barədə əhalini məlumatlandırır, həmin üsuldan avtobus sürücüləri də istifadə edə bilər.
   Belə olarsa, heç kim mənzil başına yaxın dayanacağı qoyub xeyli aralıda düşməz. Elə sərnişinlər olur ki, getdiyi ünvanı yaxşı tanımır. Bununla bağlı sürücünün hər sərnişinə ayrı-ayrılıqda cavab verməsi də mümkünsüzdür.
   Amma o, mikrofon vasitəsilə avtobusun dayanmalı olduğu məkanları elan etsə, həmin sərnişinlər də ünvanı çox rahat tapa bilər. Ona görə də, müvafiq orqanların bu məsələni tənzimləməsi yaxşı olardı.
   Onlar, ən azından, sürücülərə belə bir göstəriş verə bilərlər". Həqiqətən də, sürücülər hər bir növbəti dayanacaq barədə sərnişinləri məlumatlandırmalıdır. Bunu sürücü də edə bilər, onun köməkçisi olan konduktorlar da. Müasir tipli avtobuslarda mikrofonun quraşdırılması ilə bunun üçün ideal şərait də yaradılıb.
   Amma tənbəllikdənmi, yoxsa səhlənkarlıq üzündən sürücülər dayanacaqlar barədə sərnişinləri məlumatlandırmağa ərinir. Belə bir mədəniyyətin olmamasının nəticəsidir ki, bir sıra hallarda sürücü ilə sərnişinlər arasında bu tip müxtəlif ziddiyyətlər yaşanır.
   Ona görə də, avtobus sürücülərinin də metrolardakı qatarların maşinistləri kimi hər an dayanacaqlar barədə məlumat verməsi vacibdir. Görəsən, sözügedən təklifə müvafiq qurumlar və ekspertlər necə baxır?
   Bakı Şəhər Sərnişinnəqliyyat MMC-nin mətbuat xidmətinin rəhbəri Samir Həsənov təklifi dəstəkləsə də, bizdə mədəni səviyyə kasadlığı üzündən onun real nəticə verəcəyini düşünmür: "Ümumiyyətlə, avtobuslar hər səhər xəttə çıxarkən yuyulmuş, təmiz vəziyyətdə olur. Onlar birbaşa olaraq təmizliyə riayət edirlər. Amma sonradan, ola bilsin, kəskin hava nəticəsində təmizliyə elə də ciddi riayət olunmayıb.
   Mikrofonlara gəldikdə, bəzi sürücülər onları nədənsə yığışdırıb. Digər tərəfdən, bizdə təəssüf ki, mədəniyyət o dərəcədə formalaşmayıb ki, sürücü də mikrofondan istifadə etməklə sərnişini məlumatlandırsın. Amma hər halda, belə olarsa, yaxşı olar.
   Bizdə nədənsə, sərnişinlər özləri də mikrofonla məlumat verilməsini yaxşı qəbul etmir. Belə hallarda sürücünü dolamağa başlayırlar.
   Dəfələrlə bunun şahidi olmuşam. Bunun üçün bizim özümüzdə də mədəniyyət formalaşmalıdır. Bu halın aradan qaldırılması üçün nə etmək olar? Elə də ciddi məsələ deyil. Hələlik bununla bağlı hansısa məsələ qaldırılması gözlənilmir".
   Müstəqil Nəqliyyatçılar İctimai Birliyinin sədri Natiq Əkbərli problemin müvafiq qurumlar qarşısında qaldırılmasına ehtiyac görmür: "Belə halların olmasını jurnalistlər özləri də qeyd edə bilər. Bu halda, yaxşı olar ki, sürücülər mikrofon vasitəsilə növbəti dayanacağı elan etsin. Elə də böyük problem deyil ki, ona ayrıca məsələ kimi baxılsın. Sadəcə olaraq, sərnişinlərin bu tip təklifini qurumlara çatdırmaq lazımdır.
   Amma mənim müşahidələrimə görə, əksər hallarda sürücü növbəti dayanacağın hara olduğunu elan edir. Amma elə olur ki, həmin dayanacaqda sərnişin düşmədiyindən, saxlamadan yoluna davam edir. Əslində avtobus dayanacaq yerlərinin müəyyən olunduğu yerlərdə hökmən dayanmalıdır. Görünür vaxta qənaət etmək üçün sərnişin düşməyəndə bəzən dayanacaqlarda dayanmırlar".
   

Azərbaycan İqtisadi İnkişaf Nazirliyi yanında Antiinhisar Siyasəti və İstehlakçıların Hüquqlarının Müdafiəsi Dövlət Xidməti tərəfindən növbəti monitorinq keçirilib.
   Nazirlikdən "APA-Economics"ə verilən məlumata görə, monitorinq zamanı Bakının Yasamal rayonunda Şərifzadə küçəsi 51 ünvanında yerləşən "Orxan market"də, Meyxanım Bağırovaya məxsus mağazada, 3154-cü məhəllədə Şərafət Kazımova məxsus mağazada, 3142-ci məhəllə, ev 48A ünvanındakı "Gülgəz market"də, 3153-cü məhəllədə "Qüdrət market"də, ev 130, mənzil 44 ünvanında Savalan Əliyevə məxsus mağazada, Suraxanı rayonunda Bazar küçəsi 1 ünvanında Səbirə Məmmədovaya məxsus topdansatış obyektində, "Q" yaşayış sahəsi, Mərkəzi Massivdə Arif İbrahimova məxsus ərzaq topdansatışı obyektində, Nərimanov rayonunda F.X.Xoyski prospekti, ev 110 ünvanında Fədail Həsənova məxsus mağazada, Nadir Ağalarbəyliyə məxsus mağazada, ev 108 ünvanında Afər İsmayılova məxsus mağazada, Nazim Abışova məxsus mağazada, Ə.Əlizadə küçəsi, ev 30, mənzil 18 ünvanında Gülnaz Xəlilovaya məxsus mağazada, T.Şıxəliyev küçəsi, ev 14 ünvanında Samir Qimatova məxsus mağazada, K.Rəhimov küçəsi, 26 ünvanında Nadir Məmmədova məxsus mağazada, Nəsimi rayonunda S.Rəhimov küçəsi, 207 ünvanında "Altı-Qardaş" müəssisəsinə məxsus mağazada, S.Rüstəm küçəsi, 651-ci məhəllə, ev 60 ünvanında Kamran Rəhimova məxsus mağazada, N.Vəzirov küçəsi, ev 41 A/57, mənzil 27 ünvanında Solmaz Qasımovaya məxsus mağazada, S.Rüstəm küçəsi, ev 55 ünvanında "Ruzi market"də, Azadlıq prospekti, ev 100 ünvanında Mehman Vəliyevə məxsus mağazada ümumi çəkisi 600 kiloqrama yaxın saxlama müddəti ötmüş və mənşəyi məlum olmayan ərzaq məhsulları, o cümlədən kolbasa və qənnadı məmulatları, un məmulatları, yağlar, süd və süd məhsulları, balıq, konservləşdirilmiş məhsullar, quru meyvələr, pivə, meyvə şirələri, sular, kofe, çay, göbələk və s. aşkar olunub, satışdan çıxarılaraq məhv edilib.
   Qanun pozuntusuna yol vermiş şəxslər barəsində Azərbaycan Respublikasının İnzibati Xətalar Məcəlləsinə uyğun olaraq inzibati tədbirlər görüləcək.

Kərbəlada azərbaycanlı zəvvarlara silahlı basqın edən "Əl-Qaidə" yaraqlıları tutulub. APA-nın xəbərinə görə, bu barədə "Birlik" İnformasiya Agentliyi xəbər yayıb.
   Agentlik İraqın Kazımiyyə şəhərinin polisinə istinadən bildirir ki, araşdırma nəticəsində zəvvarlara hücum edənlərin dörd nəfərdən ibarət vəhhabi terrorçuları olduğu müəyyən edilib. Məlumata görə, "Əl-Qaidə"yə aid olan bu qrup daha bir neçə belə hadisə törədib. Polis həmçinin qeyd edib ki, bu yaraqlılar artıq ilk terror aktı törətdikdən sonra axtarışda olublar. Sadəcə, tez-tez yerlərini dəyişdikləri üçün onları tutmaq mümkün olmayıb.
   Xatırladaq ki, yanvarın 27-də İraqın Samirə şəhərində azərbaycanlı zəvvarlar silahlı hücuma məruz qalıblar. Nəticədə Azərbaycan vətəndaşları Maştağa sakini, 1994-cü il təvəllüdlü Leyla Əhmədova həlak olub, 1986-cı ildə anadan olan Müşfiq Abdullayev və 1975-ci il təvəllüdlü Nüşabə Nəzərova isə yaralanıb. Yaralılar Bağdadın Kazımiyyə rayonundakı xəstəxanalardan birinə yerləşdirilib, sonra isə mehmanxanaya köçürülüblər. Terror aktı zamanı dünyasını dəyişən Leyla Əhmədova Nəcəf şəhərində dəfn olunub.
   

Xaçmaz polisi bu il yanvar ayı ərzində iki dəfə oğurluq və iki dəfə də oğurluğa cəhd etmiş şəxsi saxlayıb. Bu, evindən oğurluq olmuş Xaçmaz şəhəri, Üzeyir Hacıbəyov küçəsi 34 "a" ünvanında yaşayan Kərimova Ramilə Yunus qızının rayon polis şöbəsinə ərizə ilə müraciətindən sonra mümkün olub.
   Şöbəyə məlumat daxil olan kimi əməliyyatçıların keçirdikləri axtarış tədbirləri öz nəticəsini verib.
   Xaçmaz rayon polis şöbəsinin istintaq bölməsinin baş müstəntiqi İlkin Abdullayevin ANS PRESS-ə verdiyi məlumata görə, əməliyyat istintaq qrupu Qubanın Çiçi kənd sakini 25 yaşlı Əliyev Vusal Ağabəy oğlunun bu il yanvarın 8-də Aydın Səlimov 40 ünvanından da 600 manat dəyərində qızıl-zinət əşyaları oğurlamaqla ev sahibi Yarəliyeva Asya Vaqif qızına xeyli ziyan vurmasını da müəyyən edib.
   Müstəntiq bildirib ki, Vüsal Əliyev əvvəllər də oğurluq maddəsi ilə məhkum olunub və hazırda da Ədliyyə Nazirliyinin Qubanın İqriq kəndi ərazisində məntəqə tipli cəzaçəkmə müəssisəsində cəza çəkir.
   Xaçmaz RPŞ-nin baş müstəntiqi İlkin Abdullayevin sözlərinə görə, təqsirləndirilən Vüsal Əliyev iki dəfə sahibsiz evə girməyə də cəhd göstərib.
   O da məlum olub ki, əvvəlki üç evin sahibi oğurluq barədə hüquq-mühafizə orqanına müraciət etsə də, sonuncu zərərçəkmiş şəxs - Sara Xatun küçəsində yerləşən 19 nömrəli evin sahibi Tahir Hüseynov evinə oğru girməsi və orada gecələməsi barədə polislərdən xəbər tutduğunu bildirib.
   Saxlanılan Vüsal Əliyev 9 saylı cəzaçəkmə müəssisəsindən icazə alaraq çıxdığını və əməlindən peşmançılığını bildirib.
   Hazırda onun barəsində Cinayət Məcəlləsinin 177.2.3-cü maddəsi (oğurluq) ilə başlanılmış cinayət işi ilə əlaqədar istintaq araşdırmaları aparılır.
   

Fevralın 9-da Bakıda və ölkənin bir sıra rayonlarında elektrik enerjisinin qəfil kəsilməsi nəticəsində yaranan fəsadlar aradan qaldırılsa da, baş vermiş olay mövcud halla bağlı bir sıra problemlərin təxirə salınmadan həllini gündəmə gətirdi. Bu da əhalinin analoji hallardan qorunması ilə bağlıdır.
   Təəssüf ki, Azərbaycanda, xüsusən də Bakıda olan vəziyyət vətəndaşların mövcud hallardan itkisiz çıxmasına zəmanəti imkansız edir. Belə ki, Bakıda bir çox yaşayış evləri məhz elektrik xətlərinin altında yerləşir. Bu isə hər anın orada yaşayan sakinlər üçün təhlükəli olması ilə bərabər, həmin ərazidə hər hansı bir təmir aparılmasına da imkan vermir. Bu barədə mətbuata açıqlamasında "Azərenerji"nin prezidenti Etibar Pirverdiyev məlumat verib. Şirkət prezidentinin də bildirdiyinə görə, bəzi yerlərdə transformatorlar və enerji mənbələri ciddi təmirə ehtiyac hiss etsə də, onlardan bir çoxunun yaşayış məhəllələrinin ortasında yerləşməsi, bu kimi obyektlərin bir addımlığında evlərin və başqa xarakterli tikililərin olması texnikanın işləməsinə ciddi əngəl törədir. Söz yox ki, burada söhbət strateji əhəmiyyətli obyektlərin ətrafında məskən salan qanunsuz tikililərdən gedir. Belə qanunsuz tikililər son illər Bakını geniş surətdə bürüyüb. Həmin tikililərə neft kəmərləri, neft quyuları, körpülər, dəmir yolları və metro keçidləri ətrafında rast gəlmək olar. Artıq belə tikililərin sayının 500 mini keçdiyi də bildirilir. Bu isə o deməkdir ki, 2 milyona yaxın insan məhz qanunsuz tikililərin yerləşdiyi və həyat üçün təhlükəli ərazilərdə yaşayır. Yuxarıda da qeyd edildiyi kimi, bu tip tikililər üzərindən keçən strateji elektrik xətlərinin təmirinə maneə olur. İkinci, özü də təhlükəli amil insan həyatı ilə bağlıdır. Qanunsuz tikililərdə yaşayanlar sözügedən strateji obyektlərin yaxınlığında yerləşməklə özlərini də bilərəkdən və ya bilməyərəkdən təhlükə ilə üz-üzə qoyur.
   Son hadisə də göstərdi ki, həmin vətəndaşlar hələ də təhlükə ilə qarşı-qarşıya qalmaqdadır.
   Bu yaxınlarda Binəqədi Neft Şirkətinə məxsus olduğu bildirilən "Üçüncü korpus" deyilən ərazidəki qanunsuz tikililər sökdürüldü. Bu zaman şirkətlə vətəndaşlar arasında torpağın məhz kimə məxsus olması barədə narazılıq yaşandı. Neft şirkətləri torpaqların onların mülkiyyətində olduğunu deyir, vətəndaşlar isə bələdiyyənin sənədini göstərirdi.
   Buradakı sakinlərin dediyinə görə, hasara alınmış boş torpaq sahələri hələ 7-8 il əvvəl yerli icra hakimiyyəti və bələdiyyə tərəfindən vətəndaşlara pulla satılıb. Hətta vətəndaşların əlində bələdiyyənin sərəncamı var. Vəziyyətin bu həddə çatması qanunsuz tikintilərin sökülməsi prosesini aktuallaşdırıb. Bununla bağlı müvafiq qurumlar, nəhayət ki, qəti bir qərar verməlidir. Amma bu zaman elə edilməlidir ki, "nə şiş yansın, nə də kabab". Yəni qanunsuz tikililərə köçənlərin də həyatını taleyin ümidinə buraxmaq olmaz. Bilərəkdən və ya bilməyərəkdən həmin insanlar torpaq almaq və ev tikmək üçün xeyli vəsaitindən keçməli olub. Amma bütün hallarda, enerji xətlərinin və obyektlərin altında yerləşən tikililər yox edilməlidir. Ən azından, vətəndaşların təhlükəsizliyi baxımından buna gedilməlidir.
   Bu tip tikililərin geniş vüsət almasının və onun nəticəsi olaraq yaranan mübahisələrin kökündə qanunvericilikdəki boşluqlar dayanır. Ev tikən, torpaq sahəsi alan şəxslərin əlində mülkiyyət hüququnu təsdiq edən sənəd olmalıdır. Lakin burada məskunlaşan vətəndaşlarda bələdiyyənin mülkiyyət hüququnu təsdiq edən çıxarış yoxdur. Çünki Abşeron yarımadasında bələdiyyələrin mülkiyyət hüququ qanunvericilikdə tanınmayıb. Ona görə də məsələnin birdəfəlik həlli, ilk növbədə, qanunvericilikdə olan boşluqların aradan qaldırılmasından keçir ki, ölkə bir daha qanunsuz tikili problemilə üzləşməsin. Hələlik isə, yaranmış vəziyyət üzündən qəza vəziyyətində olan enerji obyektləri təmir edilə bilmir. Amma, axı bunun bir sonu olmalıdır.
   Görəsən, ekspertlər sözügedən problemin həllini nədə görür?
   İqtisadçı-ekspert Cümşüd Nuriyev qanuni və inzibati metodların tətbiqini vacib sayır: "Azərbaycan artıq Torpaq Məcəlləsinə dəyişikliklər edir, torpaqların dövlətin xeyrinə götürülməsi barədə qanun qəbul edilir. Həmin qanunda, biləvasitə, torpaq üzərindəki tikilinin dəyərləndirilib, dövlət tərəfindən haqqının ödənilməsi məsələsi gündəmə gəlir. Bu, çıxış yolları arasında daha sivil qaydadır. Amma Azərbaycan bunu tətbiq etsə, bizdə digər presedent yaranacaq. Yəni bu torpaqları qanunsuz şəkildə heç kəs mənimsəməyib. Bunu qanunsuz şəkildə həmin insanlara bələdiyyələr və rayon icra hakimiyyəti rəhbərliyi verib. Azərbaycan dövləti ən azı bunu tədqiq etməlidir. Bu tədqiqatın bir hissəsi olaraq Ədliyyə Nazirliyinin xəttilə bələdiyyələr araşdırılmalıdır. Harda görünüb ki, beş il bələdiyyə üzvü olmaqla millət üçün heç nə etmədən özün üçün ev, mülk və firma açasan? Bu ancaq Azərbaycanda mövcud ola bilər. Amma onları cəzasız buraxmaq növbəti bələdiyyə üzvləri üçün yeni bir presedent yaradacaq. Abşeron rayonunda Mingəçevirdən gələn yarımstansiya yansa da, qanunsuz tikililər ucbatından həmin əraziyə nə Fövqəladə Hallar Nazirliyi, nə də "Azərenerji" daxil ola bilir.
   Ən qorxulusu isə bu ərazidə yaşayan insanların hər an ölüm təhlükəsilə üz-üzə qalmasıdır. Bizim millətimiz qəribə millətdir. Tutaq ki, icra başçıları və bələdiyyə sədrlərinin nəfsi doymayıb. Amma vətəndaşın pul verib özünü ölümlə üz-üzə qoymağına nə deyəsən? Yüksək gərginlik keçən elektrik xətlərinin dirəyindən paltar asırlar. Bu iş dünyada heç bir xalqın ağlına belə gəlməz. Bütün bunlar bizim cahilliyimizdən irəli gəlir. İnsan onu dərk etsə idi, bəlkə də boş yerə pul xərcləməzdi".
   

Ötən il Azərbaycanda qəbul imtahanlarında yüksək bal toplayanların sayına görə Sumqayıt şəhəri bölgələr arasında birinci olub. Sumqayıt şəhər İcra Hakimiyyətindən "APA-Economics"ə verilən məlumata görə, bunu Sumqayıt şəhər Təhsil Şöbəsinin müdiri Vidadi Bağırov şəhər İcra Hakimiyyətində keçirilən yığıncaqda bildirib.
   V.Bağırovun sözlərinə görə, Sumqayıtın 101 abituriyenti ötən il qəbul imtahanlarında 600-dən yuxarı bal toplayıb. Bu rəqəm ölkənin şimal rayonlarına daxil olan 8 rayon üzrə məzunların ümumi sayından 2,4 dəfə çoxdur.
   Şöbə müdirinin sözlərinə görə, bütün fənlərin nəticələrinə əsasən, Sumqayıt seçilən 10 rayon arasında yuxarı sıralarda qərarlaşıb, ana dili və ingilis dili fənləri üzrə isə birinci yeri tutub. İmtahan fənləri üzrə bütövlükdə Azərbaycan bölməsində Sumqayıt şəhəri bölgələr arasında ən yüksək nəticə göstərib. Eyni zamanda, 2009-cu ildə XI siniflərdə Təhsil Nazirliyi tərəfindən aparılan buraxılış imtahanları zamanı şəhər məzunlarının 96%-i müvəffəqiyyətli qiymət alıb.

Elektrik qatarları, tramvay və trolleybuslar bu gün inkişaf etmiş dünyanın əsas nəqliyyat vasitələrindən biridir. Bu ölkələrdə ictimaiyyətin böyük əksəriyyəti tramvay və elektrik qatarlarından istifadə edir. Eyni zamanda, sistem elə qurulub ki, dəqiqəbədəqiqə xidmət yerindədir. Həmçinin, sözügedən nəqliyyat vasitələrinin daşıma imkanları da yetərincə genişdir.
   Bu cür nəqliyyat vasitəsindən istifadə həm vətəndaşların sağlamlığı nöqteyi-nəzərindən effektlidir, həm də iqtisadi baxımdan. Ekoloji baxımdan dünyada ağır xəstəliklər yaradan əsas tullantı nəqliyyat vasitələrinin tullantılarıdır. Bu cür nəqliyyat vasitələrinin timsalında, ən azından, ölkə vətəndaşları ekoloji baxımından təmiz şəhər əldə edir. Təəssüflər olsun ki, Bakı şəhərində bu istəkləri nəzərə alan yoxdur.
   Çoxlarının yadında və xatirindədir ki, dəmir yol vağzalından şəhərətrafı kənd və qəsəbələrə elektrik qatarları müəyyən qrafik əsasında işləyirdi. Sözügedən nəqliyyat vasitəsi təhlükəsiz və rahat olmaqla yanaşı, həm də ucuz idi. Bu da əhalinin aztəminatlı təbəqəsi üçün olduqca əlverişli idi. Eyni zamanda, bu həm də nəqliyyat vasitələrində sərnişin sıxlığının azaldılması baxımından öz müsbət təsirini göstərirdi. Əfsuslar olsun ki, 2007-ci ildən başlayaraq elektrik qatarları mərhələ-mərhələ yığışdırıldı. Şəhərətrafı ərazilərdə yaşayan əhali baha qiymətə və min bir əziyyətlə sərnişin avtobusları ilə mərkəzə gəlmək məcburiyyətində qaldı ki, bu da əvvəlkilə müqayisədə qat-qat bahadır.
   Müstəqil iqtisadçı-ekspert Akif Nəsirlinin fikrincə, nədənsə Bakı şəhərində bu cür nəqliyyat vasitələrinə rəsmi qurumlar tərəfindən barmaqarası münasibət var: "Təsadüfi deyil ki, əvvəl tramvay və trolleybusları yığışdırdılar. Daha sonra isə elektrik qatarlarını. Bunu da belə əsaslandırırlar ki, bu nəqliyyat vasitələrinin saxlanması bahabaşa gəlir və iqtisadi baxımdan sərfəli deyil. Ancaq sosial baxımdan məsələyə yanaşanda Bakı kəndlərində yaşayan əhalinin ucuz və rahat şəkildə mərkəzə gələ bilməsi, onların yetişdirdiyi məhsulu mərkəzdə realizə etməsi nəzərə alınmalı idi. Hökumətin səmərəli fəaliyyət göstərməsi təkcə mənfəətlə ölçülməməlidir. Burada söhbət həm də sosial faydadan gedir. Məgər elektrik qatarlarının saxlanması üçün dotasiya ayrılsa idi dünya dağılardı? Son 5 il ərzində Azərbaycanda yol infrastrukturu ilə bağlı 4 milyard manata yaxın vəsait xərclənib. Həmin qoyulan vəsaitdən hansısa gəlir götürülübmü? Xeyr. Deməli, bu sosial baxımdan səmərəli layihədir. Yəni bu, maddi səmərə gətirməsə də, sosial səmərə gətirir. Məsələn, yolda sürəti artırır, vətəndaşların rahat gediş-gəlişini təmin edir və sair. O baxımdan elektrik qatarları maddi baxımdan sərfəli olmasa da, sosial baxımdan olduqca səmərəli layihədir. Əslində hökumət bu layihələri inkişaf etdirməli idi.
   Bu gün ölkə hökuməti yoxsulluğun aradan qaldırılması istiqamətində proqram qəbul edirsə, mütləq həmin proqramın daxilində elektrik qatarlarının maliyyələşdirilməsi olmalıdır. Bu baxımdan elektrik qatarlarının yığışdırılması səhv siyasət idi".
   A.Nəsirli elektrik qatarlarının yığışdırılmasının əsl səbəblərini korporativ maraqların önə çəkilməsilə əlaqələndirdi: "Məsələn, Nəqliyyat Nazirliyi hesab edir ki, elektrik qatarlarının ləğvi nəticəsində sərnişin daşınmasında gəlirlər xeyli artacaq. Bu zaman vətəndaşın nəqliyyat xərcləri çox çıxacaq, amma əvəzində nəqliyyat şirkətlərinin qazancı artacaq.
   Əslində bu baş verənlərin kökündə məhz bu korporativ maraqlar dayanır. Elektrik qatarlarının guya baha başa gəldiyini əsaslandırmaq tamamilə absurd fikirdir. Londonda, Praqada, Parisdə və digər şəhərlərdə elektrik qatarları indinin özündə də fəaliyyət göstərir. Hamıya məlumdur ki, bu cür nəqliyyat vasitələrindən əhalinin ən kasıb təbəqəsi istifadə edir".