Bilindiyi kimi, Türkiyə və Ermənistan arasında münasibətlərin inkişaf istiqaməti təkcə bu iki dövlətin yox, həm də regionda maraqlı olan digər qüvvələrin, o cümlədən ABŞ və Rusiyanın diqqət mərkəzindədir. Proseslərin

   real gedişi isə onu göstərir ki, Ermənistana kənar təzyiqlər olmasa, bu dövlətin türkiyə ilə münasibətlərini normallaşdırmasının mümkünlüyü sual altına düşəcək. Xüsusən də Ermənistan Konstitusiya Məhkəməsinin Sürix protokolları ilə bağlı məlum qərarından sonra Türkiyə İrəvanın mövqeyindən ciddi narahatlıq ifadə edərək, qarşı tərəfin protokolların şərtlərindən yayındığını bildirir. Türkiyədə dərc olunan "Referans" qəzetinin yazdığına görə, yaranmış vəziyyətdə Ermənistanı Sürix protokollarının şərtlərindən kənara çıxmamağa dəvət edən Ankara həm də ABŞ və İsveçdən yazılı təminat istəyir. Həmin təminat Ankara və İrəvan arasında yaxınlaşmada vasitəçi olan bu dövlətlərin Ermənistanın Sürix protokollarının şərtlərini pozmayacağını özündə ehtiva etməlidir.

   Hələlik isə həmin dövlətlər səviyyəsində bildirilir ki, Türkiyə və Ermənistan yaşanan ziddiyyətləər son qoymalı və protokolların parlamentlərdə ratifikasiyasını həyata keçirməlidir. ABŞ dövlət katibinin müavini Filip Qordon verdiyi açıqlamada hər iki dövləti irəliyə baxmağa və protokolları təsdiq etməyə çağırıb. Məsələyə 2001-2005-ci illər arasında Amerika dövlət katibinin müavini olmuş, yanvar ayından etibarən isə Türkiyə-Amerika Şurasının rəhbəri qismində fəaliyyətə başlayan səfir Riçard Armitac da münasibət bildirib.

   Dağlıq Qarabağ məsələsi və Ermənistan Konstitusiya Məhkəməsinin son qərarı üzündən Türkiyə ilə Ermənistan arasındakı yaxınlaşmanın pozulmasının mümkünlüyünə dair məsələni Riçard Armitac belə şərh edib: " Amerika rəhbərliyi bu yaxınlaşmanı çox dəstəkləyir. Türkiyə parlamentinin protokolları ratifikasiya edəcəyinə dair bəzi əndişələrim var. Ermənistanla münasibətlərin inkişafı kiçik məsələ deyil. Ancaq bunu da demək istəyirəm ki, bu məsələ Türkiyənin ənənəvi dostu Azərbaycanın zərərinə olacaqsa, Türkiyə burada diqqətli olmalıdır. Bu məsələnin sürətlə inkişaf etməsinin Azərbaycandakı dostlarımızda çaşqınlığa səbəb olduğunu bilirəm. Şəxsən Bakıdakı dostlarımızın bu məsələ barədə kifayət qədər məlumatlandırılmadığını düşünürəm. Zənnimcə, bu baxımdan Azərbaycanla əlaqələrin nizama salınması lazımdır".

   Amerikadakı erməni təşkilatlarının 1915-ci il aprel olaylarının soyqırım kimi tanınmasına çalışmasından narahatlıq keçirib-keçirmədiyinə dair sualı isə Riçard Armitac belə cavablandırıb: "Bəli, bir az qayğılıyam. Xüsusilə Kaliforniya ştatının cənubundakı erməni diasporu siyasi baxımdan çox güclüdür. Bu Amerikada siyasi reallıqdır. Soyqırım məsələsinin yenidən gündəmə gətirilməsindən narahatam. Amma ümid edirəm ki, erməni diasporu uzaqgörənlik sərgiləyərək, türk hökumətinin çox çətin bir işin öhdəsindən gələ bilmək üçün çalışdığını dəyərləndirəcək və türk hökumətinə nəfəs yeri verəcək".

   "Amerikanın Səsi" radiosunun türk xidmətinə müsahibə verən cənab Armitac Obama administrasiyasının birinci ilində Türkiyə-Amerika münasibətlərinin inkişafına da toxunub: "Prezident Barak Obamanın hakimiyyətinin ilk günlərində Türkiyəyə getməsi və baş nazir Ərdoğanın Vaşinqtona gəlişi yaxşı qarşılandı. Bu yaxşı başlanğıc idi. Ancaq bunu da qəbul etməyimiz gərəkdir: Amerika tərəfi olaraq, prezident Obamanın Türkiyəyə ziyarəti əsnasında götürülən öhdəliklərin yerinə yetirilməsi tam başa çatmayıb. Biznes dünyasını aktivləşdirməmiz gərəkdir. Ticari münasibətlərimizin səviyyəsini hərbi və diplomatik münasibətlərimizin səviyyəsinə çatdırmalıyıq. Yaxşı bir təməl qoymuşuq. Məncə, siz dediyiniz köhnə məsələləri artıq keçmişik. Hər iki tərəf birgə çalışsa lazımi mərhələyə çıxarıq. Mən də özümə bunu hədəf götürmüşəm".

   Son illərdə Türkiyənin bölgədə daha fəal xarici siyasət yürütdüyünü və bunun Vaşinqtonda necə qarşılandığını isə o belə şərh edib: "Əvvəla, Türkiyənin unikal coğrafi mövqeyi var - onun Şərqlə Qərb arasında ideal körpü olmaq potensialı var. Ən azı buna can atılmalıdır. Hökumətin açıqladığı məqsədlər - qonşularla sıfır problem siyasəti hamımızın arzuladığı bir nəticədir. Mən bunu Türkiyənin xarici siyasətində dəyişiklik kimi yozmuram, Bunu Türkiyənin maraqlarının və nüfuzunun genişlənməsi kimi qiymətləndirirəm. Bu da ümumən məmnunluqla qarşılanır".

   Riçard Armitac Türkiyə-Amerika Şurasının fəaliyyətinə də toxunub: "İlk öncə münasibətlərə zərər vurmamağı hədəfə almışam. Apreldə illik konfransımız keçiriləcək. İyunda isə enerji konfransı təşkil edəcəyik. Mən türk sənayesini Amerika iqtisadiyyatında mərkəzi rola yüksəltmək istəyirəm. Bundan əlavə, Amerika sənayesinin Türkiyədəki fəaliyyətini genişləndirmək istəyirəm. Tibbi və səhiyyə sahələri kimi.

   Silah sənayeləri arasında yaxşı münasibətlər var. Bunu genişləndirmək istəyirəm. Həm biz Türkiyədəki insan resurslarından yararlana bilərik, həm də Türkiyə Amerikadakı insan resurslarından yararlansın".