Azərbaycan və Ermənistan arasında lokal konflikt regionda irimiqyaslı qarşıdurmaya gətirib çıxara bilər. Belə bir açıqlama ilə ABŞ-da yerləşən "Stratfor" mərkəzinin Avrasiya məsələləri üzrə analitiki Marko Papiç çıxış edib.Rusiyada Azərbaycan və Ermənistan prezidentləri arasında keçirilən görüşü şərh edən ekspert daha sonra qeyd edir:

   "Azərbaycan, Rusiya və Ermənistan dövlət başçıları arasında konfliktin həlli məqsədilə növbəti görüşlərdən biri keçirildi. Lakin proseslərin təhlili göstərir ki, Dağlıq Qarabağ münaqişəsi ətrafında gərginlik yenidən artır. Azərbaycan və Ermənistan müharibənin başlanmasını istisna etmir. Xüsusən də Azərbaycan güc yoluna çox meyllənir. Müharibənin başlanması isə Rusiya, Türkiyə və İranın buna cəlb olunmasına gətirib çıxara bilər ki, bu da konfliktin nəzarət altından çıxmasını istisna etmir".

   Papiçin sözlərinə görə, ötən ilin sonlarından etibarən Dağlıq Qarabağın gələcəyi yenidən diqqət mərkəzinə gəlməyə başlayıb və buna əsas səbəb Türkiyə ilə Ermənistan arasında baş verənlərdir: "Bu məsələ Azərbaycanda müəyyən narahatlıq yaratdı. Lakin burada diqqət yetiriləsi əsas məqam Qafqaz kimi qaynar regionun coğrafiyasıdır. Bu gün Dağlıq Qarabağ olduqca vacib mövzudur. Çünki Azərbaycan və Ermənistan regionda öz gücünü artırmaqda olan üç dövlətlə əhatə olunub: şimalda Rusiya ilə, qərbdə Türkiyə ilə və cənub-şərqdə İranla. Məhz bu səbəbdən sözügedən Azərbaycan və Ermənistanın yaşadığı konfliktin taleyi ölkələr arasında qarşılıqlı münasibətlərdən asılı olacaq. Lakin Dağlıq Qarabağın taleyi təkcə Türkiyənin regionda əsas söz sahibinə çevrilmək istəyindən yox, həm də Rusiya-İran müttəfiqliyinin proseslərin gedişinə təsirindən, eləcə də neft və qaza böyük ehtiyac duyan Avropanın hadisələrə təsirindən asılıdır. Bu mərkəzlər arasında yaradılan ittifaq və düşmənçilik diplomatik cəbhədə proseslərin inkişaf sürətini ləngidir. Çünki bütün iri dövlətlər hadisələrə öz təsirini göstərməyə çalışır".

   Ekspertin fikrincə, bütün bunlar fonunda gərginlik səviyyəsi olduqca yüksəkdir və regional oyunçuların ən cəsarətli strategiyası belə problemin həllində uğursuzluğa düçar ola bilər: "Vəziyyət təkcə Rusiya, İran və Türkiyənin istəyinə görə yox, Azərbaycan və Ermənistan arasında hadisələrin inkişaf səviyyəsindən də asılı olaraq nəzarətdən çıxa bilər. Bununla vəziyyət, deyək ki, 1914-cü ildə Bosniyadakı durumla eyniləşə bilər. Həmin vaxt Bosniyada yerli konflikt dünya müharibəsinə yol açdı".

   Lakin məsələyə fərqli prizmadan yanaşan ekspertlərin də sayı az deyil. Məsələn, bundan əvvəl Rusiya Dövlət Dumasının deputatı, Siyasi Tədqiqatlar İnstitutunun direktoru, politoloq Sergey Markov məsələni şərh edərəkən bildirib: "Mənə elə gəlir ki, yaxın vaxtlarda Qarabağ problemində heç bir irəliləyiş olmayacaq və hər şey indi olduğu kimi qalacaq. Çünki siyasi situasiya prinsipial dəyişikliyə məruz qalmayıb. Doğrudur, Türkiyə ilə Ermənistan arasında münasibətlərin yaxşılaşması müşahidə edilir. Lakin bunun proseslərdə Türkiyənin daha əhəmiyyətli rol oynamasına gətirib çıxaracağı məsələsi açıq qalır. Hələlik Azərbaycan və Ermənistanın Dağlıq Qarabağ probleminə dair mövqeləri bir-birindən o qədər uzaqdır ki, mən yaxın vaxtlarda yaxınlaşmanı real görmürəm. Tez və ya gec, bütün problemlər kimi, bu problem də həll ediləcək. Lakin çox şey dəyişməli və həddən artıq iş görülməlidir ki, problem həll olunsun".

   Onun sözlərinə görə, gözlər önündə yeni Türkiyə doğulur və o, hələlik lazımi qədər qiymətləndirilmir: "Biz Rusiyada bu yeni Türkiyə ilə maksimal dərəcədə yaxşı münasibətlər qurmağa, hətta bu ölkənin Rusiya, Qazaxıstan və Belarusdan ibarət Gömrük İttifaqına daxil edilməsinə ümid bəsləyirik. Mən hesab edirəm ki, məhz bu ittifaq daxilində Türkiyə öz iqtisadi inkişaf imkanlarından daha çox yararlana bilər. Türkiyənin Avropaya inteqrasiyasının realist, obyektiv yolu üzünə tam bağlı olan Avropa Birliyinin qapısında yatmaqdan deyil, ondan yan ötərək Rusiya, Ukrayna, Qazaxıstan, Belarus və digər postsovet məkanı ölkələrilə maksimal əməkdaşlıqdan, sürətli inkişaf tempinə nail olmaqdan və tədricən vahid və böyük Avropanın yaradılmasından keçir".